Làng nghề Nha Trang Xưa: Nơi ký ức chạm vào hồn di sản

Giữa lòng đô thị biển Nha Trang, Làng nghề Nha Trang Xưa đang trở thành “bảo tàng sống”, lan tỏa các giá trị di sản văn hóa xứ Trầm Hương qua “Hội hè Nha Trang Xưa 2026”.

Giữa nhịp sống của một đô thị biển năng động, Làng nghề Nha Trang Xưa (số 30 Thái Thông, phường Nam Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa) hiện lên như một khoảng lặng hoài niệm đầy lưu luyến. Không dừng lại ở điểm du lịch đơn thuần, nơi đây đang trở thành một “bảo tàng sống” khi các giá trị di sản văn hóa vật thể và phi vật thể của xứ Trầm Hương đang được phục dựng qua chuỗi hoạt động của “Hội hè Nha Trang Xưa 2026”.

Thổi hồn vào tinh hoa làng nghề cổ

Nha Trang vốn nổi tiếng với những bãi biển tấp nập và các tòa nhà cao tầng soi bóng xuống làn đại dương xanh. Thế nhưng, chỉ cần ngược về phía ngoại ô, bước qua cánh cổng của Làng nghề Nha Trang Xưa, nhịp sống hiện đại hối hả như lùi lại phía sau. Thay vào đó là vẻ tĩnh lặng, thân thuộc của một làng quê miền Trung thuở trước với mái nhà tranh, sân đất, giếng nước rêu phong và những hàng cau thẳng tắp.

Đặc biệt, từ tháng 6 đến tháng 8 năm 2026, làng nghề tổ chức chuỗi hoạt động “Hội hè Nha Trang Xưa 2026” với chủ đề “Đong đầy ký ức - Rộn ràng niềm vui”. Sự kiện đã biến không gian vốn bình yên thành một miền hội hè rực rỡ sắc màu, lay động tâm thức của du khách khi dừng chân.

Màn trình diễn rước nước mở đầu cho “Hội hè Nha Trang Xưa”.

Màn trình diễn rước nước mở đầu cho “Hội hè Nha Trang Xưa”.

Biểu diễn nhạc cụ dân tộc

Biểu diễn nhạc cụ dân tộc

Cái hồn cốt làm nên danh tiếng của Làng nghề Nha Trang Xưa chính là việc phục dựng và lưu giữ nguyên vẹn tinh hoa của hơn 10 làng nghề truyền thống gắn bó với đời sống người dân địa phương suốt bao thế hệ. Đến với khu làng nghề, du khách không chỉ dừng lại ở việc ngắm nhìn mà được trực tiếp tham gia vào đời sống của một người thợ thủ công thực thụ. Tại đây, du khách được trải nghiệm tự tay xay bột, xay lúa đến học cách đan chiếu hay làm các sản phẩm lưu niệm độc đáo từ vỏ ốc.

Chăm chú nhìn nghệ nhân đưa thoi dệt chiếu, chị Nguyễn Thị Thu Hoài (25 tuổi, đến từ Đắk Lắk) chia sẻ: “Nhìn những sợi cói thô ráp qua bàn tay của các cô, các bác biến thành tấm chiếu mềm mại, tôi thấy trân trọng vô cùng. Giữa thời đại cái gì cũng sản xuất bằng máy móc, việc được tận mắt thấy và tự tay thử làm những công đoạn thủ công này khiến tôi cảm nhận được giá trị của những giọt mồ hôi và nước mắt cha ông”.

Mỗi người đến với Làng nghề Nha Trang Xưa đều mang theo một tâm thế riêng, nhưng khi ra về, họ đều gặp nhau ở một niềm xúc động chung trước những giá trị văn hóa được gìn giữ vẹn nguyên.

