Tin Khu Vực
Tăng trưởng công nghiệp gắn với bảo vệ môi trường
Theo Kế hoạch số 125-KH/TU của Thành ủy và Chương trình bảo vệ môi trường giai đoạn 2026-2030 của UBND TP. Hồ Chí Minh, Thành phố đặt mục tiêu đến năm 2030, kinh tế xanh đóng góp ít nhất 10% GRDP; tối thiểu 10% khu công nghiệp chuyển đổi theo mô hình sinh thái; cường độ sử dụng năng lượng giảm từ 1-1,5% mỗi năm.
Các mục tiêu này đặt ra yêu cầu đổi mới mô hình tăng trưởng, nâng cao hiệu quả sử dụng tài nguyên và thúc đẩy chuyển đổi xanh trong sản xuất công nghiệp. Thành phố cần gắn phát triển kinh tế với bảo vệ môi trường, nâng cao năng suất và năng lực cạnh tranh của doanh nghiệp.
Ông Hà Văn Út, Phó Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh.
Trả lời phóng viên Báo Công Thương, ông Hà Văn Út, Phó Giám đốc Sở Công Thương TP. Hồ Chí Minh, cho rằng phát triển công nghiệp bền vững là yêu cầu quan trọng trong quá trình phát triển kinh tế. Định hướng này cần hài hòa giữa tăng trưởng kinh tế, bảo vệ môi trường và trách nhiệm xã hội, đáp ứng nhu cầu hiện tại mà không ảnh hưởng đến khả năng đáp ứng nhu cầu của các thế hệ tương lai.
Theo ông Hà Văn Út, phát triển công nghiệp bền vững cần tập trung vào ba phương diện. Thứ nhất, nâng cao năng suất, đổi mới công nghệ và gia tăng giá trị sản xuất để cải thiện hiệu quả hoạt động, chất lượng tăng trưởng và sức cạnh tranh của các ngành công nghiệp.
Thứ hai, doanh nghiệp cần giảm phát thải khí nhà kính, sử dụng năng lượng hiệu quả, phát triển năng lượng tái tạo và tăng cường tái chế. Những giải pháp này góp phần hạn chế tác động đến môi trường, đồng thời giúp doanh nghiệp từng bước đáp ứng yêu cầu của thị trường.
Thứ ba, phát triển công nghiệp cần gắn với trách nhiệm xã hội, bảo đảm việc làm, thu nhập, an toàn lao động và lợi ích của cộng đồng địa phương. Ba phương diện cần được triển khai đồng bộ để tạo nền tảng cho tăng trưởng bền vững.
Thực tế, công nghiệp giữ vai trò quan trọng trong cơ cấu kinh tế Thành phố, chiếm khoảng 35,2%. Trong 9 tháng đầu năm, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) tăng 10,9%, riêng ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tăng 11,3%.
Kết quả này cho thấy sản xuất công nghiệp tiếp tục duy trì đà tăng trưởng. Tuy nhiên, yêu cầu đặt ra là nâng cao chất lượng tăng trưởng, đẩy mạnh ứng dụng công nghệ và gia tăng giá trị sản xuất, thay vì chỉ tập trung mở rộng quy mô.
TP. Hồ Chí Minh có lợi thế về vị trí địa lý, thị trường, hệ sinh thái sản xuất và hạ tầng công nghiệp. Sau quá trình sắp xếp địa giới hành chính, không gian phát triển được mở rộng, tạo điều kiện kết nối các khu vực sản xuất, phát triển công nghiệp công nghệ cao và tăng cường liên kết giữa các địa bàn.
Theo ông Hà Văn Út, hệ thống khu công nghiệp, khu chế xuất, cụm công nghiệp cùng các chính sách hỗ trợ đầu tư tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển. Khai thác hiệu quả những lợi thế này sẽ góp phần thu hút nguồn lực, thúc đẩy đổi mới công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh.
