Đại lý ngân hàng: Cần một hành lang pháp lý đủ rộng để thúc đẩy thanh toán không tiền mặt

Ngân hàng Nhà nước đang hoàn thiện Dự thảo Nghị định về thanh toán không dùng tiền mặt trình Chính phủ ban hành. Dự thảo lần đầu tiên có quy định cho phép các ngân hàng uỷ thác cho các bên thứ ba làm đại lý thực hiện một số dịch vụ cơ bản như mở tài khoản, nạp rút tiền mặt, chuyển tiền, thu hộ chi hộ với hạn mức nhỏ.

Một trong những chính sách được chờ đợi nhất tại Dự thảo Nghị định là chính sách về đại lý thanh toán, hay còn gọi là đại lý ngân hàng. Chính sách này sẽ cho phép các ngân hàng uỷ thác cho các bên thứ ba thực hiện một số dịch vụ cơ bản như mở tài khoản, nạp rút tiền mặt, chuyển tiền, thu hộ chi hộ với hạn mức nhỏ. Các ngân hàng có trách nhiệm giám sát hoạt động của đại lý và trả hoa hồng/phí đại lý theo thỏa thuận. Được biết, nhiều quốc gia trên thế giới và trong khu vực đã cho phép hoạt động đại lý ngân hàng với mô hình thành công khác nhau. Tại Việt Nam, trong thời gian qua NHNN cũng đã triển khai thí điểm 3 mô hình đại lý ngân hàng của MBank, PGBank và Vietcombank với những kết quả tích cực.

Đại lý ngân hàng: Cần một hành lang pháp lý đủ rộng để thúc đẩy thanh toán không tiền mặt

Tuy nhiên, với quan điểm thận trọng và quan ngại về rủi ro, NHNN đã quy định nhiều hạn chế lên mô hình này, đặc biệt đối với các đại lý là doanh nghiệp phi ngân hàng, chẳng hạn như quy định các đại lý phải là doanh nghiệp nhưng 80% phải hoạt động tại khu vực nông thôn, tổng giá trị giao dịch không hơn 200 triệu/ngày đồng thời không được thu phí cao hơn phí niêm yết tại ngân hàng. Đồng thời mỗi ngân hàng bị cấm giao đại lý là tổ chức phi ngân hàng nhiều hơn số lượng chi nhánh hiện có. Các hạn chế này khiến cho giới ngân hàng quan ngại chính sách mới khó có tính khả thi trên thực tế.

Không chỉ từ góc độ kinh doanh ngân hàng, mà từ phía các chuyên gia pháp lý cũng có nhiều quan điểm cho rằng quy định tại Dự thảo sẽ không phù hợp với một loạt các văn bản luật quan trọng như Luật Thương mại, Luật Đầu tư và Luật Cạnh tranh.

Theo Luật sư Trần Thành Quyết, Đoàn luật sư Hà Nội , dự thảo Nghị định về thanh toán không dùng tiền mặt là văn bản hướng dẫn Luật Các tổ chức tín dụng, trong luật này chỉ quy định về việc các tổ chức tín dụng được thực hiện nghiệp vụ đại lý tại Điều 106. Như vậy, cơ sở pháp lý của hoạt động đại lý ngân hàng phải là chế định đại lý thương mại tại Luật Thương mại. Theo Điều 166 của Luật Thương mại, đại lý thương mại là hoạt động thương mại, theo đó bên giao đại lý và bên đại lý thoả thuận việc bên đại lý nhân danh chính mình mua, bán hàng hoá cho bên giao đại lý hoặc cung ứng dịch vụ của bên giao đại lý cho khách hàng để hưởng thù lao. Đồng thời, theo quy định tại mục 4 Chương V của Luật Thương mại, hoạt động đại lý được thực hiện theo sự thoả thuận của hai bên, trong đó bao gồm cả việc đại lý có quyền hưởng thù lao thông qua chênh lệch giữa giá dịch vụ mình cung cấp với giá của bên giao đại lý. Như vậy, việc dự thảo Nghị định buộc các đại lý thanh toán không được thu phí cao hơn mức phí niêm yết của ngân hàng giao đại lý là hạn chế trái luật.

