Hà Nội giải bài toán rác thải - nỗi ám ảnh xuyên thập kỷ: Bài 2: Nhà máy điện rác, đừng để cứu cánh khả thi thành… bất khả thi

Nhà máy điện rác không chỉ kỳ vọng sẽ xử lý lượng lớn rác phát sinh hàng ngày mà còn chuyển hóa thành năng lượng phục vụ nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội.
Hà Nội giải bài toán rác thải - nỗi ám ảnh xuyên thập kỷ: Bài 1 - Vì sao “xanh” nhưng chưa sạch đẹp?

Thế nhưng đến thời điểm này, hầu hết các nhà máy điện rác trên địa bàn Hà Nội đều chậm tiến độ hoặc hoạt động không hiệu quả.

Nhiều dự án lỗi hẹn

Sau 7 năm phê duyệt chủ trương đầu tư, 2 dự án nhà máy rác thải là Châu Can (Phú Xuyên) và Núi Thoong (Chương Mỹ) vẫn chưa triển khai được. Dư luận đặt câu hỏi về năng lực của chủ đầu tư? cũng như có hay không những khuất tất đằng sau dự án này?

Hà Nội giải bài toán rác thải - nỗi ám ảnh xuyên thập kỷ: Bài 2: Nhà máy điện rác, đừng để cứu cánh khả thi thành… bất khả thi

Trung tâm vận hành điều khiển của Nhà máy điện rác Sóc Sơn

Trước đó, tại kỳ họp thứ 7, HĐND TP. Hà Nội, trong phiên chất vấn và trả lời chất vấn tại hội trường, Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư Đỗ Anh Tuấn đã chia sẻ, đối với nhà máy xử lý rác thải Núi Thoong, nguyên nhân chậm triển khai là gặp khó khăn trong công tác giải phóng mặt bằng, đến nay huyện Chương Mỹ mới hoàn thành công tác này.

Hiện chủ đầu tư đang có văn bản xin điều chỉnh nâng công suất của nhà máy, song đề xuất này chưa phù hợp với quy hoạch chung về quản lý rác thải của Chính phủ. Hiện tại, các sở, ngành đang kiến nghị UBND thành phố xem xét điều chỉnh, nếu không phù hợp thì đề nghị thu hồi dự án.

Đối với Nhà máy xử lý rác Châu Can, hiện Sở Kế hoạch và Đầu tư đã có văn bản đôn đốc chủ đầu tư. Sau khi HĐND chất vấn, chủ đầu tư đã có văn bản đề nghị thay đổi chủ trương đầu tư nâng công suất của dự án, tăng vốn, điểu chỉnh tiến độ… Tuy nhiên, dự án vẫn chưa tiến hành giải phóng mặt bằng, chưa lựa chọn được công nghệ xử lý, năng lực của chủ đầu tư hạn chế… khiến công tác thực hiện dự án gặp nhiều khó khăn.

Hiện các đơn vị có liên quan đang tiến hành rà soát, kiểm tra, nếu không đảm bảo quy định đề ra thì đề nghị thu hồi dự án.

Còn Nhà máy điện rác tại Nam Sơn, Sóc Sơn sau nhiều lần lỡ hẹn thì ngày 25/7 vừa qua lò đốt rác số 1 của nhà máy mới đi vào hoạt động. Dự kiến trong năm 2022 sẽ hoạt động ổn định cả 5 lò đốt rác với công suất 4.000 tấn rác/ngày, đêm.

Chưa tạo được sự đồng thuận

Trao đổi với phóng viên Báo Công Thương về việc quản lý vận hành các khu xử lý rác thải rắn hiện nay, đại diện một số đơn vị thừa nhận: Các khu xử lý theo quy hoạch, đặc biệt đối với những dự án được phê duyệt chủ trương đầu tư trước năm 2016 đều chậm triển khai thực hiện, một số dự án đã vận hành nhưng thường xuyên sự cố. Vì vậy, hiện nay 2 khu xử lý chính của thành phố là Nam Sơn và Xuân Sơn đang phải tiếp nhận, xử lý toàn bộ khối lượng chất thải rắn sinh hoạt cần được xử lý của thành phố, chủ yếu vẫn bằng phương pháp chôn lấp hợp vệ sinh.