Tháo gỡ điểm nghẽn, hỗ trợ doanh nghiệp chuyển đổi xanh
Bên cạnh những lợi thế, quá trình phát triển công nghiệp của TP. Hồ Chí Minh vẫn đối mặt với các hạn chế về hạ tầng, nguồn lực và liên kết sản xuất.
TP. Hồ Chí Minh cần đồng bộ hạ tầng sản xuất, lưu thông hàng hóa và logistics, tạo nền tảng phát triển chuỗi cung ứng.
Theo ông Hà Văn Út, Thành phố cần quan tâm cải thiện kết nối giữa các khu vực phát triển công nghiệp. Hạ tầng chưa đồng bộ có thể ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất, lưu thông hàng hóa và khả năng phát triển chuỗi cung ứng. Một số khu công nghiệp và cơ sở sản xuất hình thành từ trước cũng chưa đáp ứng đầy đủ yêu cầu phát triển mới, đòi hỏi phải được rà soát, nâng cấp và kết nối hiệu quả hơn.
Nguồn lực phục vụ phát triển công nghiệp cũng là vấn đề cần giải quyết. Chất lượng và khả năng phân bổ nguồn lực chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu, nhất là đối với các ngành công nghiệp công nghệ cao. Quá trình chuyển đổi vì vậy cần được chuẩn bị đồng bộ về hạ tầng, công nghệ và nhân lực.
Năng lượng cũng là yếu tố quan trọng đối với hoạt động sản xuất. Doanh nghiệp cần bảo đảm nguồn cung, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng và từng bước giảm tác động đến môi trường. Đây là yêu cầu gắn với đổi mới công nghệ và nâng cao năng lực cạnh tranh dài hạn.
Bên cạnh đó, liên kết giữa các doanh nghiệp cần được tăng cường nhằm chia sẻ nguồn lực, nâng cao giá trị sản xuất và mở rộng thị trường. Khả năng phối hợp trong chuỗi cung ứng còn hạn chế có thể gây khó khăn cho doanh nghiệp khi mở rộng hợp tác và tham gia sâu hơn vào chuỗi sản xuất.
Từ góc độ doanh nghiệp, ông Trần Thành Trọng, Phó Chủ tịch Thứ nhất Hiệp hội Doanh nghiệp Cơ khí - Điện TP. Hồ Chí Minh (HAMEE), cho rằng doanh nghiệp nên bắt đầu chuyển đổi xanh bằng những giải pháp có thể đo lường hiệu quả. Trong đó, cần chú trọng tiết kiệm điện năng, giảm hao hụt nguyên vật liệu, hạn chế phế phẩm và nâng cao hiệu suất máy móc.
Theo ông Trần Thành Trọng, việc triển khai các giải pháp từ hoạt động sản xuất thực tế giúp doanh nghiệp từng bước thực hiện chuyển đổi xanh. Cùng với đó, doanh nghiệp cần kết hợp đổi mới công nghệ với khả năng tiếp cận nguồn vốn ưu đãi và chính sách hỗ trợ của Thành phố để nâng cao sức cạnh tranh, hướng đến phát triển bền vững.
Ở lĩnh vực chế biến thực phẩm, bà Lý Kim Chi, Phó Chủ tịch Liên đoàn Doanh nghiệp TP. Hồ Chí Minh, Chủ tịch Hiệp hội Lương thực Thực phẩm TP. Hồ Chí Minh (FFA), cho rằng Thành phố cần tăng cường hỗ trợ phát triển thị trường sát với nhu cầu thực tế của doanh nghiệp.
Theo bà Lý Kim Chi, sau các hoạt động kết nối đối tác, doanh nghiệp vẫn cần được hỗ trợ về tiêu chuẩn, chứng nhận và thông tin thị trường để tiến tới ký kết hợp đồng. Với thị trường trong nước, Thành phố cần tổ chức các chương trình kết nối phù hợp nhu cầu giữa nhà sản xuất và hệ thống phân phối, đồng thời theo dõi kết quả sau kết nối.