Ở một góc nhìn khác, ông Phùng Anh Tuấn- Phó Chủ tịch Hiệp hội các nhà đầu tư tài chính, Giám đốc Công ty Luật VCI-Legal nhìn nhận: Theo quy định của dự thảo, trong mọi trường hợp NH giao đại lý sẽ chịu trách nhiệm đối với hoạt động của đại lý. Ngoài ra theo quy định hiện tại về quản trị rủi ro, các NH cũng phải tự đảm bảo việc tuân thủ hệ số an toàn vốn CAR cho toàn bộ hệ thống của mình. Vì vậy, để chính sách có tính khả thi, đem lại hiệu quả, lợi ích thiết thực cho hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt, cơ quan soạn thảo nên điều chỉnh dự thảo theo hướng mở để các NH, tổ chức trung gian thanh toán và các đơn vị hữu quan có không gian cơ chế linh hoạt hơn trong việc lựa chọn và giao đại lý theo các điều kiện, khả năng và chiến lược cụ thể của từng đơn vị, thay vì áp dụng những hạn chế cứng như nêu trên. Ngoài ra, để dự thảo trên khả thi, thì cần tạo hành lang pháp lý thuận tiện hơn nữa.

Một hạn chế khác có trong tại Dự thảo Nghị định lần này là quy định mỗi ngân hàng có số lượng đại lý là tổ chức khác không vượt quá số lượng chi nhánh hiện có. Theo đánh giá của các chuyên gia, quy định này sẽ khiến các ngân hàng nhỏ gặp nhiều khó khăn khi mở đại lý, trong khi chính họ mới là đối tượng có nhu cầu đại lý hơn các ngân hàng lớn có sẵn nhiều chi nhánh. Theo đề xuất của NHNN, các ngân hàng nhỏ có thể giao đại lý cho các ngân hàng lớn có nhiều chi nhánh, phòng giao dịch để mở rộng phạm vi hoạt động. Tuy nhiên, theo đại diện một ngân hàng thương mại, từ góc độ kinh doanh, đề xuất này rất khó thực hiện: “Không kể đến vấn đề cạnh tranh, nhận diện thương hiệu, về kỹ thuật một ngân hàng không thể sử dụng hệ thống của ngân hàng khác để cung cấp dịch vụ được. Do đó, mặc dù Luật Các tổ chức tín dụng từ năm 2010 đã cho phép, việc một ngân hàng làm đại lý cho ngân hàng khác là khó khả thi. Nếu mục tiêu chính sách là mở rộng độ phủ dịch vụ ngân hàng, giúp ngân hàng tìm kiếm khách hàng mới thì đối tượng ưu tiên phải là các đại lý nằm ngoài hệ thống ngân hàng hiện tại”.

Đại lý ngân hàng đang là một mô hình mới mẻ tại Việt Nam và mới được thí điểm ở 3 ngânhàng thương mại, nhưng trên thế giới, mô hình này đã có hàng chục năm tồn tại và phát triển, được đánh giá là “cánh tay nối dài” của các ngân hàng tới khách hàng ở vùng xa, khu vực chưa tiếp cận được nhiều tới dịch vụ tài chính hiện đại.

Cơ quan quản lý đã rất cầu thị lấy ý kiến cho một dự thảo Nghị định được xem là tạo động lực lớn cho phát triển hoạt động thanh toán không dùng tiền mặt theo tinh thần chỉ đạo của Chính phủ. Vì thế, bên cạnh việc có thể kế thừa kinh nghiệm hoạt động của mô hình này từ các quốc gia đã đi trước thì lắng nghe những ý kiến từ thực tế, đa chiều để có một hành lang chính sách hoàn thiện, đầy đủ là điều mà doanh nghiệp và người dân cần, để có một môi trường kinh doanh lành mạnh, cởi mở, phù hợp với thông lệ quốc tế.

Nguyên Bùi
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

MSB chốt ngày cuối cùng hưởng quyền tham dự Đại hội cổ đông năm 2024

MSB chốt ngày cuối cùng hưởng quyền tham dự Đại hội cổ đông năm 2024

Ngày 8/3/2024 là ngày đăng ký cuối cùng hưởng quyền tham dự Đại hội đồng cổ đông thường niên năm 2024 của Ngân hàng TMCP Hàng Hải Việt Nam (MSB).
Áp lực đáo hạn trái phiếu “bủa vây” doanh nghiệp

Áp lực đáo hạn trái phiếu “bủa vây” doanh nghiệp

Từ nay đến cuối năm 2024, tổng giá trị trái phiếu doanh nghiệp cần đáo hạn là 258.239 tỷ đồng. Trong đó, có 38% thuộc nhóm bất động sản với 99.234 tỷ đồng.
VN-Index vượt mốc đỉnh của năm 2023, VCB tăng kịch trần

VN-Index vượt mốc đỉnh của năm 2023, VCB tăng kịch trần

"Đầu tàu" VCB tăng kịch trần tạo tâm lý hưng phấn cho toàn thị trường, kéo chỉ số VN-Index kết phiên tăng 17,09 điểm, tương đương 1,38%, lên 1.254,55 điểm.
Thủ tướng Phạm Minh Chính: "Nói là làm", quyết tâm nâng hạng thị trường chứng khoán trong năm 2025