Hà Nội giải bài toán rác thải - nỗi ám ảnh xuyên thập kỷ: Bài 2: Nhà máy điện rác, đừng để cứu cánh khả thi thành… bất khả thi
2 khu xử lý chính rác của Hà Nội hiện nay là Nam Sơn và Xuân Sơn

Những khó khăn khi thực hiện các dự án nhà máy xử lý chất thải rắn sinh hoạt trên địa bàn được giới chuyên gia nhận định là do chưa tạo được sự đồng thuận của người dân trong quá trình triển khai; việc lựa chọn công nghệ của các nhà đầu tư đối với những dự án được chấp thuận chủ trương thời điểm trước năm 2016 chưa phù hợp với định hướng hiện nay về việc sử dụng công nghệ hiện đại, thu hồi năng lượng phát điện.

Bên cạnh đó, việc triển khai thực hiện dự án xử lý rác thải thu hồi năng lượng phát điện theo quy định phải thực hiện nhiều công đoạn và phải được nhiều cấp có thẩm quyền phê duyệt trong quá trình triển khai: Thẩm định, phê duyệt công nghệ, đánh giá tác động môi trường (cấp Bộ), thiết kế kỹ thuật (cấp Bộ), bổ sung quy hoạch điện (cấp Chính phủ), đấu nối và ký hợp đồng phát điện lên lưới (EVN)…. và thuộc thẩm quyền của nhiều bộ ngành cấp trung ương: Bộ Tài nguyên và Môi trường, Bộ Xây dựng, Bộ Công Thương, EVN.

Trong khi đó năng lực của một số nhà đầu tư còn chưa đạt yêu cầu; một số nhà máy đốt rác đã đưa vào sử dụng (đốt không phát điện) song công suất nhỏ và việc quản lý của nhà đầu tư không tốt nên không đạt hiệu quả.

Là đơn vị đang giữ công nghệ lò đốt rác T-TECH và có đầu tư nghiên cứu chuyên sâu về lĩnh vực này, ông Nguyễn Đình Trọng - Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Công nghệ T-TECH Việt Nam - chỉ ra các yếu tố có thể gây chậm tiến độ, đó là: Với giai đoạn chuẩn bị đầu tư, có thể do nhà đầu tư không có kinh nghiệm làm hồ sơ thiết kế, hồ sơ dự án; hoặc do sự phê duyệt chậm trễ của cơ quan ban ngành liên quan; sự chồng chéo trong các thủ tục phê duyệt, kiểm soát bởi cơ quan thẩm định nhà nước. Còn trong giai đoạn xây dựng, đa phần phụ thuộc vào năng lực nhà đầu tư, có thể do năng lực tài chính yếu, công nghệ yếu, phụ thuộc công nghệ của nhà thầu thi công, hoặc nhà đầu tư không có nhiều kinh nghiệm tổ chức thi công các nhà máy đốt rác phát điện, dẫn đến chậm trễ. “Giai đoạn này chủ yếu phụ thuộc vào nhà đầu tư chứ không phụ thuộc vào cơ quan quản lý nhà nước”, ông Trọng nhấn mạnh.

Những yếu tố cơ bản để thành công

Theo các chuyên gia, để đầu tư một nhà máy đốt rác phát điện thành công cần phải có đủ năm yếu tố: Thứ nhất, phải có công nghệ phù hợp với rác Việt Nam, với rác chưa được phân loại từ đầu nguồn, và có thành phần rác hổ lốn phức tạp.

Thứ hai, nhà đầu tư phải có công nghệ với chi phí thấp, không muốn nói là rẻ, để phù hợp với chi phí xử lý rác tại Việt Nam đang còn rất thấp. Nếu suất đầu tư quá lớn, công nghệ ngoại nhập thì chi phí giá vốn cao, khấu hao nhiều, dẫn đến thua lỗ, không hiệu quả.

Thứ ba, nhà đầu tư phải có kinh nghiệm, thậm chí phải có rất nhiều kinh nghiệm để có một tư duy đầu tư tốt, quy hoạch tốt, xác định mức tốt thì mới có phương án hiệu quả về mặt kinh tế và kỹ thuật.

Thứ tư, nhà đầu tư phải có kinh nghiệm thì mới quản lý điều hành hiệu quả nhà máy sau khi xây dựng hoàn thành. Nếu không có kinh nghiệm chi phí sẽ bị phát sinh rất lớn, không kiểm soát, vận hành được, dẫn đến thất bại.

