Tin Khu Vực
Bên lề Kỳ họp thứ hai, Quốc hội khóa XVI, trao đổi với phóng viên Báo Công Thương, đại biểu Trần Hoàng Ngân (Đoàn Đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh) đánh giá mốc tổng kim ngạch xuất nhập khẩu vượt 1.000 tỷ USD, đồng thời nêu những việc cần làm để cải thiện cán cân thương mại, nâng giá trị gia tăng của hàng hóa trong nước.
Khai thác lợi thế từ các FTA
Theo đại biểu Trần Hoàng Ngân, trong quá trình hội nhập, Việt Nam đang có cơ hội khai thác tốt tiềm năng, lợi thế từ 18 hiệp định thương mại tự do (FTA) đã ký kết. Cùng với đó, uy tín, thương hiệu của Việt Nam trên trường quốc tế ngày càng được khẳng định, sản phẩm Việt Nam có thêm động lực để xuất khẩu ra thị trường thế giới.
Đại biểu Trần Hoàng Ngân - Đoàn đại biểu Quốc hội Thành phố Hồ Chí Minh.
Số liệu của Cục Hải quan (Bộ Tài chính) cho thấy, xuất khẩu sang các thị trường có FTA tiếp tục tăng mạnh: Nhật Bản tăng 18,6%, Hàn Quốc tăng 19,1%, Canada tăng 14,4%, Mexico tăng 42,5%. Tính đến ngày 29/10/2026, Việt Nam có quan hệ thương mại với 237 nước và vùng lãnh thổ, trong đó 36 thị trường xuất khẩu và 31 thị trường nhập khẩu đạt trên 1 tỷ USD.
Theo đại biểu, trong 10 năm trước đó Việt Nam xuất siêu liên tục, nhưng 8 tháng đầu năm 2026 lại nhập siêu liên tục. Qua các phiên họp của Thủ tướng Chính phủ, Phó Thủ tướng Thường trực Chính phủ cùng với ngành Công Thương, các bộ, ngành đã nỗ lực rà soát, kiểm tra, xúc tiến thương mại. Kết quả là tháng 9, tháng 10 liên tục xuất siêu, đưa mức nhập siêu giảm rất sâu, từ trên 20 tỷ USD xuống còn khoảng 14 tỷ USD. "Đây là nỗ lực rất lớn. Chúng ta cần tiếp tục cải thiện cán cân thương mại", đại biểu nhấn mạnh.
Theo Cục Hải quan, tính đến ngày 29/10/2026, trị giá xuất khẩu đạt khoảng 493,64 tỷ USD, tăng 27,2% so với cùng kỳ năm trước; nhập khẩu đạt 507,66 tỷ USD, tăng 37,6%. Cục Hải quan dự kiến cả năm 2026 xuất khẩu tăng trên 25%, vượt mục tiêu tăng 15 tới 16% Chính phủ đề ra tại Nghị quyết 01/NQ-CP.
Dấu mốc khẳng định vị thế
Đại biểu Trần Hoàng Ngân cho rằng, trong bối cảnh đó, tổng kim ngạch xuất nhập khẩu đến tháng 10 đã chạm ngưỡng 1.000 tỷ USD, đưa Việt Nam vào nhóm quốc gia có kim ngạch xuất khẩu trong tốp 20 thế giới. "Điều này càng khẳng định tiềm lực, vị thế, uy tín, vai trò của Việt Nam trên thị trường quốc tế", đại biểu nói.
Mốc 1.000 tỷ USD đạt được khi còn tới hai tháng nữa mới hết năm. Việt Nam hiện xếp thứ 18 thế giới về xuất khẩu, thứ 20 về nhập khẩu, giữ vị trí thứ hai trong ASEAN, chỉ sau Singapore. Từ khi gia nhập WTO, kim ngạch liên tục lập mốc mới: 100 tỷ USD năm 2007, 500 tỷ USD năm 2019, 900 tỷ USD năm 2025.
Đại biểu lưu ý điều quan trọng hơn là phải kết nối với các doanh nghiệp có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) để phát triển công nghiệp hỗ trợ, tăng thêm giá trị gia tăng từ các đơn vị trong nước. Số liệu của Cục Hải quan cho thấy yêu cầu này: từ đầu năm tới hết ngày 29/10, khối FDI đạt trị giá xuất nhập khẩu 778 tỷ USD, chiếm 77,5% tổng kim ngạch, tăng 37%; doanh nghiệp trong nước đạt khoảng 223 tỷ USD, tăng 16%. Ba nhóm hàng máy vi tính, điện tử và linh kiện; điện thoại và linh kiện; máy móc, thiết bị đạt 532 tỷ USD, chiếm 54% tổng kim ngạch.
Với các lĩnh vực như nông sản, nơi Việt Nam đang ở vị trí tốp đầu thế giới, đại biểu Trần Hoàng Ngân đề nghị có những chính sách, cơ chế ưu đãi đặc biệt để ngành nông nghiệp tăng trưởng hai con số trong kỷ nguyên mới. Đây là cách để hàng hóa xuất khẩu ngày càng chất lượng hơn, đồng thời góp phần giảm nhập siêu.