HoREA kiến nghị nhiều giải pháp phát triển nhà ở xã hội, tái định cư và thương mại

Khu tái định cư Vĩnh Lộc B mới chỉ lấp đầy 15% trong tổng số 1.939 căn hộ, 529 nền nhà

Theo HoREA, mặc dù Chính phủ đã ban hành Nghị định 100/2015/NĐ-CP về phát triển và quản lý nhà ở xã hội và Ngân hàng Nhà nước đã có Thông tư 25/2015/TT-NHNN để hướng dẫn cho vay vốn ưu đãi thực hiện chính sách nhà ở xã hội. Tuy nhiên tới nay việc triển khai nghị định, thông tư vẫn còn nhiều vướng mắc.

Cụ thể, theo quy định, các dự án có quy mô từ 10 ha trở lên phải xây nhà ở xã hội trong dự án, điều này có thể chưa phù hợp với một số dự án lớn đặc thù. Hiệp hội đề xuất cho phép các doanh nghiệp đầu tư dự án từ 10 ha trở lên được chọn một trong ba phương thức như: Xây dựng nhà ở xã hội tại dự án; hoán đổi quỹ đất hoặc quỹ nhà ở xã hội có giá trị tương đương tại vị trí khác; hoặc thanh toán bằng tiền, tùy theo điều kiện cụ thể của từng dự án, do UBND cấp tỉnh xem xét quyết định.

Ngoài ra, HoREA cũng kiến nghị UBND TP. Hồ Chí Minh chấp thuận cho chủ đầu tư (công ty mẹ) khi thực hiện nghĩa vụ làm nhà ở xã hội trong quỹ đất 20% thì được giao cho đơn vị thành viên (công ty con) để thực hiện nghĩa vụ này, mà không phải thực hiện thủ tục chuyển nhượng dự án như thủ tục hiện nay. Đồng thời kiến nghị cho người thuê nhà ở xã hội chỉ phải đặt cọc từ 1-3 tháng tiền thuê nhà như thông lệ ngoài xã hội thay vì phải đặt cọc trước từ 3-12 tháng như quy định.

Đối với việc phát triển nhà ở tái định cư, mặc dù TP. Hồ Chí Minh đã có nhiều khu nhà tái định cư rất lớn được xây dựng hiện đại, đầy đủ tiện ích nhưng trên thực tế vẫn có những khu nhà tái định cư chưa được lấp đầy. Đơn cử như Khu nhà tái định cư Vĩnh Lộc B có 1.939 căn hộ, 529 nền nhà nhưng mới có 306 căn hộ và 222 nền được bàn giao, bố trí dân vào ở, chiếm tỷ lệ khoảng 15%.

Ông Lê Hoàng Châu - Chủ tịch HoREA cho biết, nguyên nhân phổ biến đối với một số khu tái định cư chưa thu hút cư dân là do không phù hợp với nhu cầu mưu sinh, thiếu công ăn việc làm, e ngại chi phí quản lý hàng tháng, chất lượng một số công trình, thiếu tiện ích nội khu và ngoại khu, kết nối giao thông không thuận lợi. Bên cạnh đó, còn có một số người dân không đủ khả năng tài chính để trả bổ sung phần diện tích tăng thêm do căn hộ tái định cư lớn hơn. Chẳng hạn căn hộ chung cư Vĩnh Lộc B có diện tích từ 42m2-68m², trong lúc căn nhà cũ của người tái định cư có trường hợp chỉ có diện tích khoảng trên dưới 20m², nên người tái định cư phải trả thêm tiền phần diện tích chênh lệch này.

Để khắc phục tình trạng trên, ông Châu cho rằng, UBND TP. Hồ Chí Minh cần có cơ chế hỗ trợ tín dụng ưu đãi trong 15 năm nhằm tạo điều kiện cho người tái định cư mua thêm phần diện tích chênh lệch của nhà tái định cư (nếu có). Ngoài ra, các chủ đầu tư cần nâng cao chất lượng quy hoạch khu tái định cư, thiết kế căn hộ phù hợp và đảm bảo đầy đủ tiện ích cho cư dân trong khu.

Với việc phát triển nhà ở thương mại cho thuê hoặc bán với giá thấp, theo ông Lê Hoàng Châu, trên thị trường thành phố, đã có nhiều dự án căn hộ nhà ở thương mại có giá bán tương đương nhà ở xã hội, trong lúc chủ đầu tư dự án nhà ở thương mại không được hưởng bất kỳ chính sách ưu đãi nào. Để thu hút thêm nhiều nhà đầu tư phát triển nhà ở thương mại cho thuê giá rẻ (có giá cho thuê từ khoảng 1,5 triệu đồng đến 3 triệu đồng/tháng/căn hộ), UBND thành phố cần hỗ trợ doanh nghiệp trong công tác giải phóng mặt bằng dự án; hỗ trợ lãi suất tín dụng ưu đãi...