Bài trước, độc giả đã bắt gặp những mong ước rất đỗi bình dị của em Nguyễn Ngọc Tú, học sinh lớp 8A, Trường Tiểu học và THCS Bằng Hành (Tuyên Quang). Em mong một ngày có thể được tận mắt nhìn thấy, được gần hơn những kỷ vật, di sản của Chủ tịch Hồ Chí Minh để cảm nhận chân thực hơn về cuộc đời và sự nghiệp của Người. Đó không chỉ là ước mơ của một cậu học sinh vùng cao mà còn là khát vọng của nhiều du khách khi đến với Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch.
Trong những cuộc trò chuyện với phóng viên Báo Công Thương, nhiều du khách quốc tế cũng bày tỏ mong muốn được tìm hiểu nhiều hơn về di sản của Chủ tịch Hồ Chí Minh thông qua các kênh truyền thông hiện đại. Ngoài thông tin trên báo chí, họ kỳ vọng những câu chuyện, hình ảnh và giá trị về Người sẽ hiện diện nhiều hơn trên các kênh truyền thông đại chúng; thậm chí trên các nền tảng mạng xã hội và được truyền tải bằng nhiều hình thức phong phú như podcast, video ngắn, phim tư liệu hay các sản phẩm đa phương tiện với nhiều ngôn ngữ khác nhau.
Ẩn sau những đề xuất ấy là một mong muốn rất giản dị và đời thường, đó là bất kỳ ai, dù ở đâu cũng có thể tiếp cận gần hơn với di sản của Chủ tịch Hồ Chí Minh bằng những cách thức phù hợp với nhịp sống và thói quen tiếp nhận thông tin của thời đại công nghệ số.
Những tâm tư, nguyện vọng của du khách cũng chính là trăn trở của những người đang ngày ngày gìn giữ, bảo tồn và phát huy giá trị di sản ở trong Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch. Làm thế nào để tư tưởng, đạo đức và lối sống của Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ được lưu giữ trong không gian di tích mà còn lan tỏa sâu rộng hơn đến công chúng trong và ngoài nước, đặc biệt là thế hệ trẻ? Làm sao để hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh thực sự “sống” trong lòng công chúng?...
Trả lời cho những câu hỏi, kiến nghị và cả những kỳ vọng của du khách trong và ngoài nước, chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, bà Lê Thị Phượng, Giám đốc Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch cho biết, trong bối cảnh chuyển đổi số đang diễn ra mạnh mẽ, đơn vị đang nghiên cứu và từng bước triển khai các giải pháp ứng dụng công nghệ vào công tác trưng bày và tuyên truyền tư tưởng, đạo đức, phong cách Chủ tịch Hồ Chí Minh; về những kỷ vật gắn liền với Người trong 15 năm cuối đời tại Khu Di tích.
“Nếu trước đây, hoạt động thuyết minh về các di sản, kỷ vật của Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ yếu được thực hiện trực tiếp tại Khu Di tích thì trong thời gian tới, Khu Di tích sẽ từng bước đẩy mạnh số hóa, đồng thời kết hợp các công nghệ hiện đại như thực tế ảo nhằm mang đến cho khách tham quan những trải nghiệm trực quan, sinh động và giàu tính tương tác hơn”, Giám đốc Lê Thị Phượng thông tin và nhấn mạnh: mục tiêu của quá trình này không đơn thuần là đổi mới phương thức giới thiệu di tích. Điều quan trọng hơn là đưa những giá trị về tư tưởng, đạo đức và phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến gần hơn với công chúng bằng những cách tiếp cận phù hợp với thời đại số.
Bởi mỗi công nghệ mới được ứng dụng không chỉ góp phần làm phong phú trải nghiệm của người xem, mà còn trở thành một nhịp cầu kết nối giữa di sản với thế hệ hôm nay. Khi những câu chuyện về Bác được kể bằng ngôn ngữ của thời đại, khi những giá trị trường tồn được lan tỏa trên nhiều nền tảng và bằng nhiều hình thức khác nhau, hành trình gìn giữ và phát huy di sản sẽ không chỉ dừng lại trong không gian của một khu di tích, mà còn tiếp tục được nối dài trong trái tim của mỗi người dân và bạn bè quốc tế.
Với công nghệ thực tế ảo VR360, du khách có thể tham quan toàn cảnh những địa điểm gắn bó với cuộc sống và công việc hằng ngày của Bác tại Khu Di tích.
