Thủ tướng chỉ rõ 5 nhiệm vụ trọng tâm thực hiện cam kết tại COP26

Ngày 14/1, Thủ tướng Phạm Minh Chính - Trưởng Ban Chỉ đạo quốc gia triển khai thực hiện cam kết của Việt Nam tại Hội nghị COP26, chủ trì Phiên họp lần thứ sáu của Ban Chỉ đạo.

Thu hút mạnh nguồn lực quốc tế

Theo các báo cáo, ý kiến tại hội nghị, kể từ sau Phiên họp lần thứ 5 của Ban Chỉ đạo, các bộ, ngành và Ban Chỉ đạo đã tích cực triển khai các nhiệm vụ; rà soát, bổ sung và hoàn thiện hệ thống chính sách, pháp luật. Việt Nam đã tích cực tham gia các diễn đàn quốc tế về biến đổi khí hậu, mở rộng quan hệ đối tác chiến lược, thu hút thêm nguồn lực đầu tư cho chuyển đổi xanh, chuyển đổi số trong nước.

Trong đó, Bộ Công Thương đã tích cực triển khai Nghị quyết số 70-NQ/TW của Bộ Chính trị về bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia; đề xuất nhiều giải pháp để đa dạng hóa nguồn năng lượng, thúc đẩy sử dụng năng lượng tái tạo; thiết lập khung pháp lý chính thức cho các hợp đồng mua bán điện trực tiếp. Tăng cường các hoạt động đối ngoại để thực hiện chuyển đổi năng lượng công bằng trong khuôn khổ JETP và Sáng kiến AZEC. Hoàn tất thủ tục để Việt Nam trở thành thành viên chính thức của Liên minh năng lượng mặt trời quốc tế (ISA), tham gia Cơ quan Năng lượng tái tạo quốc tế (IRENA).

Bộ Nông nghiệp và Môi trường đang trình các nghị định, dự thảo, tạo cơ sở pháp lý cho đàm phán và triển khai trao đổi tín chỉ carbon với đối tác quốc tế. Đề án một triệu ha lúa chất lượng cao, phát thải thấp được triển khai và ghi nhận nhiều kết quả tích cực.

Bộ Xây dựng hoàn thiện, trình ban hành nhiều chính sách đột phá để tháo gỡ điểm nghẽn thể chế, thu hút vốn tư nhân cho đường sắt và đường sắt đô thị, phát triển đô thị xanh, ưu tiên giao thông công cộng. Chuyển đổi phương tiện sang sử dụng điện tăng rõ rệt, với hàng trăm nghìn xe điện và gần 600 công trình được chứng nhận xanh.

Bộ Tài chính phối hợp hoàn thiện khung pháp lý cho sàn giao dịch carbon, triển khai Chiến lược tăng trưởng xanh. Các địa phương, ngân hàng và doanh nghiệp đẩy mạnh giảm phát thải, tín dụng xanh và đầu tư chuyển đổi xanh.

Thúc đẩy phát triển kinh tế carbon thấp

Phát biểu kết luận, Thủ tướng Phạm Minh Chính - Trưởng Ban Chỉ đạo khẳng định Việt Nam đã đạt được những kết quả tích cực trong triển khai thực hiện các cam kết tại COP26 trong bối cảnh khó khăn, phức tạp, biến động.

Việt Nam đã trở thành điểm đến tin cậy, hấp dẫn của các nhà đầu tư quốc tế trong lĩnh vực phát triển xanh và chuyển đổi năng lượng. Đã huy động được khoảng 1 tỷ USD cho chuyển đổi năng lượng, 750 nghìn tỷ đồng vốn tín dụng cho tăng trưởng xanh. Đẩy mạnh hợp tác quốc tế như tham gia lưới điện ASEAN.

Thủ tướng ghi nhận và đánh giá cao tinh thần chủ động, nghiêm túc và nỗ lực của các bộ, ngành, địa phương, cộng đồng doanh nghiệp và người dân trong việc triển khai các cam kết của Việt Nam tại COP26 thời gian vừa qua, đặc biệt trong lĩnh vực nông nghiệp, giao thông, năng lượng.