Thủ tướng Phạm Minh Chính: "Nói là làm", quyết tâm nâng hạng thị trường chứng khoán trong năm 2025

Với tinh thần “đã nói là làm, đã cam kết phải thực hiện”, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu khẩn trương triển khai biện pháp nâng hạng thị trường chứng khoán.
Khẳng định sức hút của môi trường đầu tư tại Việt Nam

Khẳng định sức hút của môi trường đầu tư tại Việt Nam

Việt Nam ngày càng thu hút sự quan tâm của các nhà đầu tư nước ngoài, luôn dẫn đầu khu vực Đông Nam Á trong lĩnh vực thu hút đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI).

Tin cùng chuyên mục

Ngân hàng Nhà nước: Cần khuyến khích, đa dạng hóa nhà đầu tư tham gia sâu vào thị trường chứng khoán

Ngân hàng Nhà nước: Cần khuyến khích, đa dạng hóa nhà đầu tư tham gia sâu vào thị trường chứng khoán

Ngân hàng Nhà nước kiến nghị Bộ Tài chính tiếp tục đa dạng hóa các nhà đầu tư, khuyến khích các quỹ, công ty bảo hiểm tham gia sâu vào thị trường chứng khoán.
Lãi suất ngân hàng hôm nay ngày 28/2/2024: Kỳ hạn 6 tháng vắng bóng mức lãi 5%/năm

Lãi suất ngân hàng hôm nay ngày 28/2/2024: Kỳ hạn 6 tháng vắng bóng mức lãi 5%/năm

Tổng hợp lãi suất ngân hàng hôm nay ngày 28/2/2024, lãi suất tiết kiệm 28/2, giảm lãi suất huy động, lãi suất thấp, ngân hàng BIDV, VCB, VIB, MB, VietinBank.
Mua bán cổ phần có phải nộp thuế không?

Mua bán cổ phần có phải nộp thuế không?

Trong hoạt động mua bán cổ phần, bên nào sẽ phải nộp thuế? Dưới đây là một số quy định pháp luật liên quan vấn đề này.
Hà Nội dẫn đầu cả nước về thu hút FDI 2 tháng đầu năm

Hà Nội dẫn đầu cả nước về thu hút FDI 2 tháng đầu năm

2 tháng đầu năm 2024, Hà Nội dẫn đầu trong thu hút vốn đầu tư nước ngoài (FDI) với số vốn đăng ký gần 914,4 triệu USD.
Bitcoin tăng “phi mã”, vượt 56.000 USD

Bitcoin tăng “phi mã”, vượt 56.000 USD

Lực mua đột ngột tăng mạnh, đẩy giá Bitcoin (BTC) tăng vọt gần 10% trong ngày hôm nay (27/2), vượt 56.000 USD, mức giá cao nhất kể từ cuối năm 2021.
Cổ phiếu ngành dược phẩm - y tế năm 2024 sẽ ra sao?

Cổ phiếu ngành dược phẩm - y tế năm 2024 sẽ ra sao?

Trong năm 2024, cổ phiếu ngành dược phẩm – y tế được kỳ vọng có nhiều tiềm năng tăng trưởng khi các vấn đề pháp lý liên quan được "khơi thông".
VN-Index tiếp đà thăng tiến, công lớn thuộc về cổ phiếu ngành thép

VN-Index tiếp đà thăng tiến, công lớn thuộc về cổ phiếu ngành thép

Chỉ số VN-Index chốt phiên tăng 13,29 điểm (+1,09%), đóng cửa ở mốc 1.237,46 điểm, cao nhất từ đầu năm 2024, áp sát vùng đỉnh cũ 1.240 - 1.245 điểm năm 2023.
Thu hút đầu tư nước ngoài 2 tháng tăng 38,6% so với cùng kỳ 2023

Thu hút đầu tư nước ngoài 2 tháng tăng 38,6% so với cùng kỳ 2023

Theo Cục Đầu tư nước ngoài, 2 tháng đầu năm Việt Nam thu hút 4,29 tỷ USD vốn FDI, tăng 38,6% so với cùng kỳ năm 2023.
Tìm giải pháp hút vốn FDI cho Tây Nguyên

Tìm giải pháp hút vốn FDI cho Tây Nguyên

Có nhiều lợi thế, tuy nhiên vị trí địa lý và hạ tầng chưa hoàn thiện khiến các tỉnh Tây Nguyên vẫn gặp khó trong thu hút dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài.
Tòa nhà trụ sở Techcombank được trao chứng nhận quốc tế

Tòa nhà trụ sở Techcombank được trao chứng nhận quốc tế

Trụ sở Techcombank đã trở thành tòa nhà văn phòng đầu tiên của ngành ngân hàng Việt Nam được Hội đồng Công trình xanh Hoa Kỳ trao tặng chứng chỉ LEED Vàng.
Doanh nghiệp nào trúng đấu giá đất xây trạm dừng nghỉ cao tốc Hạ Long - Vân Đồn?

