Đường dây nóng: 0866.59.4498 - Chủ nhật 21/10/2018 21:33

Sự chuyển dịch của dòng vốn toàn cầu tác động đến thị trường chứng khoán

18:15 | 24/09/2018
Kể từ khi chiến tranh thương mại Mỹ -Trung nổ ra, dòng vốn toàn cầu đã có sự dịch chuyển theo hướng cả Mỹ và Trung Quốc cùng có chung dòng vốn đổ vào (inflow). Công ty CP Chứng khoán SSI đã có những phân tích về sự dịch chuyển đó đã và sẽ tác động như thế nào đến thị trường chứng khoán ((TTCK) trong khu vực trong đó có Việt Nam.

Khi cả Mỹ và Trung Quốc có chung inflow

Việc chiến tranh thương mại leo thang đã trở thành hiện thực và trong tất cả các dự báo thì kinh tế Trung Quốc chắc chắn sẽ tăng trưởng chậm lại. Tuy vậy diễn biến của TTCK cũng như đồng CNY của Trung Quốc trong tháng 9 lại không quá tiêu cực khi mà cả chỉ số Shanghai Composite Index và đồng CNY đều đi ngang.

dien bien cua dong von toan cau va tac dong den thi truong chung khoan

Điều đáng chú ý hơn là inflow vào các quỹ đầu tư cổ phiếu của Trung Quốc được duy trì gần như liên tục kể từ khi nổ ra chiến tranh thương mại. Trong 13 tuần kể từ giữa tháng 6 đến nay, chỉ có 2 tuần các quỹ này có outflow và giá trị outflow cũng rất nhỏ. Về tính thời điểm, tuần ngay sau khi Mỹ áp thuế đợt 1 (tháng 6) và đe dọa áp thuế đợt 2 (tháng 9), inflow lại tăng mạnh lên trên 1 tỷ USD, gấp nhiều lần những tuần liền trước.

Theo các báo cáo trước đây của SSI đã đặt ra nghi vấn về dòng tiền của Trung Quốc khi nhà nước chỉ định các DN Trung Quốc ở nước ngoài chuyển tiền qua các quỹ để hỗ trợ TTCK. Ở một quốc gia mà nhà nước can thiệp sâu vào hoạt động kinh tế tài chính như Trung Quốc thì điều này hoàn toàn có thể. Bong bóng chứng khoán Trung Quốc năm 2015 là thời điểm cho thấy rõ nhất mức độ can thiệp của nhà nước Trung Quốc vào TTCK cũng như dòng vốn.

Dù xuất phát từ nguyên nhân gì, sự ổn định của dòng vốn cũng giúp ổn định dự trữ ngoại hối và đồng CNY. Trong 3 tháng qua, dự trữ ngoại hối của Trung Quốc luôn đi ngang và đứng trên 3 nghìn tỷ USD. Điều này rất khác biệt với giai đoạn 2015 khi đồng CNY mất giá đã kéo theo làn sóng rút vốn ồ ạt và làm giảm nhanh dự trữ ngoại hối.

Những biện pháp mà Trung Quốc áp dụng để giữ đồng CNY từ đầu tháng 8 như tăng tỷ lệ dự trữ và đặc biệt là CCF đã phát huy tác dụng. Việc ổn định đồng CNY cũng gặp thuận lợi khi đồng USD dần hạ nhiệt sau khi đã tăng mạnh vào đầu tháng 8 do căng thẳng Mỹ - Thổ Nhĩ Kỳ.

dien bien cua dong von toan cau va tac dong den thi truong chung khoan

Như vậy đang có nhiều nhân tố hỗ trợ cho sự ổn định của đồng CNY và điều này là rất quan trọng với Việt Nam. Tỷ giá VND trong thời gian qua đã gặp nhiều áp lực từ việc đồng CNY mất giá. Khi đồng CNY được kiểm soát chặt, áp lực lên đồng VND cũng sẽ giảm. Kết hợp với các thông tin từ xuất siêu hay dòng vốn M&A vào Việt Nam trong tháng 8 và tháng 9, đồng VND có cơ hội để lên giá trở lại so với đồng USD.

Câu chuyện dòng vốn đổ về Mỹ tiếp diễn

Kể từ báo cáo thàng trước của SSI chỉ số S&P 500 tiếp tục tăng +2.8% và tính từ ngày 15/6/2018, ngày chính thức nổ ra chiến tranh thương mại, chỉ số S&P 500 đã tăng +5.4% trong khi chỉ số MSCI EM Index đại diện cho các thị trường mới nổi giảm -6.9%.

Chiến tranh thương mại nổ ra nhưng tác động đến tăng trưởng kinh tế Mỹ là không đáng kể. Xuất khẩu của Mỹ sang Trung Quốc chỉ chiếm 0.9% GDP của Mỹ. Các mặt hàng xuất khẩu chính của Mỹ sang Trung Quốc là máy bay (16 tỷ USD), máy móc (13 tỷ USD), đậu tương (13 tỷ USD) và ô tô (13 tỷ USD). Đỗ tương đã bị Trung Quốc áp thuế 25% từ tháng 6 nhưng kể từ đó đến nay xuất khẩu đỗ tương của Mỹ không có dấu hiệu giảm. Một phần nguyên nhân là do cung cầu đỗ tương trên thế giới là cân bằng với nguồn cung chính là Mỹ và Aghentina.

dien bien cua dong von toan cau va tac dong den thi truong chung khoan

Tỷ lệ thất nghiệp của Mỹ vẫn duy trì ở mức rất thấp, 3.9% trong tháng 8 và khả năng FED nâng lãi suất 4 lần trong năm 2018 đã tăng lên đến 80%. Chiến tranh thương mại sẽ có ảnh hưởng nhất định đến lạm phát của Mỹ. Tổng hàng hóa nhập khẩu của Trung Quốc vào Mỹ tương đương 2.5% GDP và nếu tất cả bị tăng thuế thêm 25% thì tổng mức tăng giá hàng hóa tối đa là 0.6%. Đồng CNY của Trung Quốc mất giá, các nhà cung cấp Trung Quốc chủ động hạ giá bán và các nhà bán lẻ Mỹ không tăng giá để giữ thị phần …. là những yếu tố sẽ trung hòa bớt ảnh hưởng của chiến tranh thương mại đến lạm phát của Mỹ.

