Củng cố quan hệ song phương Việt Nam - Thụy Sĩ
Nhận lời mời của Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam, Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam Tô Lâm, Tổng thống Liên bang Thụy Sĩ Guy Parmelin cùng Phu nhân và đoàn đại biểu cấp cao sẽ thăm chính thức Việt Nam từ ngày 17 đến 18/10/2026.
Trong khuôn khổ chuyến thăm Hà Nội, dự kiến Tổng thống Guy Parmelin sẽ có cuộc hội đàm chính thức với Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm; gặp gỡ các lãnh đạo cấp cao khác của Việt Nam, cũng như đại diện cộng đồng doanh nghiệp hai nước.
Chuyến thăm diễn ra trong năm kỷ niệm 55 năm thiết lập quan hệ ngoại giao giữa Thụy Sĩ và Việt Nam, đồng thời tiếp nối việc hai nước mới đây thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện. Đây là dịp để hai bên tiếp tục củng cố quan hệ song phương và thúc đẩy hợp tác trong các lĩnh vực trọng tâm, bao gồm thương mại và đầu tư, khoa học và công nghệ, đổi mới sáng tạo, tài chính và phát triển bền vững. Hai bên cũng sẽ trao đổi quan điểm về các vấn đề khu vực và quốc tế cùng quan tâm. Lãnh đạo Việt Nam và Thụy Sĩ đã xác định tăng cường hợp tác kinh tế, thương mại và đầu tư là những ưu tiên hàng đầu trong quan hệ song phương.
Chuyến thăm cũng là dịp để hai bên trao đổi một số văn kiện hợp tác song phương, trong đó có việc khởi động hai dự án hợp tác phát triển kinh tế. Các dự án này sẽ hỗ trợ triển khai Hiệp định Thương mại Tự do và thúc đẩy phát triển đô thị bền vững, qua đó góp phần cải thiện môi trường thương mại và đầu tư, đồng thời nâng cao năng lực cạnh tranh dài hạn. Bên cạnh đó, các ý định thư hợp tác đã được ký kết nhằm tăng cường hợp tác trong lĩnh vực lao động và việc làm, cũng như đổi mới sáng tạo và nghiên cứu.
Trong 55 năm qua, quan hệ Việt Nam - Thụy Sĩ đã phát triển mạnh mẽ, không chỉ trong lĩnh vực chính trị và hợp tác đa phương mà còn mở rộng sang thương mại và đầu tư, hợp tác kinh tế, khoa học, nghiên cứu và đổi mới sáng tạo, giáo dục, văn hóa và giao lưu nhân dân. Hai nước duy trì đối thoại chính trị thường xuyên và không ngừng củng cố quan hệ thông qua các chuyến thăm, tiếp xúc cấp cao cùng hoạt động hợp tác ngày càng mở rộng trên nhiều lĩnh vực. Tháng 1/2025, Thụy Sĩ và Việt Nam đã nhất trí về nguyên tắc thiết lập quan hệ Đối tác toàn diện, hướng tới làm sâu sắc hơn hợp tác trong các lĩnh vực như đổi mới sáng tạo, tài chính xanh, khoa học, công nghệ và giáo dục.
Năm 2025, kim ngạch thương mại hàng hóa song phương đạt 2,9 tỷ franc Thụy Sĩ (CHF).
Trước thềm chuyến thăm của Tổng thống Guy Parmelin tới Việt Nam, Đại sứ Thụy Sĩ tại Việt Nam Thomas Gass chia sẻ, chuyến thăm này cùng việc ký kết Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Hiệp hội Mậu dịch tự do châu Âu (EFTA, gồm 4 quốc gia Thụy Sĩ, Na Uy, Iceland và Liechtenstein) tạo thêm dấu ấn quan trọng cho quan hệ song phương cũng như thúc đẩy quan hệ thương mại, đầu tư, khoa học - công nghệ và phát triển bền vững.
Đại sứ cho biết, trong thời gian vừa qua, Quỹ Khoa học Quốc gia Thụy Sĩ và Quỹ Phát triển Khoa học và Công nghệ Quốc gia (NAFOSTED) thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam đã triển khai hai đợt kêu gọi đề xuất nghiên cứu chung, tạo cơ sở thúc đẩy các hoạt động nghiên cứu và đổi mới sáng tạo song phương.
Đáng chú ý, theo số liệu từ Đại sứ quán Thụy Sĩ tại Việt Nam, quan hệ kinh tế giữa hai nước cũng ghi nhận những bước phát triển đáng kể. Năm 2025, kim ngạch thương mại hàng hóa song phương đạt 2,9 tỷ franc Thụy Sĩ (CHF), tương đương khoảng 91 nghìn tỷ đồng Việt Nam. Thụy Sĩ là một trong những nhà đầu tư châu Âu lớn tại Việt Nam, với hơn 100 doanh nghiệp Thụy Sĩ đang hoạt động trong nhiều lĩnh vực, bao gồm sản xuất công nghiệp, chế biến thực phẩm, máy móc, thiết bị đo lường chính xác, y tế, công nghệ thông tin, thương mại, logistics và dịch vụ.