Đặc biệt, Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia không chỉ mở ra những định hướng mới cho phát triển kinh tế - xã hội mà còn tạo cơ hội lớn để bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống, trong đó có di sản của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Tại Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh trong Phủ Chủ tịch, số hóa di sản không còn là xu hướng mà đã trở thành yêu cầu tất yếu nhằm đưa những giá trị lịch sử, văn hóa đến gần hơn với công chúng. Việc ứng dụng công nghệ đang từng bước thay đổi phương thức tiếp cận, giúp các di sản, các chứng nhân lịch sử tại đây không chỉ được gìn giữ mà còn hiện diện sinh động trong đời sống hiện đại.
Một dấu mốc quan trọng là đúng dịp kỷ niệm 80 năm Quốc khánh nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam (02/9/1945 - 02/9/2025), Khu Di tích đã đưa vào vận hành hệ thống tham quan trực tuyến bằng công nghệ thực tế ảo VR360. Đây là hành trình đặc biệt, giúp du khách trong và ngoài nước hiểu hơn về cuộc đời, sự nghiệp, phong cách sống giản dị của Chủ tịch Hồ Chí Minh, đồng thời có cơ hội tiếp cận gần hơn với những kỷ vật của Người thông qua không gian số.
Với công nghệ thực tế ảo VR360, du khách có thể tham quan toàn cảnh những địa điểm gắn bó với cuộc sống và công việc hằng ngày của Bác như Nhà sàn, Ao cá, Vườn cây, Nhà 54, Nhà 67, Phòng họp Bộ Chính trị cùng nhiều không gian lịch sử khác.
ThS. Nguyễn Thị Bình, Trưởng phòng Sưu tầm, Kiểm kê, Tư liệu thuộc Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh chia sẻ, ứng dụng công nghệ thực tế ảo VR360 không chỉ là một bước tiến trong chuyển đổi số di sản, mà còn là cách để những giá trị lịch sử của dân tộc được lan tỏa vượt qua mọi giới hạn về không gian và khoảng cách địa lý. Thông qua nền tảng số, mỗi du khách đều có thể "bước" vào không gian nơi Chủ tịch Hồ Chí Minh từng sống và làm việc, cảm nhận sự giản dị của ngôi nhà sàn, con đường rợp bóng cây hay ao cá thân thuộc - những hình ảnh đã trở thành biểu tượng về cuộc đời thanh bạch của Người.
“Điều chúng tôi mong muốn không chỉ là đưa di tích lên môi trường số mà là đưa hình ảnh của Bác đến gần hơn với mọi người. Sẽ có rất nhiều người vì điều kiện sức khỏe, hoàn cảnh gia đình hay khoảng cách địa lý chưa một lần được đặt chân đến Hà Nội. Cũng có hàng triệu kiều bào đang sinh sống, học tập và làm việc ở nước ngoài luôn đau đáu hướng về quê hương nhưng chưa có dịp trở về. Với VR360, chỉ bằng một thiết bị kết nối Internet, họ vẫn có thể “đi dạo” trong khuôn viên Phủ Chủ tịch, bước lên những bậc cầu thang của ngôi nhà sàn, ngắm hàng cây Bác từng chăm sóc và lặng lẽ đứng trước những kỷ vật gắn bó với cuộc đời của Người. Đó không chỉ là một chuyến tham quan trực tuyến, mà là một cuộc trở về bằng ký ức, bằng tình cảm và lòng kính yêu đối với Chủ tịch Hồ Chí Minh”, ThS. Nguyễn Thị Bình xúc động chia sẻ.
Đặc biệt, ThS. Nguyễn Thị Bình tâm sự, công nghệ không thể thay thế những cảm xúc khi trực tiếp đến thăm Khu di tích, nhưng có thể rút ngắn khoảng cách giữa những trái tim luôn hướng về Bác. Đối với cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài, đặc biệt là thế hệ trẻ sinh ra và lớn lên xa Tổ quốc, VR360 sẽ là cây cầu để các em hiểu hơn về cuộc đời, tư tưởng và nhân cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh thông qua chính không gian mà Người đã sống và làm việc. Công nghệ có thể rút ngắn hàng nghìn cây số địa lý, nhưng điều giá trị hơn là giúp những người con Việt Nam ở khắp năm châu rút ngắn khoảng cách với cội nguồn. Trong hành trình ấy, mỗi cú nhấp chuột không chỉ mở ra một không gian tham quan, mà còn mở ra một cuộc gặp gỡ đầy xúc động với Bác Hồ.