Thứ năm, nhà đầu tư phải có công nghệ trong tay, nếu không có công nghệ trong tay thì phải có đối tác công nghệ chung thân cam kết đồng hành tin cậy. Đây được xem là yếu tố quan trọng nhất. Bởi nếu không có công nghệ trong tay thì không thể chủ động sửa chữa khắc phục kịp thời khi hỏng hóc…

Bên cạnh các yếu tố nêu trên, ông Nguyễn Đình Trọng cũng khuyến nghị: Hà Nội cần có chính sách quản lý các nhà máy rác, nhà đầu tư một cách hợp lý để cùng phát triển và kiểm soát được môi trường; giám sát chặt chẽ các nhà máy rác để đảm bảo việc vận hành khai thác đạt chuẩn; đồng hành cùng nhà đầu tư để tháo gỡ khó khăn phát sinh trong quá trình vận hành.

Tôi nghĩ rằng, TP. Hà Nội chỉ cần đưa ra đơn giá chi phí xử lý rác thải sinh hoạt bằng phương pháp đốt rác phát điện có giá dưới 18 hoặc 20 USD/1 tấn là đủ. Nên đấu thầu lựa chọn nhà đầu tư phù hợp với điều kiện, yêu cầu thành phố”, ông Trọng chia sẻ.

Đốt rác phát điện được đánh giá là giải pháp tối ưu nhất hiện nay trong việc xử lý chất thải sinh hoạt, giải pháp này đã được nhiều nước trên thế giới lựa chọn.

Tuy nhiên đằng sau các dự án đốt rác phát điện là những quy định, quy chuẩn, kiểm soát nghiêm ngặt về quy trình vận hành các nhà máy đốt rác, về quản lý các chất thải được phát sinh sau quá trình đốt rác là điều được các nước đặc biệt quan tâm nhất là chất dioxin/funrua có trong tro bay và khí thải của các nhà máy đốt rác.

Ngày 13/2/2017 Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Quyết định số 192/QĐ-TTg phê duyệt “Đề án phát triển ngành công nghiệp môi trường Việt Nam đến năm 2025” với mục tiêu tổng quát đến năm 2025 ngành công nghiệp môi trường trở thành một ngành kinh tế có đóng góp quan trọng trong nền kinh tế, cơ bản đáp ứng nhu cầu về bảo vệ môi trường trong nước… trong đó mục tiêu cụ thể là phát triển các công nghệ xử lý, tái chế chất thải, phân tích, quan trắc, giám sát và kiểm soát ô nhiễm môi trường... Tuy nhiên theo mục tiêu trên thì hiện nay phát triển các công nghệ xử lý rác thải trong nước còn rất hạn chế, các địa phương trong đó có Hà Nội vẫn đang loay hoay để tìm giải pháp cho vấn đề xử lý chất thải rắn sinh hoạt.

(Còn nữa)

Thanh Tâm - Thu Hường
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Bão số 2 diễn biến phức tạp, nhiều địa phương chủ động cấm biển

Bão số 2 diễn biến phức tạp, nhiều địa phương chủ động cấm biển

Bão số 2 đang hướng vào vịnh Bắc bộ, chiều tối nay (10/8) sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến các tỉnh Đông Bắc bộ. Để đảm bảo an toàn, địa phương cần chủ động cấm biển.
Bão số 2 đang di chuyển nhanh về đất liền nước ta

Bão số 2 đang di chuyển nhanh về đất liền nước ta

Theo Trung tâm Dự báo khí tượng thủy văn quốc gia, nhiều khả năng bão số 2 sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến đất liền của các tỉnh khu vực Đông Bắc nước ta.
Thanh Hóa: Xuất hiện hàng tấn vỏ ngao chết trôi dạt vào bờ biển

Thanh Hóa: Xuất hiện hàng tấn vỏ ngao chết trôi dạt vào bờ biển

Xuất hiện hàng tấn vỏ ngao chết trôi dạt vào bờ biển thị xã Nghi Sơn, Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn Thanh Hóa đang xác minh, làm rõ nguyên nhân.
Áp thấp nhiệt đới đã mạnh lên thành cơn bão số 2

Áp thấp nhiệt đới đã mạnh lên thành cơn bão số 2

Chiều ngày 9/8, vị trí tâm bão số 2 có tên quốc tế Mulan ở khu vực phía Đông Bắc quần đảo Hoàng Sa; cách đảo Hải Nam (Trung Quốc) khoảng 300 km về phía Đông Nam
Thời tiết ngày 9/8: Áp thấp nhiệt đới có thể mạnh lên thành bão; di chuyển phức tạp

Thời tiết ngày 9/8: Áp thấp nhiệt đới có thể mạnh lên thành bão; di chuyển phức tạp

Dự báo trong 24 giờ tới, áp thấp nhiệt đới có khả năng mạnh lên thành bão và di chuyển chậm theo hướng Bắc Đông Bắc.

