Trà bơ Tây Tạng

Ngay khi vừa xuống tàu ở Lhasa, thủ phủ Tây Tạng, thứ đầu tiên tôi tìm là trà bơ (Pocha), thức trà huyền thoại tôi vẫn nghe đồn đại. Món Pocha này ánh lên chút đậm đà của những tinh thể muối (chứ không mặn chát như tôi tưởng) và kéo theo sau dư vị dìu dịu, thanh thoát của trà đen.

Tuy nhiên, hương đầu vẫn cứ phải là bơ. Nhắc đến bơ thì tôi đồ rằng "mùi xứ sở" của Tây Tạng ắt phải là mùi bơ, mà là bơ bò Yak. Ngay cả khi đã rời khỏi dãy Himalaya cả tháng trời, hoặc cho đến tận lúc thăng thiên về cõi Niết bàn, hễ nhắc đến Tây Tạng là lập tức bầu không khí xung quanh tôi lại phảng phất mùi hoi hoi của bơ Yak. Hoặc ngược lại, cứ nhìn thấy bơ, dù là bơ trên bàn tiệc giữa thành Paris, ký ức tôi lại bị kéo giật lùi lên núi cao. Dường như Tây Tạng được phủ trong bơ và bò. Trong khu phố Bakhor và ngay cả giữa đại lộ Bắc Kinh (phố chính của Lhasa), nhác lại xuất hiện một cửa tiệm nhỏ xíu chừng vài mét vuông. Tiệm kê mỗi cái ghế gỗ cho người bán, và một chiếc bàn gỗ tạp. Trên bàn bày hai súc thịt bò Yak, hoặc chơ lơ mỗi tảng bơ Yak nặng hàng cân. Nhìn đã biết ấy là hai thứ thiết yếu hàng ngày của các công dân Tibet.

Trà bơ Tây Tạng
Những du khách đam mê khám phá Tây Tạng (tác giả ngoài cùng bên trái)

Đầu tiên là trà đen. Người Tạng dùng lá trà sấy khô rồi đóng bánh cứng như cục gạch, vì thế mỗi lần đun trà trong nồi nước trên bếp lò cũng phải mất nửa ngày trời. Công dụng của trà đen nguyên lá đối với sức khỏe đã được các nhà khoa học minh chứng. Thứ hai là bơ Ghee. Bơ tinh chất tốt cho tim mạch, xương cốt, dạ dày, da dẻ như thế nào thì các tạp chí dinh dưỡng đương thời không khi nào thôi nhắc đến. Thứ ba là muối đá hồng Himalaya. Thành phần này mới thực lung linh, thần bí và thuần khiết, nó được giới chuyên gia phân tích tới 84 khoáng chất. Có nhúm muối thôi mà như nuốt vào bụng cả một bảng tuần hoàn hóa học hoàn hảo: Natri Clorua, Canxi, Magie, Kali, Sulfat, Borat, Florua, Stronti…

Muối đá núi hiếm có khó tìm, vì thế cũng bổ béo hơn muối biển. 250 triệu năm trước, các mảng đại lục tự di chuyển sau những cơn địa chấn lớn, và sức va chạm khủng khiếp này tạo nên cơn đại hồng thủy huyền thoại, khiến bề mặt trái đất thay đổi hoàn toàn. Nhiều vùng đất bị chôn vùi dưới lòng đại dương, và những phần khác lại nhô lên bất thường, trong đó có dãy Himalaya. Các mỏ đá muối hình thành từ sự kết tinh diệu kỳ giữa các khoáng chất tự nhiên trong lòng đất và những tinh thể muối còn mắc kẹt sau đại hồng thủy. Muối hồng vì thế không chỉ có mỗi màu hồng, mà biến ảo từ trắng ngà, vàng nhạt, cam đất, đỏ hồng. Ăn muối hồng thực chất là đang tiêu hóa những mảng hóa thạch từ thuở hồng hoang. Người núi cao dùng muối hồng để pha trà, còn dân thành thị giữa thế kỷ 21 mang ra để tắm trắng, ngâm chân, tẩy tế bào da chết, thành công cụ làm đẹp. Ba thức bổ dưỡng đầy tính chữa bệnh ấy trộn với nhau sẽ tăng cường sinh lực cho người uống tới khi nào khỏe bằng bò Yak thì thôi.

Người Tạng thực ra giản đơn hơn các nhà khoa học, họ thấy chất béo và muối giúp làm ấm cơ thể thì pha luôn vào trà để giữ nhiệt. Lắm người bảo Pocha có vị súp, uống trà mà như ăn súp, ngầy ngậy, mằn mặn. Nhưng vị mặn ấy thanh, nó chỉ lướt qua vị giác như một cơn gió heo lạnh lúc đầu mùa, để cho món trà bớt ngấy. Càng lên cao, các cư dân núi đá sẽ càng bổ sung thêm muối vào trà để giữ nhiệt. Khi thời tiết xuống đến -15 độ C thì một tách trà bơ mặn trong lều sẽ là đỉnh cao của sự lý tưởng và thi vị.