Bà Lý Kim Chi cũng kiến nghị Thành phố quan tâm bố trí quỹ đất và hạ tầng phù hợp cho ngành chế biến thực phẩm trong quá trình quy hoạch, chuyển đổi các khu chế xuất, khu công nghiệp hiện hữu. Đây là điều kiện để doanh nghiệp ổn định đầu tư, mở rộng sản xuất, đồng thời phát triển các hạng mục hỗ trợ như kho lạnh, logistics và vùng nguyên liệu.
Những kiến nghị này cho thấy chuyển đổi xanh cần gắn với điều kiện thực tế của doanh nghiệp, từ hạ tầng sản xuất, công nghệ đến thị trường và nguồn lực đầu tư. Chính sách sát nhu cầu sẽ góp phần giúp doanh nghiệp chủ động hơn trong quá trình chuyển đổi.
Đẩy mạnh công nghệ cao, phát triển sản xuất xanh
Theo ông Hà Văn Út, định hướng phát triển công nghiệp của TP. Hồ Chí Minh trong thời gian tới tập trung vào đổi mới sáng tạo, ứng dụng công nghệ cao và chuyển đổi số, hướng đến mô hình sản xuất thông minh.
Trong thời gian tới, TP. Hồ Chí Minh tập trung ứng dụng công nghệ cao và chuyển đổi số, hướng đến mô hình sản xuất thông minh.
Việc ứng dụng công nghệ cần gắn với mục tiêu nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm và hiệu quả hoạt động. Chuyển đổi số cũng cần được đặt trong tổng thể quá trình hiện đại hóa sản xuất, góp phần cải thiện năng lực quản lý và khả năng thích ứng của doanh nghiệp trước những thay đổi của thị trường.
Cùng với công nghệ, Thành phố cần chú trọng phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao để doanh nghiệp có thể tiếp nhận, vận hành và khai thác hiệu quả công nghệ mới, đáp ứng nhu cầu nhân lực của các ngành công nghiệp có hàm lượng công nghệ cao.
Quá trình chuyển đổi mô hình sản xuất cũng cần gắn với việc làm, thu nhập và an toàn lao động. Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, cải thiện điều kiện làm việc sẽ góp phần bảo đảm lợi ích của người lao động trong quá trình hiện đại hóa sản xuất.
Đối với chuyển đổi xanh, doanh nghiệp cần sử dụng hiệu quả tài nguyên, tiết kiệm năng lượng, giảm phát thải và tăng cường tái chế. Việc lựa chọn giải pháp cần phù hợp với điều kiện thực tế, năng lực đầu tư và đặc điểm của từng ngành.
Theo ông Hà Văn Út, phát triển công nghiệp bền vững cần sự đồng hành của doanh nghiệp và hỗ trợ từ các đối tác, trong đó có các tổ chức quốc tế. Trao đổi kinh nghiệm, tham vấn chính sách và tiếp nhận ý kiến từ các bên liên quan sẽ góp phần hoàn thiện định hướng phát triển công nghiệp của Thành phố.
Thời gian tới, nâng cao năng suất, cải thiện hạ tầng, phát triển nhân lực và tăng cường liên kết doanh nghiệp sẽ là những nhiệm vụ quan trọng để thúc đẩy chuyển đổi xanh. Các giải pháp cần gắn với mục tiêu phát triển công nghiệp công nghệ cao, sử dụng hiệu quả nguồn lực và giảm tác động đến môi trường.
Với định hướng phát triển xanh và bền vững, TP. Hồ Chí Minh đặt trọng tâm vào nâng cao chất lượng tăng trưởng, thúc đẩy đổi mới công nghệ và tạo điều kiện để doanh nghiệp thích ứng với yêu cầu mới. Sự phối hợp giữa cơ quan quản lý, doanh nghiệp và các đối tác sẽ góp phần hiện thực hóa mục tiêu phát triển công nghiệp xanh trong giai đoạn tới.