Tin cùng chuyên mục

Thủ tướng Chính phủ thành lập Hội đồng thẩm định Quy hoạch điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản

Thủ tướng Chính phủ thành lập Hội đồng thẩm định Quy hoạch điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản

Thủ tướng Chính phủ vừa ký Quyết định thành lập Hội đồng thẩm định Quy hoạch điều tra cơ bản địa chất về khoáng sản thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050.
Áp thấp nhiệt đới có khả năng mạnh lên thành bão trong đêm nay

Áp thấp nhiệt đới có khả năng mạnh lên thành bão trong đêm nay

Chiều nay (8/8) vùng áp thấp trên khu vực Bắc Biển Đông mạnh lên thành áp thấp nhiệt đới. Đêm nay, áp thấp nhiệt đới có khả năng mạnh lên thành bão.
Tỉnh Hà Tĩnh: Xử phạt 4 doanh nghiệp vi phạm khai thác khoáng sản

Tỉnh Hà Tĩnh: Xử phạt 4 doanh nghiệp vi phạm khai thác khoáng sản

4 doanh nghiệp ở 2 huyện Hương Sơn, Hương Khê, tỉnh Hà Tĩnh bị xử phạt vi phạm hành chính 282 triệu đồng vì có nhiều vi phạm trong lĩnh vực khai thác khoáng sản
Việt Nam đưa ra 6 quan điểm để thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050

Việt Nam đưa ra 6 quan điểm để thực hiện mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2050

Để đạt mục tiêu phát thải ròng bằng "0" vào năm 2020, Ban Chỉ đạo quốc gia triển khai thực hiện cam kết của Việt Nam về biến đổi khí hậu đã đưa 6 quan điểm.
Tiếp cận mô hình kinh tế tuần hoàn: Vì sao doanh nghiệp chưa mặn mà?

Tiếp cận mô hình kinh tế tuần hoàn: Vì sao doanh nghiệp chưa mặn mà?

Mô hình kinh tế tuần hoàn giúp giảm thiểu tối đa chất thải ra môi trường, tuy nhiên, tỷ lệ nhận thức của doanh nghiệp về mô hình kinh tế này chưa vượt quá 50%.
Quy định xử phạt với hành vi chôn lấp chất thải nguy hại trái quy định

Quy định xử phạt với hành vi chôn lấp chất thải nguy hại trái quy định

Thời gian qua, Báo Công Thương nhận được nhiều câu hỏi liên quan đến lĩnh vực môi trường, trong đó có hành vi chôn lấp chất thải nguy hại trái quy định.
Hội nghị môi trường toàn quốc lần thứ 5 đã thống nhất được 3 nội dung lớn

Hội nghị môi trường toàn quốc lần thứ 5 đã thống nhất được 3 nội dung lớn

Hội nghị Môi trường toàn quốc lần thứ V có chủ đề “Hài hoà phát triển kinh tế và bảo vệ môi trường hướng tới nền kinh tế tuần hoàn, phát triển bền vững".
Không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế

Không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế

Quan điểm "Không đánh đổi môi trường lấy tăng trưởng kinh tế" tiếp tục được Phó Thủ tướng Lê Văn Thành nhấn mạnh tại Hội nghị Môi trường toàn quốc lần thứ 5.
Xử lý rác thải vải: Hình thành nguồn nguyên liệu thứ cấp

Xử lý rác thải vải: Hình thành nguồn nguyên liệu thứ cấp

Ngành dệt may Việt Nam đang phát triển những lợi ích về kinh tế. Tuy nhiên, bài toán xử lý chất thải công nghiệp là rác thải vải chỉ dừng lại ở việc thu gom.
Phó Thủ tướng Lê Văn Thành dự Hội nghị Môi trường toàn quốc lần thứ Năm

Phó Thủ tướng Lê Văn Thành dự Hội nghị Môi trường toàn quốc lần thứ Năm

Ngày 4/8 tại Hà Nội, Phó Thủ tướng Lê Văn Thành đã dự và chỉ đạo tại Hội nghị Môi trường toàn quốc lần thứ Năm, sự kiện do Bộ Tài nguyên và Môi trường tổ chức.
Hà Nội giải bài toán rác thải - nỗi ám ảnh xuyên thập kỷ: Bài 3: Nỗi lo và lời giải căn cơ