Doanh nghiệp nào trúng đấu giá đất xây trạm dừng nghỉ cao tốc Hạ Long - Vân Đồn?

Công ty Cổ phần 42 Kim Liên trúng đấu giá lô đất để làm trạm dừng nghỉ thuộc dự án Cao tốc Hạ Long – Vân Đồn (xã Thống Nhất, TP. Hạ Long).
VN-Index bứt phá mạnh mẽ, tăng hơn 12 điểm ngày đầu tuần

VN-Index bứt phá mạnh mẽ, tăng hơn 12 điểm ngày đầu tuần

Nhà đầu tư trút bỏ được sự thận trọng đã chuyển sang “găm hàng” thay vì đua lệnh bán giá thấp, VN-Index tăng 12,17 điểm (tương đương 1%) lên 1.224,17 điểm.
Công ty chứng khoán “đua” giảm lãi vay ký quỹ

Công ty chứng khoán “đua” giảm lãi vay ký quỹ

Mức lãi suất cho vay giao dịch ký quỹ (margin) ở các công ty chứng khoán hiện dao động từ 6 - 8%/năm, giảm gần một nửa so với mức 13 - 15%/năm của năm ngoái.
Lãi suất ngân hàng hôm nay ngày 26/2/2024: Kỳ hạn 36 tháng lãi cao nhất 6,2%/năm

Lãi suất ngân hàng hôm nay ngày 26/2/2024: Kỳ hạn 36 tháng lãi cao nhất 6,2%/năm

Tổng hợp lãi suất ngân hàng hôm nay ngày 26/2/2024, lãi suất tiết kiệm 26/2, giảm lãi suất huy động, lãi suất thấp, ngân hàng BIDV, VCB, VIB, MB, VietinBank.
Quảng Ninh: Điểm đến hấp dẫn của các quỹ đầu tư nước ngoài

Quảng Ninh: Điểm đến hấp dẫn của các quỹ đầu tư nước ngoài

Ngày 25/2, đại diện hàng chục quỹ đầu tư quốc tế đã đến tỉnh Quảng Ninh tìm hiểu cơ hội hợp tác đầu tư.
Nhiều tập đoàn toàn cầu có kế hoạch mở rộng đầu tư tại Việt Nam

Nhiều tập đoàn toàn cầu có kế hoạch mở rộng đầu tư tại Việt Nam

Không chỉ đầu tư vào Việt Nam hàng tỷ USD, nhiều tập đoàn toàn cầu còn cam kết tiếp tục mở rộng đầu tư tại Việt Nam trong thời gian tới.
Cho khách hàng giao dịch vượt giới hạn, Quỹ KIM Việt Nam bị xử phạt

Cho khách hàng giao dịch vượt giới hạn, Quỹ KIM Việt Nam bị xử phạt

Quỹ KIM Việt Nam đã bị Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) xử phạt 85 triệu đồng vì thực hiện giao dịch tài sản qua Chứng khoán KIS Việt Nam vượt giới hạn.
LEGO bắt đầu tuyển dụng lao động để vận hành nhà máy tại Bình Dương

LEGO bắt đầu tuyển dụng lao động để vận hành nhà máy tại Bình Dương

Theo ông Preben Enef, Phó Chủ tịch Tập đoàn LEGO, Tập đoàn đang bắt đầu chuẩn bị quá trình tuyển dụng lao động, nhân sự để vận hành nhà máy tại Bình Dương.
Lãi suất qua đêm liên ngân hàng chạm “đỉnh” sau 9 tháng

Lãi suất qua đêm liên ngân hàng chạm “đỉnh” sau 9 tháng

Sau khi hạ nhiệt vào 2 phiên giao dịch sau kỳ nghỉ Tết Nguyên đán, lãi suất qua đêm liên ngân hàng đã liên tục tăng vọt trong tuần này và chạm đỉnh sau 9 tháng.
17 cam kết hành động của Chính phủ về phòng chống rửa tiền, tài trợ khủng bố

17 cam kết hành động của Chính phủ về phòng chống rửa tiền, tài trợ khủng bố

Chính phủ vừa đưa ra 17 hành động cụ thể để thực hiện cam kết phòng, chống rửa tiền, tài trợ khủng bố và tài trợ phổ biến vũ khí hủy diệt hàng loạt.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động