Người ta có thể cho thêm sữa bò vào trà để dịu mùi, dù tất cả những ly trà tôi uống dọc đường từ Lhasa lên Everest đều chỉ có bơ chứ không bỏ sữa. Đấy cũng là kiểu của người Mông Cổ, uống trà Suutei Tsai với sữa dê, cừu và ngựa, tuy quy trình có đôi chút khác nhau. Do sự khan hiếm của bơ và sữa bò Yak, người pha trà dùng luôn sữa bò tươi đóng hộp và bơ mua ngoài siêu thị. Trà cũng không mấy ai dùng loại đóng bánh cục gạch như thời xưa nữa mà xài luôn trà túi lọc cho tiện lợi. Muối tinh ra tạp hóa nào cũng sẵn, thay vì muối hồng cao quý từ các mỏ muối Himalaya. Trà vì thế không cần đun tới nửa ngày mà chỉ mất năm phút. Tất cả cho vào máy xay sinh tố đánh tan là xong, rồi đổ vào phích dùng dần.

Đêm cuối cùng trên đất Tây Tạng, tôi ngủ trong khu lều trại Everest. Ngồi bên vách lều đầy hoa văn, tôi ngắm hai cái phích trên chiếc bàn in hoa hồng đỏ, nghĩ rằng trong đó chỉ có nước sôi. Cô chủ lều ngoài 30 tuổi tên Akar nghĩa là "Pha lê trắng", dù cô đen như bóng hoàng hôn cuối cùng rơi trên Everest. Akar cúi xuống xúc than phân bò bỏ vào lò cho ngọn lửa bùng lên, hai bím tóc tết sợi xanh đỏ rủ xuống ấm nước đang sôi ùng ục. Một vài người trong đoàn ủ rũ cuộn mình dưới chiếc chăn bông to xụ góc lều. Họ bị những cơn đau đầu khủng khiếp do sốc độ cao hành hạ. Akar rót thứ gì đó vào một cốc giấy rồi ra hiệu đưa cho người đang gặp cơn sang chấn nguy hiếm.

Trà bơ sẽ giúp bạn phục hồi và duy trì qua đêm nay, Akar nói bằng tiếng Quan Thoại và bạn tôi dịch lại. Tôi xin một cốc của người ốm, hít hà mùi thơm thanh khiết của bơ Yak đang vồn vã bay lên từ trà nóng. Trong hơi ấm sực của ngọn lửa cam vàng bập bùng trên bệ bếp, tôi ngồi bình yên giữa chiếc nệm hoa, cạnh những người bạn đồng hành đang yên lặng. Ngoài kia là con suối hầu muốn đóng băng trước khi chuồi được xuống chân núi, và Everest, đỉnh cao của dương gian đang chần mình trước sức gió hơn trăm kilomet trên giờ. Đỉnh băng tuyết vĩnh cửu đương -30 độ C, còn ngoài cửa lều thôi cũng đã khiến người ta ngạt thở vì khô, vì lạnh, và gió. Mọi sự tồn tại đều có lý lẽ riêng của nó.

Và, trà bơ mặn Pocha, đã có lý suốt cả ngàn năm qua.

Di Li
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★

Tin mới nhất

Tuyển Việt Nam gặp Afghanistan: Chưa phát hành, vé chợ đen đã nhan nhản

Tuyển Việt Nam gặp Afghanistan: Chưa phát hành, vé chợ đen đã nhan nhản

Ngày 1/6, tuyển Việt Nam sẽ đá giao hữu với Afghanistan. Ngày 29/5, Ban tổ chức mới bán vé, nhưng trước đó 3 ngày, vé chợ đen đã được chào bán rộn ràng.
Trải nghiệm cùng ngày hội “Thế giới tuổi thơ”

Trải nghiệm cùng ngày hội “Thế giới tuổi thơ”

Các bạn trẻ được trải nghiệm ngày hội “Thế giới tuổi thơ” năm 2022 tại Trung tâm Triển lãm văn hóa nghệ thuật Việt Nam với hàng loạt sự kiện đặc sắc và thú vị.
305 vận động viên xuất sắc tại SEA Games 31 nhận bằng khen của Thủ tướng

305 vận động viên xuất sắc tại SEA Games 31 nhận bằng khen của Thủ tướng

305 cá nhân là các vận động viên có thành tích thi đấu xuất sắc, giành Huy chương Vàng tại SEA Games 31 được nhận Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ.
Vòng chung kết U23 Châu Á 2022: U23 Việt Nam chạm trán Thái Lan, Hàn Quốc và Malaysia