Du khách check in hồ sen trong khuôn viên Làng nghề Nha Trang Xưa

Du khách check in hồ sen trong khuôn viên Làng nghề Nha Trang Xưa

Đối với bà Hoàng Thị Yến (52 tuổi, du khách đến từ Hà Nội), chuyến đi này như một tấm vé khứ hồi đưa bà trở lại những ngày thơ ấu. Đứng bên ụ rơm vàng rực, ngắm nhìn ngôi nhà cổ trăm năm tuổi mang phong cách kiến trúc xưa, bà Yến bùi ngùi: “Sống ở phố thị sầm uất lâu ngày, tôi thèm lắm cái không khí tĩnh lặng của làng quê ngày xưa. Bước vào không gian này giữa mùa hội hè, nhìn những gian chợ quê, ngửi mùi nhang trầm mộc mạc, tôi như thấy lại bóng dáng của mẹ, của bà mình ngày trước. Điều tôi trân quý nhất là văn hóa truyền thống không bị lãng quên mà được phục dựng rất trân trọng, sống động”.

Đánh thức giác quan bằng đại tiệc văn hóa, ẩm thực

Trong khuôn khổ của Hội hè 2026, các hoạt động trải nghiệm đa giác quan được Làng nghề tổ chức rất công phu, bài bản. Khu vực trò chơi dân gian luôn rộn rã tiếng cười với các hoạt động như lội bắt cá dưới mương, kéo co, nhảy bao bố, đi cà kheo, đập niêu, hay bịt mắt bắt vịt. Khi hoàng hôn buông xuống, không gian nghệ thuật đặc sắc lại bừng sáng với những làn điệu dân ca, nhạc cụ dân tộc biểu diễn trên thuyền giữa hồ sen rộng lớn. Điểm nhấn ấn tượng về thị giác chính là show thực cảnh “Ánh sáng huyền thoại” mãn nhãn cùng vũ điệu “Free dance” sôi động, khuấy động không khí mùa hè.

Làng nghề Nha Trang Xưa: Nơi ký ức chạm vào hồn di sản - 4
Làng nghề Nha Trang Xưa: Nơi ký ức chạm vào hồn di sản - 5
Một số trò chơi dân gian trong “Hội hè Nha Trang Xưa”

Một số trò chơi dân gian trong “Hội hè Nha Trang Xưa”

Bên cạnh phần hội, ẩm thực tại Nha Trang Xưa cũng là một di sản phi vật thể quý giá, khơi gợi mạnh mẽ hương vị ký ức. Khu vực “Buffet Quê Xưa” tái hiện hoàn hảo không khí của một phiên chợ tuổi thơ với gần 100 món ăn truyền thống. Thực khách có thể tìm thấy đĩa bánh bèo, bánh đúc, bánh căn thơm nức mùi gạo mới ăn kèm mắm nêm đậm đà; hay tô bún sứa, bún cá mang vị mặn mòi của biển; cho đến niêu cơm đất, cá kho tộ nghi ngút khói gợi nhớ mâm cơm sum vầy bên bếp lửa năm nào.

Tất cả nguyên liệu đều được chọn lọc kỹ lưỡng, chế biến theo đúng phong cách truyền thống và không sử dụng phụ gia công nghiệp, giữ trọn vẹn sự tinh khiết và chân thật của hồn quê.

Không chỉ thu hút du khách phương xa, Làng nghề Nha Trang Xưa còn là điểm tựa tinh thần vững chãi cho chính người dân địa phương. Anh Hoàng Quốc Việt (30 tuổi, trú tại phường Nam Nha Trang) tự hào khẳng định: “Là một người con của Nha Trang, tôi rất kiêu hãnh khi ngay tại quê hương mình có một không gian mở tuyệt vời như thế này. Nha Trang không chỉ có biển xanh cát trắng, mà còn có cả một kho tàng di sản làng nghề lâu đời. Mỗi dịp cuối tuần hoặc lễ hội lớn, tôi đều dẫn gia đình đến đây để thưởng thức ẩm thực và cho các cháu nhỏ trải nghiệm văn hóa dân gian. Theo tôi, đây là cách tốt nhất để thế hệ trẻ neo giữ tình yêu quê hương xứ sở”.

