Cần cơ chế hấp dẫn để biến doanh nghiệp công nghiệp nhỏ thành lớn

Khu vực doanh nghiệp tư nhân (DNTN) trong nước thời gian qua có bước phát triển mạnh mẽ, song Việt Nam vẫn đang thiếu những DNTN lớn trong lĩnh vực công nghiệp.

96% doanh nghiệp Việt Nam là nhỏ và siêu nhỏ

Theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, giai đoạn 2017-2021, trung bình mỗi năm Việt Nam có gần 130 nghìn DN thành lập mới, cao hơn gần 1,6 lần mức trung bình giai đoạn 2011-2016. Trong đó, riêng trong 2 năm 2020 và 2021, mặc dù ảnh hưởng nghiêm trọng của dịch Covid-19, nhưng vẫn có tương ứng 134,9 nghìn và 118,8 nghìn DN thành lập mới.

Cần cơ chế hấp dẫn để biến doanh nghiệp công nghiệp nhỏ thành lớn
Việt Nam hấp dẫn nhiều tập đoàn nước ngoài đầu tư vào lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo

Đáng chú ý, hiện khu vực kinh tế tư nhân đóng góp khoảng 40% GDP; đóng góp lớn vào vốn đầu tư toàn xã hội và tạo việc làm, thu nhập cho người lao động. Đặc biệt, Việt Nam đã xuất hiện nhiều DN, tập đoàn tư nhân lớn, tiềm lực mạnh. Một số tập đoàn, DNTN lớn đã đầu tư ra thị trường khu vực và quốc tế, hướng đến các đối tác phát triển, góp phần khẳng định vị thế, năng lực của DN Việt Nam trên trường quốc tế. Sự xuất hiện nhiều tỷ phú thế giới là doanh nhân Việt cũng góp phần khẳng định vị thế của Việt Nam trên bản đồ doanh nhân thế giới.

Mặc dù đã có sự cải thiện đáng kể về số lượng và chất lượng, song cũng theo Bộ Kế hoạch và Đầu tư, số lượng các DNTN từ nhỏ vươn lên quy mô vừa và từ vừa vươn lên quy mô lớn tại Việt Nam rất hiếm. Trong khi đó, theo Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI), có sự sụt giảm khá mạnh mẽ của DNTN quy mô vừa và lớn trong giai đoạn 5 năm gần đây. Điều này đã đưa Việt Nam trở thành nền kinh tế của những DN quy mô nhỏ và siêu nhỏ, với tỷ lệ xấp xỉ 96%, trong đó, các DN siêu nhỏ chiếm đa số, tới gần 67%.

Đồng quan điểm trên, TS. Jonathan Pincus - Cố vấn kinh tế cấp cao Chương trình Phát triển Liên hợp quốc (UNDP) nhận định: Hầu hết các DNTN của Việt Nam đều rất nhỏ; có một số DNTN lớn, nhưng lại không phải là DN chế biến, chế tạo mà là DN bất động sản thông qua đầu cơ đất đai.

Thừa nhận thực tế này, chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh – nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) cho rằng, các DNTN lớn trong lĩnh vực bất động sản là rất cần thiết, tuy nhiên, đây cũng là khu vực DN thu hút nguồn vốn tín dụng rất lớn, nên nếu thị trường bất động sản đóng băng, nền kinh tế sẽ dễ xảy ra nợ xấu cao. Bên cạnh đó, DN bất động sản thuần túy sẽ không tạo ra được nhiều giá trị gia tăng, và không tạo được lượng công ăn việc làm cần thiết cho xã hội.

“Nếu Việt Nam muốn đạt được tăng trưởng bền vững, cần tạo ra những DNTN lớn trong lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo, vì đây mới là lĩnh vực tạo ra nhiều việc làm và giá trị gia tăng cao hơn” - ông Lê Đăng Doanh nhấn mạnh.

Cần cơ chế hấp dẫn để biến doanh nghiệp công nghiệp nhỏ thành lớn
Đa số DNTN hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp là DN nhỏ và siêu nhỏ

Thêm cơ chế hỗ trợ DNTN tham gia vào lĩnh vực công nghiệp

Một trong những nguyên nhân khiến Việt Nam thiếu những DNTN lớn trong lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo được chuyên gia kinh tế Lê Đăng Doanh chỉ ra, đó là: Cơ chế thúc đẩy DNTN trong nước tham gia vào lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo chưa thực sự hấp dẫn. Trong khi đó, nhiều quốc gia trên thế giới có nền công nghiệp phát triển như Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc… họ đã có những chính sách rất hấp dẫn, tạo thuận lợi cho DN tham gia phát triển lĩnh vực công nghiệp.