Cùng với Nghị quyết số 57-NQ/TW, Bộ Chính trị cũng ban hành Nghị quyết số 80-NQ/TW về phát triển văn hóa Việt Nam; trong đó cũng đặc biệt nhấn mạnh: di sản được nhìn nhận như một nguồn tài nguyên văn hóa có khả năng phát huy giá trị trong bối cảnh mới. Khi được số hóa bài bản, di sản có thể tham gia vào nhiều lĩnh vực, góp phần thúc đẩy các ngành liên quan.
Trên thực tế, việc số hóa, đưa di sản lên không gian mạng được coi là bước đột phá của công tác bảo tồn, quảng bá và phát huy các giá trị di sản của Chủ tịch Hồ CHí Minh. Khi số hóa, công nghệ cho phép tích hợp âm thanh, hình ảnh, đặc biệt là âm thanh nổi và hình ảnh ba chiều rất sống động, góp phần thu hút người dân, du khách, nhất là lớp trẻ đến tham quan, tìm hiểu. Thêm vào đó, các di sản ở dạng số hóa có thể được quảng bá rất nhanh chóng thông qua mạng internet và cũng không bị giới hạn về thời gian, địa điểm, ngôn ngữ.
Là người trực tiếp gắn bó nhiều năm với hoạt động văn hóa, với Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh, TS. Đặng Thị Bích Liên - nguyên Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch cho rằng, chuyển đổi số đang trở thành “cầu nối vàng” đưa văn hóa Việt Nam vươn xa, biến di sản thành nguồn lực kinh tế mạnh mẽ. Nguyên Thứ trưởng đánh giá cao công tác đưa khoa học, công nghệ, chuyển đổi số vào việc lan tỏa những giá trị, đạo đức, phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh.
Đặc biệt, tại Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch - nơi bạn bè quốc tế luôn dành sự quan tâm đặc biệt, việc số hóa các tư liệu quý giá về Bác là cách tuyên truyền hiệu quả nhất hiện nay. Nguyên Thứ trưởng Đặng Thị Bích Liên gợi mở, cùng với những trang sách, những câu chuyện về Bác được kể hàng ngày thì hình ảnh cùng với câu chuyện đi kèm về các kỷ vật như: hàng cây, ao cá, bể cá cảnh, cây vú sữa... nếu được đưa lên nền tảng số sẽ tạo nên sự gắn kết mãnh liệt với công chúng.
Trước sự lên ngôi của các nền tảng video ngắn như TikTok, Facebook, bài toán đặt ra là làm thế nào để tư tưởng, phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh hay các di sản truyền thống trở nên "viral" (lan tỏa mạnh mẽ) trên các nền tảng mạng xã hội.
Nguyên Thứ trưởng Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch, TS. Đặng Thị Bích Liên cho rằng, giải pháp sẽ nằm ở nghệ thuật kể chuyện. "Mỗi hành động, lời nói hay cử chỉ của Bác, từ việc tập thể dục mỗi sáng, đi bộ trong vườn xoài đến sự chăm lo cho chiến sĩ... đều có thể xây dựng thành những câu chuyện ngắn gọn, giàu cảm xúc. Khi những câu chuyện này được thể hiện bằng nhiều ngôn ngữ và truyền tải qua các nền tảng mạng xã hội sẽ dễ dàng chạm đến trái tim của du khách nước ngoài và thế hệ trẻ".
Chia sẻ với phóng viên Báo Công Thương, từ Cộng hòa Trung Phi - nơi vẫn còn in dấu những hậu quả của xung đột, Trung tá Đặng Thu Hà, Sĩ quan truyền thông Phái bộ MINUSCA (Phái bộ Đa chiều tích hợp của Liên Hợp quốc tại Cộng hòa Trung Phi), Tổ trưởng Tổ công tác Việt Nam tại Cộng hòa Trung Phi cho biết, tư tưởng, đạo đức, phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh luôn là kim chỉ nam trong mỗi bước chân, trong từng dòng thông tin của các cán bộ Việt Nam đang thực hiện nhiệm vụ gìn giữ hòa bình.