Trái ngược với sự hoài niệm của người lớn tuổi, cháu Phạm Văn Mạnh (15 tuổi, đến từ Thành phố Hồ Chí Minh) lại tìm thấy ở nơi đây một thế giới khám phá vô cùng mới lạ và trực quan. Đôi bàn tay còn lấm lem bùn đất sau trò chơi lội bắt cá dưới mương, cậu thiếu niên hào hứng cho biết: “Trước giờ cháu chỉ thấy cà kheo, tò he hay dệt chiếu qua sách vở hoặc tivi, không ngờ đến đây cháu lại thú vị đến vậy. Cháu đã tự tay nặn một chú tò he hình rồng và tham gia giải mật thư thử thách tuổi thơ cùng các bạn. Chuyến đi này giúp cháu hiểu thêm rất nhiều về cội nguồn văn hóa nước mình”.

Không gian “Nhà nội”.

Không gian “Nhà nội”.

Khát vọng về một “bảo tàng sống”

Để có được một không gian văn hóa, ẩm thực quy mô, chạm đến trái tim của hàng vạn du khách như ngày hôm nay là cả một hành trình dài bền bỉ, được xây đắp bằng tình yêu và trách nhiệm của những người tâm huyết.

Bà Nguyễn Thị Ngọc Ánh - Giám đốc Điều hành Làng nghề Nha Trang Xưa, chia sẻ: “Làng nghề Nha Trang Xưa ra đời không chỉ với tư cách là một điểm đến đa trải nghiệm hay một nhà hàng ẩm thực đồng quê đơn thuần. Khát vọng lớn nhất của chúng tôi là biến nơi đây thành một “bảo tàng sống” lưu giữ cả văn hóa vật thể lẫn phi vật thể của cha ông. Để hoạt động hiệu quả, chúng tôi đã phải lặn lội đến từng làng nghề cổ, mời những nghệ nhân lành nghề nhất về đây, tạo sinh kế bền vững để họ yên tâm truyền nghề và trình diễn cho du khách”.

Làng nghề Nha Trang Xưa: Nơi ký ức chạm vào hồn di sản - 8
Show thực cảnh “Ánh sáng huyền thoại” – Lội bùn bắt cá; mùa gặt; trung thu.

Show thực cảnh “Ánh sáng huyền thoại” – Lội bùn bắt cá; mùa gặt; trung thu.

Bằng chuỗi sự kiện “Hội hè Nha Trang Xưa 2026”, Ban tổ chức mong muốn tạo nên một sợi dây kết nối vô hình nhưng bền chặt giữa các thế hệ, để người lớn tuổi tìm lại ký ức, người trẻ hiểu về cội nguồn và du khách quốc tế có cái nhìn sâu sắc, trân trọng về bản sắc văn hóa dân tộc Việt Nam. Mỗi nụ cười của thực khách, mỗi sản phẩm thủ công được nâng niu chính là động lực lớn nhất để tập thể Làng nghề tiếp tục hành trình gìn giữ và lan tỏa hồn xưa đất Việt.

Khu vực “Buffet Quê xưa”

Khu vực “Buffet Quê xưa”

“Hội hè Nha Trang Xưa 2026” rồi sẽ qua đi theo cái nắng của mùa hè, nhưng những giá trị văn hóa, những ký ức đong đầy và niềm vui rộn ràng mà nơi đây gieo vào lòng du khách sẽ vẫn còn mãi. Giữa dòng chảy của thời đại số, Làng nghề Nha Trang Xưa vẫn đứng đó, mộc mạc, hiên ngang như một biểu tượng của lòng tự tôn dân tộc, truyền cảm hứng và lan tỏa tình yêu quê hương đến mỗi bước chân qua.

Bài và ảnh: Mai Văn Đông

Có thể bạn quan tâm