Điển hình như tại Hàn Quốc, để phát triển công nghiệp, chính sách công nghiệp của quốc gia này đã thay đổi đáng kể vào thập niên 1970 với việc bắt đầu nỗ lực dưới sự chỉ đạo của Chính phủ để đẩy mạnh công nghiệp nặng và công nghiệp hóa chất. Trong thời kỳ này, Chính phủ Hàn Quốc cũng ưu tiên cho những ngành công nghiệp cụ thể, áp dụng với cả DN hay các tập đoàn lớn.

Tại Việt Nam, với sự gia tăng mạnh mẽ của số lượng DN thời gian qua, rất nhiều DNTN của Việt Nam hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp đã có bước phát triển khá ấn tượng. Trong số đó, rất nhiều DN đã áp dụng thành công khoa học, công nghệ vào hoạt động sản xuất.

Tuy nhiên, những cơ chế, chính sách để hỗ trợ những DN như vậy trở thành những “ông lớn” trong lĩnh vực công nghiệp thì hiện tại Việt Nam vẫn còn thiếu. Đó cũng chính là lý do, tốc độ dịch chuyển của DN từ nhỏ lên vừa và từ vừa lên lớn rất chậm. Nhiều DN phải mất từ 10-20 năm mới phát triển lên quy mô vừa, nhưng khi thành công lại rút khỏi thị trường, hoặc sáp nhập vào DN khác, chủ yếu là DN có vốn đầu tư nước ngoài.

Từ nhận định trên, ông Lê Đăng Doanh cho rằng, để phát triển được những DNTN lớn hoạt động trong lĩnh vực công nghiệp, Việt Nam cần xác định rõ ngành công nghiệp nào là thế mạnh mà chúng ta đang muốn hướng tới. Bên cạnh đó, cần có những chính sách thật sự cụ thể, thật sự hấp dẫn để hỗ trợ DNTN trong nước tham gia vào lĩnh vực công nghiệp.

Những chính sách hỗ trợ này bên cạnh tạo điều kiện cho vay vốn ưu đãi, tiếp cận đất đai, thì cần gỡ khó trong giải quyết các thủ tục hành chính, bởi rất nhiều DN cho biết, chi phí phi chính thức vẫn là vấn đề mà DN thường xuyên phải đối mặt.

Bên cạnh những giải pháp trên, TS. Jonathan Pincus cho rằng, Việt Nam cần tạo ra cơ chế và sân chơi bình đẳng cho các DN trong nước và DN có vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài, trong đó đặc biệt quan tâm đến cơ chế tài chính cho các DN nhỏ và vừa, đặc biệt DN siêu nhỏ.

Đặc biệt, Việt Nam cần chuyển hóa tốt hơn từ khâu lập chiến lược, kế hoạch đến khâu triển khai, thực hiện chiến lược, kế hoạch thông qua việc giảm phân mảnh quyền lực trong quá trình thực thi. Bởi thực tế cho thấy, các chính sách hỗ trợ DN nói chung và DNTN nói riêng của Việt Nam đưa ra rất tốt, nhưng khi triển khai vào thực tế lại không đạt hiệu quả. Đây cũng là một trong những lý do khiến DN công nghiệp trong nước thiếu động lực để phát triển.

Việt Nam hấp dẫn các DN đầu tư trực tiếp nước ngoài “khủng” đầu tư vào lĩnh vực công nghiệp chế biến, chế tạo. Tuy nhiên, lại thiếu vắng những DNTN lớn trong nước hoạt động trong lĩnh vực này.
Nguyễn Hòa
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Chống “Virus Việt Á” cần loại vaccine nào?

Chống “Virus Việt Á” cần loại vaccine nào?

Trong cuộc chiến toàn dân chống thứ virus sars-coV 2 gây bao nhiêu tác hại cho con người và nền kinh tế- xã hội, thì đã nảy sinh ra thứ ”virus Việt Á”.
Sửa chữa hư hỏng trên đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi: Cần làm ngay sao cứ lừng khừng

Sửa chữa hư hỏng trên đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi: Cần làm ngay sao cứ lừng khừng

Dù đã được yêu cầu nhiều lần nhưng Tổng công ty VEC vẫn án binh bất động chưa sửa chữa những hư hỏng trên đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi.
Sức vươn công nghiệp hoá ở nơi “chim Việt đậu cành Nam”

Sức vươn công nghiệp hoá ở nơi “chim Việt đậu cành Nam”

Tỉnh Nam Định đang “vươn mình” trở thành địa phương có chỉ số phát triển công nghiệp nhanh của vùng và cả nước.