Cơ hội tiếp cận thị trường phân khúc cao
Một trong những điểm nhấn quan trọng của chuyến thăm là lễ ký kết Hiệp định Thương mại tự do giữa Hiệp hội Thương mại tự do châu Âu (EFTA, gồm các nước: Thụy Sĩ, Na Uy, Iceland và Liechtenstein) và Việt Nam dự kiến diễn ra vào ngày 18/10/2026 tới đây, sau khi các bên kết thúc thành công đàm phán vào tháng 7/2026.
Nếu được ký kết theo kế hoạch, đây sẽ là FTA thứ 18 của Việt Nam. Hiệp định được kỳ vọng sẽ tạo thêm động lực thúc đẩy quan hệ thương mại và đầu tư giữa Thụy Sĩ và Việt Nam, giữa Việt Nam và các nước trong khối EFTA nói chung.
Thông tin từ Đại sứ quán Thụy Sĩ tại Việt Nam cũng cho biết, thương mại giữa EFTA và Việt Nam đã tăng trưởng ổn định trong thập kỷ qua. Năm 2025, kim ngạch thương mại hai chiều đạt 4,8 tỷ EUR, trong đó Việt Nam ghi nhận thặng dư thương mại 2,5 tỷ EUR, cho thấy vai trò ngày càng quan trọng của quan hệ hợp tác này.
Chính vì vậy, Đại sứ quán Thụy Sĩ tại Việt Nam cho rằng, Hiệp định Thương mại tự do giữa EFTA và Việt Nam sẽ thiết lập khuôn khổ hợp tác thương mại và đầu tư hiện đại, góp phần tăng cường quan hệ kinh tế giữa EFTA và Việt Nam. Hiệp định hướng tới cải thiện khả năng tiếp cận thị trường, giảm rào cản thương mại, nâng cao tính chắc chắn về mặt pháp lý cho doanh nghiệp và thúc đẩy tăng trưởng bền vững, bao trùm.
Hiệp định được kỳ vọng sẽ thúc đẩy thương mại, đầu tư và chuyển giao công nghệ giữa Việt Nam và các nước EFTA; đồng thời tạo thuận lợi cho việc thu hút đầu tư vào các lĩnh vực như dược phẩm, kỹ thuật cơ khí chính xác, máy móc, công nghệ sạch và thực phẩm chất lượng cao, đồng thời hỗ trợ Việt Nam tiếp tục hội nhập sâu rộng vào chuỗi cung ứng toàn cầu.
Vòng đàm phán thứ 20 trong khuôn khổ Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và EFTA.
Cũng theo lãnh đạo Bộ Công Thương, Hiệp định Thương mại tự do giữa EFTA và Việt Nam sẽ mở ra nhiều cơ hội thiết thực cho cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam. Trước hết, Hiệp định góp phần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu, tạo điều kiện để hàng hóa Việt Nam tiếp cận thuận lợi hơn với các thị trường có sức mua cao và yêu cầu chất lượng hàng đầu thế giới như: Iceland, Liechtenstein, Na Uy và Thụy Sĩ.
Bên cạnh đó, Hiệp định được kỳ vọng sẽ thu hút các dòng vốn đầu tư chất lượng cao từ các nước EFTA vào những lĩnh vực mà Việt Nam đang ưu tiên như công nghệ cao, công nghiệp chế biến, năng lượng sạch, chuyển đổi xanh, đổi mới sáng tạo và phát triển nguồn nhân lực. Đây không chỉ là nguồn vốn, mà còn là cơ hội tiếp nhận công nghệ tiên tiến, kinh nghiệm quản trị và các mô hình phát triển bền vững.
Đối với doanh nghiệp Việt Nam, lãnh đạo Bộ Công Thương cho rằng, việc hợp tác với các đối tác EFTA sẽ góp phần nâng cao năng lực cạnh tranh, từng bước đáp ứng các tiêu chuẩn quốc tế cao hơn, từ đó tham gia sâu hơn vào các chuỗi giá trị toàn cầu.
Ở chiều ngược lại, với thị trường hơn 100 triệu dân, vị trí chiến lược tại khu vực châu Á - Thái Bình Dương và mạng lưới 17 FTA đã được thiết lập, Việt Nam cũng mong muốn trở thành đối tác tin cậy và là cầu nối để các doanh nghiệp EFTA mở rộng hiện diện tại ASEAN cũng như các thị trường khu vực. Điều này sẽ tạo ra các cơ hội hợp tác đầu tư, sản xuất và kinh doanh lâu dài, mang lại lợi ích cho doanh nghiệp của cả hai bên.
EFTA là tổ chức liên chính phủ được thành lập nhằm thúc đẩy tự do thương mại và hội nhập kinh tế, hiện gồm bốn quốc gia thành viên là Iceland, Liechtenstein, Na Uy và Thụy Sĩ. Việt Nam và khối EFTA đã trải qua 21 phiên đàm phán chính thức. Phiên đàm phán gần nhất diễn ra tại Iceland từ ngày 17 đến 22/6. Ngày 22/6, Thứ trưởng Bộ Công Thương dẫn đầu đoàn đàm phán Việt Nam tham dự Hội nghị Bộ trưởng các nước EFTA tại Liechtenstein để trao đổi về các vấn đề cuối cùng còn tồn đọng để kết thúc đàm phán. Ngày 2/7, Việt Nam và các nước thành viên Hiệp hội Thương mại Tự do châu Âu (EFTA) đã chính thức ra Tuyên bố chung về việc kết thúc đàm phán Hiệp định Thương mại tự do (FTA) giữa hai bên.