Vòng chung kết U23 Châu Á 2022: U23 Việt Nam chạm trán Thái Lan, Hàn Quốc và Malaysia

Vòng chung kết U23 châu Á 2022 diễn ra từ ngày 1/6-19/6 tại Uzbekistan, với sự góp mặt của 16 đội bóng. Việt Nam nằm ở bảng C cùng Hàn Quốc, Thái Lan, Malaysia.
Ra mắt sản phẩm âm nhạc “Quảng Bình - Quê hương Đại tướng Võ Nguyên Giáp”

Ra mắt sản phẩm âm nhạc “Quảng Bình - Quê hương Đại tướng Võ Nguyên Giáp”

Sản phẩm âm nhạc “Quảng Bình – Quê hương Đại tướng Võ Nguyên Giáp” có những cảnh quay về các địa danh lịch sử -văn hóa và di tích danh thắng tuyệt đẹp của tỉnh.

Tin cùng chuyên mục

Long An: Di tích lịch sử Núi Đất hoang phế hàng chục năm

Long An: Di tích lịch sử Núi Đất hoang phế hàng chục năm

Núi Đất - di tích lịch sử hoang phế, đang được chính quyền địa phương kêu gọi đầu tư phát triển du lịch, tuy nhiên đến nay vẫn chưa có tín hiệu lạc quan.
Bế mạc SEA Games 31

Bế mạc SEA Games 31

Lễ Bế mạc SEA Games 31 đã diễn ra lúc 20h tối 23/5, tại Hà Nội. Sau nhiều ngày tranh tài, đoàn thể thao Việt Nam xếp số 1 chung cuộc.
Từ Huy chương Vàng SEA Games 31, mơ về Huy chương Olympic Paris 2024?

Từ Huy chương Vàng SEA Games 31, mơ về Huy chương Olympic Paris 2024?

Với 205 Huy chương Vàng, Đoàn thể thao Việt Nam xuất sắc dẫn đầu SEA Games 31. Trong đó, 119 Huy chương Vàng là của các môn thi có trong Olympic Paris 2024.
Bảo vệ thành công Huy chương Vàng tại SEA Games 31, U23 Việt Nam được Thủ tướng gửi thư chúc mừng

Bảo vệ thành công Huy chương Vàng tại SEA Games 31, U23 Việt Nam được Thủ tướng gửi thư chúc mừng

Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã có thư chúc mừng Ban Huấn luyện và Đội tuyển U23 Việt Nam sau khi Đội tuyển bảo vệ thành công Huy chương vàng SEA Games.
Bảng tổng sắp huy chương SEA Games 31: Việt Nam dẫn đầu với 207 Huy chương vàng

Bảng tổng sắp huy chương SEA Games 31: Việt Nam dẫn đầu với 207 Huy chương vàng

Kết thúc ngày thi đấu cuối cùng, Đoàn Thể thao Việt Nam giữ vững vị trí dẫn đầu SEA Games 31 với 207 Huy chương Vàng, hơn Thái Lan 115 Huy chương Vàng.
Sắc đỏ nhuộm kín đường phố sau chiến thắng lịch sử của U23 Việt Nam

Sắc đỏ nhuộm kín đường phố sau chiến thắng lịch sử của U23 Việt Nam

Sau chiến thắng lịch sử của U23 Việt Nam trong khuôn khổ SEA Games 31 tối 22/5, trên sân vận động, các ngả đường đã nhuộm kín sắc cờ đỏ sao vàng.
Người dân miền Trung tràn xuống phố mừng U23 Việt Nam vô địch SEA Games

Người dân miền Trung tràn xuống phố mừng U23 Việt Nam vô địch SEA Games

Người dân miền Trung tràn xuống phố hòa chung không khí vui mừng của cả nước trước chiến thắng của U23 Việt Nam.
Boxing Việt Nam lập kỳ tích tại SEA Games 31

Boxing Việt Nam lập kỳ tích tại SEA Games 31

Khép lại SEA Games 31 với ba tấm huy chương vàng, đội tuyển Boxing Việt Nam đã làm nên một kỳ tích cho thể thao nước nhà.
U23 Việt Nam-U23 Thái Lan (1-0): Việt Nam vô địch SEA Games 31

U23 Việt Nam-U23 Thái Lan (1-0): Việt Nam vô địch SEA Games 31

U23 Việt Nam - U23 Thái Lan - hai "kỳ phùng địch thủ" sẽ gặp nhau trong trận Chung kết bóng đá nam SEA Games 31 tối 22/5, tại Sân vận động Mỹ Đình.
U23 Malaysia - U23 Indonesia (1-1): Penalty thành công, Indonesia đạt huy chương đồng

