Số hóa dữ liệu bảo hiểm xe cơ giới: Minh bạch thu chi và tối ưu quỹ

Việc kết nối cơ sở dữ liệu bảo hiểm bắt buộc xe cơ giới giúp giám sát chặt chẽ nghĩa vụ trích nộp quỹ, chống trục lợi và rút ngắn thời gian chi hỗ trợ nhân đạo.

Trong quá trình hiện đại hóa thị trường bảo hiểm, việc quản lý nghiệp vụ bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới theo phương thức cũ đang bộc lộ nhiều hạn chế về khả năng giám sát dòng tiền và tốc độ giải quyết quyền lợi. Khi hàng chục triệu giấy chứng nhận bảo hiểm được phát hành mỗi năm trên phạm vi toàn quốc, sự phân mảnh dữ liệu giữa các doanh nghiệp bảo hiểm, cơ quan quản lý và lực lượng thực thi pháp luật tạo ra không ít khoảng trống trong việc kiểm soát doanh thu phí cũng như xác minh thông tin tai nạn. Trước yêu cầu đó, việc xây dựng và vận hành cơ sở dữ liệu tập trung về bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới được xác định là giải pháp cốt lõi nhằm minh bạch nguồn thu và tối ưu hiệu quả chi trả của Quỹ Bảo hiểm xe cơ giới.

Chuẩn hóa dữ liệu để giám sát nguồn thu và ngăn ngừa trục lợi bảo hiểm

Theo quy định tại Luật Kinh doanh bảo hiểm năm 2022 và Nghị định số 67/2023/NĐ-CP của Chính phủ quy định về bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới, việc xây dựng cơ sở dữ liệu về bảo hiểm bắt buộc là yêu cầu bắt buộc nhằm phục vụ công tác quản lý nhà nước, giám sát thị trường và bảo vệ quyền lợi người tham gia bảo hiểm. Trên cơ sở pháp lý này, Bộ Tài chính đã phối hợp cùng Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam và các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ triển khai hệ thống cơ sở dữ liệu tập trung, kết nối trực tiếp thông tin hợp đồng bảo hiểm điện tử từ từng doanh nghiệp về hệ thống quản lý chung. 

Sự hình thành của hệ thống dữ liệu số mang đến tính minh bạch trong cơ chế tạo lập nguồn vốn cho Quỹ Bảo hiểm xe cơ giới. Theo điều khoản tài chính tại Nghị định số 67/2023/NĐ-CP, hàng năm các doanh nghiệp bảo hiểm triển khai nghiệp vụ bảo hiểm bắt buộc trách nhiệm dân sự của chủ xe cơ giới có nghĩa vụ trích nộp 1% tổng doanh thu phí bảo hiểm thực thu để đóng góp vào quỹ. Trước đây, dữ liệu chủ yếu dựa trên báo cáo định kỳ của từng doanh nghiệp, việc đối chiếu tính chính xác giữa số lượng giấy chứng nhận phát hành thực tế và số tiền trích nộp quỹ cần nhiều thời gian hậu kiểm. Khi mọi giao dịch cấp đơn bảo hiểm được ghi nhận theo thời gian thực trên hệ thống cơ sở dữ liệu chung, cơ quan quản lý và Ban điều hành quỹ có đầy đủ công cụ định lượng để giám sát nghĩa vụ tài chính của từng doanh nghiệp, bảo đảm nguồn thu 1% được tập trung đầy đủ, đúng hạn và công bằng.

Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam phối hợp với công nghệ Fermion Merimen ký kết triển khai Hệ thống chiết khấu không khiếu nại (NCD), với sự tham gia của các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ.

Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam phối hợp với công nghệ Fermion Merimen ký kết triển khai Hệ thống chiết khấu không khiếu nại (NCD), với sự tham gia của các doanh nghiệp bảo hiểm phi nhân thọ.

Bên cạnh việc minh bạch hóa nguồn thu, liên thông dữ liệu còn đóng vai trò như một bộ lọc kỹ thuật giúp ngăn ngừa tình trạng trục lợi bảo hiểm. Thực tế thị trường từng ghi nhận hiện tượng một số cá nhân lợi dụng sự thiếu kết nối thông tin để mua bảo hiểm sau khi đã xảy ra tai nạn nhằm hợp thức hóa hồ sơ bồi thường, hoặc khai báo trùng lặp thiệt hại tại nhiều doanh nghiệp bảo hiểm khác nhau. Thông qua việc đối soát tự động thông tin biển kiểm soát, số khung, số máy và thời điểm hiệu lực của hợp đồng bảo hiểm điện tử với biên bản ghi nhận thời điểm xảy ra tai nạn, hệ thống dữ liệu giúp loại bỏ các hồ sơ gian lận. Nhờ đó, nguồn lực của doanh nghiệp bảo hiểm và Quỹ Bảo hiểm xe cơ giới được bảo toàn để chi trả cho những trường hợp tổn thất thực tế và hợp pháp.