Theo Trung tá Đặng Thu Hà, ở một vùng đất vừa trải qua xung đột, tư tưởng yêu chuộng hòa bình của Chủ tịch Hồ Chí Minh càng trở nên gần gũi và có sức lan tỏa mạnh mẽ. Đó không chỉ là niềm tự hào của mỗi người Việt Nam mà còn là nguồn cảm hứng để các cán bộ Việt Nam thực hiện sứ mệnh của mình tại Phái bộ Liên hợp quốc. "Mỗi khi có cơ hội, chúng tôi đều kể với bạn bè quốc tế về Chủ tịch Hồ Chí Minh - vị lãnh tụ vĩ đại của dân tộc Việt Nam; kể về cuộc sống giản dị của Người trong những năm tháng sống và làm việc tại Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch", Trung tá Đặng Thu Hà chia sẻ.
Không chỉ bằng những câu chuyện, công nghệ cũng đang góp phần đưa hình ảnh Chủ tịch Hồ Chí Minh đến gần hơn với bạn bè quốc tế. Thông qua nền tảng thực tế ảo VR360, chỉ với một thao tác đơn giản, những người bạn ở Trung Phi có thể tham quan Lăng Bác, Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh, chiêm ngưỡng căn nhà số 67, ao cá, cây đa kiên trì hay ngôi nhà sàn - những không gian gắn liền với cuộc đời và phong cách sống giản dị của Người. Những hình ảnh ấy đang góp phần lan tỏa giá trị tư tưởng, đạo đức và khát vọng hòa bình của Chủ tịch Hồ Chí Minh đến với bạn bè quốc tế.
Giữa không gian thiêng liêng của Quảng trường Ba Đình, đúng 6 giờ, tiếng Quốc thiều vang lên cùng lá cờ đỏ sao vàng tung bay trước Lăng Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trở thành hình ảnh thiêng liêng, in sâu trong tâm thức nhiều thế hệ người dân Việt Nam.
Từ những nội dung trong tuyến 3 bài về chủ đề “Từ không gian làm việc của Bác đến bạn bè năm châu: Câu chuyện một chi bộ đặc biệt”, có lẽ, giá trị lớn nhất của một Khu Di tích không chỉ nằm ở những hiện vật được gìn giữ nguyên vẹn qua thời gian, mà còn ở khả năng làm cho những giá trị ấy tiếp tục “sống” trong đời sống hôm nay. Từ căn nhà sàn, ao cá, Nhà 67 hay từng kỷ vật gắn bó với 15 năm cuối đời của Chủ tịch Hồ Chí Minh, những đảng viên Chi bộ Khu Di tích Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Phủ Chủ tịch đang lặng lẽ viết tiếp một hành trình mới, đó là đưa di sản của Người bước ra khỏi không gian trưng bày, đến gần hơn với công chúng bằng ngôn ngữ của thời đại số.
Hành trình ấy không chỉ là câu chuyện của chuyển đổi số hay ứng dụng công nghệ. Đó là hành trình gìn giữ ký ức bằng trách nhiệm, lan tỏa tư tưởng, đạo đức và phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh bằng sự sáng tạo, để bất cứ ai, dù ở vùng cao Tuyên Quang, giữa Cộng hòa Trung Phi hay ở bất kỳ nơi nào trên thế giới, cũng có thể “gặp” Bác qua một cú chạm trên nền tảng số. VR360, những câu chuyện được kể bằng hình ảnh, video hay mạng xã hội đang trở thành những nhịp cầu đưa không gian làm việc của Bác Hồ vượt qua mọi khoảng cách địa lý, đến với hàng triệu trái tim yêu mến Việt Nam trên khắp năm châu.
Tuyến bài 3 kỳ khép lại bằng một thông điệp giản dị nhưng đầy ý nghĩa: Khi di sản được đánh thức bằng công nghệ, được kể bằng những câu chuyện giàu cảm xúc và được lan tỏa bằng tâm huyết của những người gìn giữ di sản thì tư tưởng, đạo đức, phong cách của Chủ tịch Hồ Chí Minh sẽ không chỉ hiện diện trong ký ức hay trong không gian của một Khu Di tích. Những giá trị ấy sẽ tiếp tục đồng hành cùng đất nước trong kỷ nguyên số, trở thành sợi dây kết nối quá khứ với hiện tại, kết nối Việt Nam với bạn bè năm châu. Đó cũng chính là câu chuyện đẹp về một chi bộ đặc biệt - những người đang lặng thầm truyền tải không gian làm việc của Bác thành nhịp cầu đưa hình ảnh Việt Nam, văn hóa Việt Nam và tư tưởng Hồ Chí Minh vươn xa ra thế giới.