Đồng thời, đánh giá cao sự chuyển biến trong nhận thức và trách nhiệm của người dân và doanh nghiệp đối với bảo vệ môi trường, thể hiện qua tiêu dùng xanh, trồng cây, bảo vệ rừng, sử dụng năng lượng sạch và chủ động ứng phó thiên tai. Các chương trình đào tạo, nghiên cứu khoa học về biến đổi khí hậu cũng được đẩy mạnh.

Bên cạnh kết quả đạt được, Thủ tướng thẳng thắn chỉ ra những tồn tại như tiến độ một số nhiệm vụ còn chậm, công tác nội luật hóa cam kết quốc tế ở một số lĩnh vực còn hạn chế. Nguyên nhân chủ yếu do nhận thức và hành động chưa quyết liệt, thể chế chưa theo kịp thực tiễn và tác động phức tạp từ tình hình thế giới.

Định hướng thời gian tới, Thủ tướng chỉ rõ 5 nhóm nhiệm vụ trọng tâm: hoàn thiện thể chế phù hợp điều kiện đất nước và hài hòa với quy định quốc tế; xây dựng cơ chế huy động nguồn lực tài chính cho phát triển xanh; hoàn thiện quy trình chuyển giao công nghệ tiên tiến, thúc đẩy khoa học công nghệ và đổi mới sáng tạo; xây dựng mô hình quản trị quốc gia về phát triển xanh và thông minh; đào tạo nguồn nhân lực phục vụ phát triển xanh.

Chỉ đạo các nhóm nhiệm vụ cụ thể, về thúc đẩy giảm phát thải khí nhà kính, Thủ tướng yêu cầu sớm triển khai thí điểm phân bổ hạn ngạch phát thải và thực hiện Đóng góp do quốc gia tự quyết định NDC. Bộ Công Thương, Bộ Xây dựng cập nhật, hoàn thiện hướng dẫn kiểm kê khí nhà kính cấp cơ sở theo từng lĩnh vực; theo dõi, đánh giá việc thực hiện hạn ngạch của các cơ sở được phân bổ hạn ngạch trong phạm vi quản lý.

Đẩy nhanh tiến độ và chuẩn bị đầy đủ các điều kiện để vận hành thị trường carbon trong nước, phục vụ trao đổi kết quả giảm phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon. Bộ Tài chính chủ trì sớm thành lập và đưa vào hoạt động sàn giao dịch tín chỉ carbon; hoàn thiện hệ thống quy định quản lý liên quan.

Bộ Nông nghiệp và Môi trường hoàn tất thủ tục trình Chính phủ ban hành Nghị định về trao đổi quốc tế kết quả giảm nhẹ phát thải khí nhà kính và tín chỉ carbon, Nghị định về dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon của rừng trong tháng 1/2026. Các bộ, ngành liên quan khẩn trương xây dựng, công bố phương pháp tạo tín chỉ và tiêu chuẩn carbon trong năm 2026.

Xây dựng lộ trình xanh hóa ngành giao thông, thúc đẩy điện khí hóa, phát triển giao thông và hạ tầng xanh. Bộ Công Thương chủ trì phát triển hệ thống sạc điện, năng lượng xanh cho phương tiện giao thông; sản xuất, cung ứng điện, năng lượng xanh, năng lượng tái tạo thay thế nhiên liệu hóa thạch đáp ứng nhu cầu trong nước; Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành quy chuẩn kỹ thuật về trụ sạc điện và hydro; Bộ Tài chính tham mưu chính sách ưu đãi đầu tư; các địa phương phát triển giao thông công cộng sử dụng điện.

Tiếp tục đẩy mạnh phát triển năng lượng tái tạo, triển khai hiệu quả Nghị quyết 70 của Bộ Chính trị và các cam kết JETP, AZEC; thúc đẩy tài chính xanh, tín dụng xanh; tăng cường dự báo thiên tai, hợp tác quốc tế và huy động cộng đồng doanh nghiệp tham gia giảm phát thải, thị trường carbon.

Thủ tướng giao Bộ Công Thương chủ trì, cùng Bộ Nông nghiệp và Môi trường, các bộ ngành liên quan triển khai các nhiệm vụ liên quan truy xuất nguồn gốc sản phẩm, hàng hóa đáp ứng tiêu chuẩn, quy định chuyển đổi xanh.