Hà Nội giải bài toán rác thải - nỗi ám ảnh xuyên thập kỷ: Bài 3: Nỗi lo và lời giải căn cơ

Nhà máy điện rác Sóc Sơn đã đi vào hoạt động, song nỗi lo về những bãi rác vẫn có thể ùn ứ; đặc biệt làm sao để kiểm soát khí thải, chất thải của nhà máy?
Đến năm 2025, phấn đấu 100% chất thải rắn của làng nghề được thu gom, xử lý

Đến năm 2025, phấn đấu 100% chất thải rắn của làng nghề được thu gom, xử lý

Trong giai đoạn 2021 – 2025, Chính phủ đặt mục tiêu 100% chất thải rắn và 50% nước thải sản xuất của các làng nghề truyền thống được thu gom và xử lý.
Hà Nội giải bài toán rác thải - nỗi ám ảnh xuyên thập kỷ: Bài 1 - Vì sao “xanh” nhưng chưa sạch đẹp?

Hà Nội giải bài toán rác thải - nỗi ám ảnh xuyên thập kỷ: Bài 1 - Vì sao “xanh” nhưng chưa sạch đẹp?

Mặc dù đã có nhiều nỗ lực nhưng bài toán rác thải của Hà Nội vẫn chưa được giải quyết triệt để. Vậy đâu là nguyên nhân?
Quảng Bình: Tăng cường công tác quản lý các mỏ đất dạng "cải tạo tận thu”

Quảng Bình: Tăng cường công tác quản lý các mỏ đất dạng "cải tạo tận thu”

Những năm gần đây, tình trạng các mỏ đất “cải tạo tận thu” trên địa bàn Quảng Bình bị khai thác quá trữ lượng cho phép, vượt phạm vi xảy ra ở nhiều nơi.
Thêm một trận động đất mạnh 3,6 độ richter ở tỉnh Kon Tum

Thêm một trận động đất mạnh 3,6 độ richter ở tỉnh Kon Tum

Trận động đất mạnh 3,6 độ richter, xảy ra vào lúc 8 giờ 14 phút sáng ngày 1/8 tại khu vực huyện Kon Plông (tỉnh Kon Tum).
Tập đoàn NovaGroup lan tỏa "Ngày hội sống xanh" tới cộng đồng ở TP. Hồ Chí Minh

Tập đoàn NovaGroup lan tỏa "Ngày hội sống xanh" tới cộng đồng ở TP. Hồ Chí Minh

“Ngày hội sống xanh” là hoạt động hưởng ứng việc ký kết giữa Tập đoàn NovaGroup và Liên minh tái chế bao bì Việt Nam, để hướng dẫn phân loại và thu gom rác thải
Bất cập xử lý chất thải rắn công nghiệp, Đắk Lắk tăng cường công tác quản lý

Bất cập xử lý chất thải rắn công nghiệp, Đắk Lắk tăng cường công tác quản lý

Trước những thách thức về quản lý chất thải rắn công nghiệp thông thường, tỉnh Đắk Lắk đã ban hành quy định nhằm quản lý chặt chẽ hơn vấn đề này.
Thêm Quy định kiểm soát nguồn ô nhiễm, chất thải từ hoạt động thủy sản

Thêm Quy định kiểm soát nguồn ô nhiễm, chất thải từ hoạt động thủy sản

Phó Thủ tướng Lê Văn Thành ký Quyết định số 911/QĐ-TTg ngày 29/7/2022 phê duyệt Đề án bảo vệ môi trường trong hoạt động thủy sản giai đoạn 2021-2030.
Thực hiện cam kết trung hòa carbon

Thực hiện cam kết trung hòa carbon

Nhiều chính phủ, doanh nghiệp đã đưa ra cam kết để trung hòa carbon, đạt mức phát thải ròng bằng không để giảm tác động của phát triển kinh tế lên môi trường.
Nhận diện thách thức để bảo vệ môi trường

Nhận diện thách thức để bảo vệ môi trường

Công tác bảo vệ môi trường ở nước ta đã có nhiều chuyển biến tích cực, tuy nhiên còn không ít áp lực lớn từ hệ quả của quá trình phát triển kinh tế - xã hội...
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động