Với tăng trưởng kinh tế Mỹ khả quan, dòng vốn có lý do để tiếp tục đổ vào Mỹ. Trong 4 tuần gần nhất, Mỹ có inflow 3 tuần và inflow ròng trong 4 tuần là +9.1 tỷ USD trong khi nhóm quỹ GEM cả 4 tuần đều outflow. Chiến tranh thương mại giai đoạn 2 hiện rõ đã khiến outflow trong tuần gần nhất ở nhóm quỹ GEM tăng lên -1.6 tỷ USD, cao nhất 11 tuần.

dien bien cua dong von toan cau va tac dong den thi truong chung khoan

Tính chung từ đầu tháng 7 đến nay, tổng inflow vào các quỹ cổ phiếu của Mỹ là +20.7 tỷ USD trong khi nhóm quỹ GEM outflow -5.5 tỷ USD. Thị trường Mỹ đang là thị trường có sức hút với dòng vốn rõ nhất khi so sánh với các nhóm thị trường còn lại. Trong các thị trường phát triển, thị trường Tây Âu bị rút vốn liên tục còn thị trường Nhật thêm bớt không đáng kể từ tháng 4.

Tác động đến TTCK trong khu vực và dự báo TTCK tiếp tục đi ngang

NĐTNN bán ròng và chứng khoán giảm điểm diễn ra đồng loạt ở các TTCK trong khu vực.

Thống kê giao dịch của NĐTNN tại các thị trường trong khu vực cho thấy một điểm tương đồng rất rõ. Đó là các NĐTNN mua ròng trong tháng 1 và chuyển sang bán ròng kể từ tháng 2. Việc bán ròng của NĐTNN tại các thị trường đã xuất hiện trước khi outflow trở nên rõ rệt (tháng 4) cho thấy không phải do đồng USD lên giá (tháng 4) hay chiến tranh thương mại (tháng 6), mà cú giảm sâu của TTCK Mỹ vào đầu tháng 2 sau báo cáo việc làm khả quan (làm tăng khả năng FED nâng lãi suất) đã là khởi đầu cho xu hướng bán ròng và rút vốn khỏi các thị trường mới nổi.

dien bien cua dong von toan cau va tac dong den thi truong chung khoan

Xu hướng mua/bán ròng của NĐTNN đã có ảnh hưởng đến xu hướng của TTCK với tất cả chỉ số chứng khoán đạt đỉnh vào tháng 1 và bắt đầu giảm dần từ tháng 2. Cho đến thời điểm hiện tại, các chỉ số vẫn chưa quay lại vùng đỉnh đã thiết lập trong khi S&P500 là đã vượt đỉnh tháng 1 +1.98%.

Sau những tháng đầu bán ròng mạnh, tốc độ bán ròng ở một số thị trường như Indonesia và Hàn Quốc đã giảm bớt, tuy nhiên xu hướng chung của các chỉ số chứng khoán vẫn là đi ngang. Như vậy có thể thấy dù các thị trường có những nền tảng cơ bản riêng, tất cả đều bị ảnh hưởng bởi giao dịch của NĐTNN và rộng hơn là xu hướng dòng vốn trên toàn cầu.

Với 5 lý do khiến thị trường mới nổi khó trở nên hấp dẫn dưới đây, các TTCK trong khu vực nhiều khả năng sẽ duy trì ở xu hướng đi ngang như hiện tại. Khi tác động của chiến tranh thương mại lên tăng trưởng của Trung Quốc cũng như toàn cầu rõ hơn vào quý 4, xu hướng đi ngang cũng có thể sẽ bị thách thức.

Thứ nhất: Chiến tranh thương mại Mỹ - Trung leo thang và khó sớm chấm dứt do Mỹ coi Trung Quốc là một đối thủ chiến lược, ảnh hưởng trực tiếp đến vị thế và lợi ích của Mỹ.

Thứ 2: Chiến tranh thương mại lây lan và chủ nghĩa bảo hộ trở thành một công cụ sử dụng thường xuyên hơn. Trường hợp Thổ Nhĩ Kỳ là một điển hình.

Thứ 3: Kinh tế Trung Quốc đang trên đà giảm tốc có thể còn giảm tốc sâu và nhanh hơn do chiến tranh thương mại.

Thứ 4: Cục dự trữ liên bang Mỹ (FED) tăng lãi suất sẽ làm đồng tiền của các thị trường mới nổi mất giá. Xu hướng thu hẹp bảng cân đối kế toán của FED trong tương lai xa hơn sẽ giảm nguồn cung tiền giá rẻ cho đầu tư mạo hiểm.

Thứ 5: Kinh tế Mỹ đang trong giai đoạn hoàng kim với tỷ lệ thất nghiệp đang ở mức thấp nhất hàng thập kỷ (3.9%). Dòng vốn khi rút khỏi thị trường mới nổi sẽ bị sức hút Mỹ giữ lại.

Minh Long

TagTag: