Trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế và áp lực cạnh tranh ngày càng tăng, thương mại điện tử trở thành động lực phát triển mới cho ngành bán lẻ TP. Đà Nẵng phát triển bền vững. Tuy nhiên, sự phát triển mạnh mẽ của thương mại điện tử cũng đi kèm với nhiều thách thức lớn khi các hành vi vi phạm trên môi trường này ngày một gia tăng với những thủ đoạn tinh vi hơn.
Phóng viên Báo Công Thương đã có buổi trao đổi với ông Phạm Ngọc Sơn, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường TP. Đà Nẵng (Sở Công Thương Đà Nẵng) về công tác kiểm tra, kiểm soát trên môi trường thương mại điện tử tại thành phố.
Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường TP. Đà Nẵng Phạm Ngọc Sơn
- Xin ông thông tin về các hành vi vi phạm trên môi trường thương mại điện tử phổ biến hiện nay trong cả nước nói chung, TP. Đà Nẵng nói riêng?
Ông Phạm Ngọc Sơn, Chi cục trưởng Chi cục Quản lý thị trường TP. Đà Nẵng: Thương mại điện tử thời gian qua phát triển rất nhanh, trở thành phương thức kinh doanh phổ biến trên cả nước, trong đó có TP. Đà Nẵng. Bên cạnh những mặt tích cực, thực tiễn cho thấy môi trường này cũng phát sinh nhiều hành vi vi phạm, trực tiếp xâm phạm quyền lợi người tiêu dùng và gây khó khăn cho công tác quản lý thị trường.
Qua công tác kiểm tra, xử lý, các vi phạm chủ yếu tập trung vào: Không thông báo website thương mại điện tử bán hàng theo quy định; công bố không đầy đủ thông tin hàng hóa; kinh doanh hàng giả, hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ; hàng lậu, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ trên môi trường internet. Hàng hóa vi phạm chủ yếu là các nhóm mặt hàng thời trang như quần áo, giày dép, túi xách, trang sức, phụ kiện, những mặt hàng dễ tiêu thụ, giao dịch thuận lợi qua không gian mạng.
Đáng chú ý, nhiều vụ việc có quy mô lớn, tính chất phức tạp, liên quan nhiều đối tượng, lợi dụng thương mại điện tử để che giấu hành vi vi phạm, gây khó khăn cho việc phát hiện và xử lý.
Trong 2 năm gần đây, lực lượng quản lý thị trường Đà Nẵng đã phát hiện, xử lý 113 vụ vi phạm trong lĩnh vực thương mại điện tử.
- Công tác đấu tranh với các hành vi vi phạm này trong thời gian qua tại TP. Đà Nẵng được lực lượng quản lý thị trường thực hiện ra sao?
Ông Phạm Ngọc Sơn: Thời gian qua, Chi cục Quản lý thị trường TP. Đà Nẵng đã chỉ đạo các Đội QLTT trực thuộc chủ động nắm tình hình địa bàn, đối tượng; tăng cường rà soát việc chấp hành pháp luật trong hoạt động thương mại điện tử của các tổ chức, cá nhân kinh doanh trên địa bàn; kịp thời phát hiện, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm.
Riêng trong hai năm gần đây, lực lượng QLTT Đà Nẵng đã xử lý 113 vụ vi phạm trong lĩnh vực thương mại điện tử, xử phạt hành chính gần 2 tỷ đồng, đồng thời thu giữ hàng nghìn đơn vị sản phẩm vi phạm, hàng hóa vi phạm tập trung ở các mặt hàng như mỹ phẩm, thực phẩm, giày dép, quần áo, thuốc lá điện tử....
Điển hình, trong tháng 9/2025, Chi cục đã kiểm tra, phát hiện một doanh nghiệp vi phạm hành vi không thông báo website thương mại điện tử bán hàng, đồng thời kinh doanh gần 1.700 lọ yến sào giả về giá trị sử dụng, công dụng. Do vụ việc có dấu hiệu hình sự, Chi cục đã chuyển toàn bộ hồ sơ sang cơ quan Công an để điều tra, xử lý theo quy định.
Tuy nhiên, thực tế công tác kiểm tra, kiểm soát trong lĩnh vực thương mại điện tử vẫn còn nhiều khó khăn. Các đối tượng thường sử dụng nhiều địa chỉ bán hàng trực tuyến, thông tin khai báo không chính xác, thường xuyên thay đổi địa điểm; nhiều gian hàng mang tính “ảo”, thông tin người bán không rõ ràng. Bên cạnh đó, phần lớn giao dịch không có hóa đơn, chứng từ, trong khi việc quản lý, kiểm soát đơn hàng qua dịch vụ bưu chính còn hạn chế, gây khó khăn cho công tác xác minh, thu thập chứng cứ và xử lý vi phạm.
Cùng với kiểm tra, kiểm soát, Chi cục tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật nhằm nâng cao ý thức chấp hành của các tổ chức, cá nhân kinh doanh khi mua bán, kinh doanh trên môi trường thương mại điện tử.
- Năm 2026 và thời gian tới, lực lượng quản lý thị trường thành phố sẽ có những biện pháp nào để nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra, kiểm soát thị trường trên môi trường số?
Ông Phạm Ngọc Sơn: Trong thời gian tới, Chi cục Quản lý thị trường TP. Đà Nẵng sẽ tiếp tục triển khai đồng bộ các giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả công tác kiểm tra, kiểm soát thị trường trên môi trường số. Trọng tâm là chủ động nắm tình hình địa bàn, đối tượng, tăng cường rà soát việc chấp hành pháp luật trong hoạt động thương mại điện tử; kịp thời phát hiện, kiểm tra và xử lý nghiêm các hành vi lợi dụng website, ứng dụng thương mại điện tử để kinh doanh hàng giả, hàng lậu, hàng không rõ nguồn gốc xuất xứ và hàng xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ.
Song song đó, lực lượng QLTT sẽ tăng cường giám sát các website thương mại điện tử, các gian hàng kinh doanh trên mạng xã hội như Facebook, Zalo, TikTok; đồng thời đẩy mạnh phối hợp với các lực lượng chức năng trên địa bàn như Công an, Thuế, Hải quan, Bộ đội Biên phòng và các cơ quan quản lý chuyên ngành để kiểm soát chặt chẽ hoạt động thương mại điện tử.
Bên cạnh công tác kiểm tra, xử lý, Chi cục tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, phổ biến pháp luật nhằm nâng cao ý thức chấp hành của các tổ chức, cá nhân kinh doanh; đồng thời tuyên truyền các phương thức, thủ đoạn vi phạm mới để người dân nâng cao cảnh giác, tích cực tham gia tố giác các hành vi vi phạm pháp luật trong lĩnh vực thương mại điện tử.
Xin cảm ơn ông!
Trong hai năm gần đây, lực lượng Quản lý thị trường TP. Đà Nẵng đã phát hiện, xử lý 113 vụ vi phạm trong lĩnh vực thương mại điện tử, xử phạt gần 2 tỷ đồng, thu giữ nhiều hàng hóa vi phạm. Thời gian tới, lực lượng QLTT TP. Đà Nẵng sẽ tăng cường giám sát môi trường số, phối hợp liên ngành, kiểm soát chặt và xử lý nghiêm các hành vi vi phạm, bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng.