Liên thông hệ thống để rút ngắn thời gian xác minh

Nếu minh bạch nguồn thu là điều kiện cần để củng cố nền tảng tài chính, thì việc tối ưu hóa tốc độ chi trả là thước đo hiệu quả phục vụ xã hội của Quỹ Bảo hiểm xe cơ giới. Trong các hoạt động của quỹ, chi hỗ trợ nhân đạo cho nạn nhân tử vong hoặc thương tật nặng trong các vụ tai nạn mà phương tiện gây tai nạn không xác định được danh tính hoặc không tham gia bảo hiểm là nhiệm vụ mang ý nghĩa an sinh sâu sắc nhất.

Với việc đẩy mạnh chuyển đổi số và kết nối liên thông dữ liệu giữa Bộ Tài chính, Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam và Bộ Công an, quy trình xác minh thông tin phương tiện gây tai nạn đang được rút ngắn đáng kể. Khi lực lượng cảnh sát giao thông tiếp cận hiện trường và cập nhật thông tin phương tiện vào hệ thống quản lý, dữ liệu có thể được đối chiếu ngay lập tức với kho dữ liệu bảo hiểm bắt buộc toàn quốc. Cơ chế tra cứu này giúp xác định nhanh chóng phương tiện gây tai nạn có tham gia bảo hiểm bắt buộc hay không, đang thuộc phạm vi quản lý của doanh nghiệp bảo hiểm nào, hay thuộc diện không có bảo hiểm để chuyển sang quy trình xem xét hỗ trợ nhân đạo từ quỹ.

Việc giảm thiểu thời gian tra cứu giúp Ban điều hành Quỹ Bảo hiểm xe cơ giới có cơ sở thẩm định hồ sơ nhanh hơn, bảo đảm tuân thủ đúng thời hạn chi trả hỗ trợ nhân đạo trong vòng 3 ngày làm việc kể từ khi nhận đủ hồ sơ hợp lệ theo quy định tại Nghị định số 67/2023/NĐ-CP. Đồng thời, dữ liệu thống kê tai nạn giao thông được số hóa và phân tích theo khu vực địa lý cũng cung cấp căn cứ khoa học để quỹ phân bổ nguồn kinh phí đề phòng, hạn chế tổn thất một cách chính xác, tập trung đúng vào các tuyến đường và điểm đen thường xuyên xảy ra tai nạn nghiêm trọng.

Tuy nhiên, để hạ tầng dữ liệu số phát huy tối đa hiệu quả, công tác triển khai vẫn cần hoàn thiện sự đồng bộ về chuẩn kỹ thuật và quy trình vận hành giữa các bên liên quan. Việc cập nhật dữ liệu tại một số đại lý bán bảo hiểm tuyến cơ sở hoặc các điểm bán nhỏ lẻ cần được kiểm soát chặt chẽ để tránh tình trạng trễ dữ liệu so với thời điểm cấp giấy chứng nhận điện tử cho khách hàng. Song song đó, công tác bảo mật thông tin cá nhân của chủ phương tiện và dữ liệu tai nạn giao thông trên môi trường số cũng phải được ưu tiên, tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật về an toàn thông tin mạng.

Có thể thấy, số hóa dữ liệu bảo hiểm xe cơ giới không đơn thuần là việc thay thế giấy chứng nhận bản cứng sang bản điện tử, mà là bước chuyển đổi căn bản trong quản trị chính sách an sinh giao thông. Khi dòng dữ liệu được kết nối thông suốt từ khâu phát hành hợp đồng, giám sát trích nộp quỹ cho đến khâu xác minh tai nạn và giải ngân hỗ trợ, tính minh bạch của thị trường sẽ được nâng cao rõ rệt. Đây chính là nền tảng kỹ thuật vững chắc giúp Quỹ Bảo hiểm xe cơ giới hoạt động hiệu quả, kịp thời và củng cố niềm tin của người dân đối với chính sách bảo hiểm bắt buộc.

Xuyến Chi

Có thể bạn quan tâm