U23 Malaysia - U23 Indonesia (1-1): Penalty thành công, Indonesia đạt huy chương đồng

Dù điều kiện thời tiết không thuận lợi nhưng U23 Indonesia đã có một trận đấu vô cùng hưng phấn, đạt huy chương đồng môn bóng đá nam trên sân Mỹ Đình.
Không khí sôi động trước trận chung kết bóng đá nam Seagames

Không khí sôi động trước trận chung kết bóng đá nam Seagames

19h tối nay trận chung kết bóng đá nam tranh Huy chương vàng Seagames 31 sẽ diễn ra tại sân vận động Mỹ Đình - Hà Nội.
Rực rỡ Lễ hội hoa Lan thành phố Đà Nẵng 2022

Rực rỡ Lễ hội hoa Lan thành phố Đà Nẵng 2022

Sáng 22/5 tại TP Đà Nẵng đã diễn ra Lễ hội hoa Lan với gần 400 tác phẩm được trưng bày từ những người yêu hoa Lan từ khắp các tỉnh thành trong cả nước.
Chung kết bóng đá nam SEA Games 31: U23 Việt Nam có chinh phục được "giấc mơ vàng"?

Chung kết bóng đá nam SEA Games 31: U23 Việt Nam có chinh phục được "giấc mơ vàng"?

Dự báo trời sẽ có mưa, nhưng không vì thế mà sức nóng của trận Chung kết bóng đá nam SEA Games 31 giữa U23 Việt Nam và U23 Thái Lan giảm nhiệt.
Bảng tổng sắp huy chương SEA Games 31 đến 7h ngày 22/5

Bảng tổng sắp huy chương SEA Games 31 đến 7h ngày 22/5

Tính đến 7h ngày 22/5, Đoàn Thể thao Việt Nam tiếp tục dẫn đầu SEA Games 31 với 181 Huy chương Vàng, hơn Thái Lan - đoàn xếp thứ hai – 106 Huy chương Vàng.
SEA Games 31 ngày 22/5: U23 Việt Nam gặp U23 Thái Lan

SEA Games 31 ngày 22/5: U23 Việt Nam gặp U23 Thái Lan

Ngày 22/5, ngày cuối cùng của SEA Games 31 sẽ diễn ra 17 môn thi đấu, đáng chú ý nhất là chung kết bóng đá nam U23 Việt Nam gặp U23 Thái Lan.
Tuyển nữ Việt Nam - Thái Lan (1-0): Việt Nam vô địch bóng đá nữ SEA Games 31

Tuyển nữ Việt Nam - Thái Lan (1-0): Việt Nam vô địch bóng đá nữ SEA Games 31

Trận chung kết bóng đá nữ SEA Games 31 giữa Tuyển nữ Việt Nam - Thái Lan đã diễn ra vào 19h tối 21/5. Bàn thắng của Huỳnh Như giúp Việt Nam vô địch.
Bóng đá nữ SEA Games 31 Myanmar – Phillippines (1-2): Philippines giành huy chương đồng

Bóng đá nữ SEA Games 31 Myanmar – Phillippines (1-2): Philippines giành huy chương đồng

Đội tuyển bóng đá nữ Philippines có liền 2 bàn thắng để thắng ngược nữ Myanmar, giành huy chương Đồng SEA Games 31.
Quảng Ngãi: Khai mạc giải Vô địch các câu lạc bộ Dù lượn quốc gia lần thứ 2

Quảng Ngãi: Khai mạc giải Vô địch các câu lạc bộ Dù lượn quốc gia lần thứ 2

Sáng 21/5, giải Vô địch Các câu lạc bộ Dù lượn quốc gia lần thứ 2 năm 2022 chính thức được khai mạc tại tại huyện đảo Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi.
VNPT phục vụ 5G trận chung kết bóng đá nam SEA Game 31

VNPT phục vụ 5G trận chung kết bóng đá nam SEA Game 31

VNPT sẽ phục vụ 5G tại trận chung kết bóng đá nam SEA Games 31 sẽ diễn ra vào 19h ngày 22/5 tới, nhằm đáp ứng nhu cầu lưu lượng data, voice sẽ tăng vọt.
Người hâm mộ xếp hàng dài nhận vé xem chung kết bóng đá nữ SEA Games 31

Người hâm mộ xếp hàng dài nhận vé xem chung kết bóng đá nữ SEA Games 31

Trận Chung kết bộ môn bóng đá nữ SEA Games 31 giữa Việt Nam và Thái Lan sẽ diễn ra vào lúc 19h tối nay tại sân vận động Cẩm Phả (TP Cẩm Phả, tỉnh Quảng Ninh).
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động