Tin Khu Vực 
Đình làng An Hải (đặc khu Lý Sơn, tỉnh Quảng Ngãi) vừa phối hợp cùng các tộc họ trong làng tổ chức Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa, nghi lễ truyền thống tiêu biểu mang đậm dấu ấn lịch sử, văn hóa của cư dân vùng biển đảo.
Vào tháng 2- 3 âm lịch hàng năm, các tộc họ trên đảo Lý Sơn lại tổ chức Lễ Khao lề Thế lính Hoàng Sa để tưởng nhớ, tri ân những thế hệ cha ông đi trước. Ảnh: Tuệ Lâm
Đây không chỉ là nghi lễ tín ngưỡng mà còn là dịp để người dân địa phương tưởng niệm, tri ân công đức các hùng binh Hoàng Sa năm xưa. Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa năm nay được tổ chức trang nghiêm với nhiều nghi thức truyền thống như: lễ cáo yết nghinh thần, lễ nhập yết, chánh tế Khao lề thế lính Hoàng Sa, lễ thả thuyền và hoạt động đua thuyền truyền thống Tứ linh.
Đây là nghi lễ truyền thống tiêu biểu mang đậm dấu ấn lịch sử, văn hóa của cư dân vùng biển đảo. Ảnh: Nguyễn Dương
Theo những người cao tuổi ở Lý Sơn, vào khoảng đầu thế kỷ 17, dưới thời các chúa Nguyễn, “đội Hoàng Sa” được thành lập gồm 70 dân đinh giỏi nghề đi biển ở các làng An Vĩnh và An Hải tại vùng cửa biển Sa Kỳ và làng An Vĩnh, An Hải trên đảo Lý Sơn để giương buồm vượt sóng ra khơi tìm kiếm hải vật, sản vật, đo đạc thủy trình, tuần phòng trên biển đảo, đồng thời cắm cột mốc, dựng bia chủ quyền trên quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.
Có 5 mô hình thuyền, các phẩm vật tế lễ, bài vị của các Cai đội Hoàng Sa và những binh lính trong đội, bài vị của các vị thần cai quản biển cả được chuẩn bị đầy đủ. Ảnh: Tuệ Lâm
Theo đó, cứ vào tháng 2 hoặc tháng 3 âm lịch, đội Hoàng Sa này nhận lệnh ra đi và đến tháng 8 âm lịch trở về cửa Eo (cửa biển Thuận An – Huế) để nộp các loại hải vật quý giá cho triều đình. Đội Hoàng Sa sau này được củng cố thành Thủy quân Hoàng Sa (kiêm quản “đội Bắc Hải” có nhiệm vụ khai thác vùng biển Hoàng Sa và Trường Sa).
Sau phần lễ, các thuyền này sẽ được đem ra biển để thả. Ảnh: Tuệ Lâm
Trong suốt nhiều thế kỷ hoạt động, đã có hàng vạn người lính thủy quân Hoàng Sa vượt qua biết bao sóng gió, bão tố để thực thi nhiệm vụ giữ gìn chủ quyền lãnh thổ ở 2 quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.
Do tính chất nguy hiểm của những chuyến đi biển, không phải người lính nào cũng có may mắn trở về đất liền an toàn. Theo ghi chép trong gia phả của các tộc họ có người đi lính Hoàng Sa trên đảo Lý Sơn thì đã có rất nhiều người lính ra đi không trở về.
Để tưởng nhớ những dân binh Hoàng Sa đã hy sinh khi làm nhiệm vụ và ý nguyện cầu bình an cho những lính đi làm nhiệm vụ thiêng liêng nơi biển đảo Tổ quốc, vào tháng 2- 3 âm lịch hàng năm, các tộc họ trên đảo Lý Sơn lại tổ chức Lễ Khao lề Thế lính Hoàng Sa để tưởng nhớ, tri ân những thế hệ cha ông đi trước, đồng thời giáo dục thế hệ trẻ về truyền thống yêu nước đối với chủ quyền biển đảo quốc gia.
Tiếng ốc u, một phần nghi lễ của Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa. Ảnh: Tuệ Lâm
Trong nghi lễ, từng hồi trống và tiếng ốc u vang lên giữa không gian linh thiêng của đình làng. Các trai tráng trong làng thực hiện nghi thức rước mô hình thuyền câu ra biển, tái hiện lễ tiễn đưa các hùng binh Hoàng Sa Bắc Hải năm xưa lên đường làm nhiệm vụ thiêng liêng với Tổ quốc.
Những chiếc thuyền được thả trôi giữa biển, tái hiện lễ tiễn đưa các hùng binh Hoàng Sa Bắc Hải năm xưa lên đường làm nhiệm vụ thiêng liêng với Tổ quốc. Ảnh: Tuệ Lâm
Ông Nguyễn Ngọc Thanh, Trưởng Ban khánh tiết Đình làng An Hải, cho biết, cứ vào tháng 2 âm lịch hằng năm, các tộc họ ở làng An Hải lại tổ chức Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa. Lễ được tổ chức theo nghi thức truyền thống của đảo, tái hiện lễ tiễn đưa những hùng binh năm xưa vâng lệnh triều đình ra Hoàng Sa cắm mốc, dựng bia, tuần tra và khai thác sản vật, khẳng định chủ quyền của Việt Nam trên Biển Đông.
Năm 2013, Lễ Khao lề thế lính Hoàng Sa đã được Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch công nhận là Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia, khẳng định giá trị lịch sử, văn hóa đặc biệt của nghi lễ này đối với cộng đồng cư dân vùng biển đảo.