Tin cùng chuyên mục

Kết nối giao thông vành đai liên vùng: Cần cơ chế đột phá cho địa phương triển khai dự án

Kết nối giao thông vành đai liên vùng: Cần cơ chế đột phá cho địa phương triển khai dự án

Để tạo thuận lợi triển khai các dự án giao thông liên vùng, rất cần những cơ chế tạo đột phá cho các địa phương và doanh nghiệp khi tham gia dự án.
Toàn bộ lãnh đạo xã Xuân Bình đi du lịch trong ngày làm việc: Cần xử lý nghiêm để làm gương

Toàn bộ lãnh đạo xã Xuân Bình đi du lịch trong ngày làm việc: Cần xử lý nghiêm để làm gương

Những ngày gần đây dư luận xôn xao, bất bình về việc toàn bộ lãnh đạo xã Xuân Bình (Như Xuân, Thanh Hóa) đi du lịch ngay trong ngày làm việc, bỏ mặc người dân “bơ vơ” khi đến liên hệ làm việc. Sự việc trên một lần nữa đã gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh về đạo đức công vụ của một bộ phận cán bộ cấp xã, phường.
Bộ Tài chính bác đề nghị hỗ trợ ngành hàng không: Nhớ câu “hài hoà lợi ích”

Bộ Tài chính bác đề nghị hỗ trợ ngành hàng không: Nhớ câu “hài hoà lợi ích”

Chỉ ít ngày sau khi Bộ Giao thông Vận tải có báo cáo trình Thủ tướng Chính phủ đề xuất có chính sách hỗ trợ đối với các doanh nghiệp vận tải trước sức ép xăng dầu tăng giá, Bộ Tài chính phản hồi không đồng ý với đề xuất miễn và giảm thuế của doanh nghiệp hàng không khi ngành đang được hưởng lợi rất nhiều từ chính sách hỗ trợ về thuế, phí, lệ phí.
PCI cấp tỉnh năm 2021: Duy trì xu hướng cải cách nhưng doanh nghiệp vẫn bị "hành" bởi thủ tục

PCI cấp tỉnh năm 2021: Duy trì xu hướng cải cách nhưng doanh nghiệp vẫn bị "hành" bởi thủ tục

Sáng 27/4, Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) đã tổ chức lễ công bố Báo cáo thường niên Chỉ số năng lực cạnh tranh cấp tỉnh (PCI) năm 2021. Kết quả PCI năm 2021 cho thấy, trong bối cảnh Covid-19, nhưng chất lượng điều hành PCI cấp tỉnh vẫn duy trì xu hướng cải thiện tích cực.
Gỡ “nút thắt” tăng trưởng: Nâng cao hiệu quả thực thi chính sách

Gỡ “nút thắt” tăng trưởng: Nâng cao hiệu quả thực thi chính sách

Sau 35 năm đổi mới (1986-2022), bên cạnh những thành tựu to lớn, nền kinh tế Việt Nam đang đứng trước nhiều thách thức như tốc độ tăng trưởng đang có dấu hiệu chậm lại, năng suất lao động giảm, năng lực cạnh tranh của khu vực tư nhân hạn chế… Đây là những “nút thắt” rất cần được tháo gỡ nhằm đạt được mức tăng trưởng cao, bền vững trong thời gian tới.
Nâng cấp cụm ngành và chuỗi giá trị sản xuất các sản phẩm có lợi thế cạnh tranh

Nâng cấp cụm ngành và chuỗi giá trị sản xuất các sản phẩm có lợi thế cạnh tranh

Theo Ban Kinh tế Trung ương, các mô hình cụm ngành hiện nay ở Việt Nam mới chỉ phát huy lợi thế quy mô tập trung về mặt địa lý, trong khi các liên kết kinh tế cũng như thúc đẩy việc tham gia vào mạng sản xuất chuỗi giá trị của cụm còn yếu.
Quy hoạch điện VIII – bài toán chiến lược cấp bách: Bài 1: Bức tranh tổng thể điện lực quốc gia

Quy hoạch điện VIII – bài toán chiến lược cấp bách: Bài 1: Bức tranh tổng thể điện lực quốc gia

Quy hoạch phát triển điện lực quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2045 (Quy hoạch điện VIII) là quy hoạch ngành quốc gia đặc biệt quan trọng, có độ phức tạp cao và được nhiều cơ quan, đơn vị, chuyên gia, nhà khoa học cũng như các địa phương trong cả nước đặc biệt quan tâm. Đây là quy hoạch ngành quốc gia được triển khai đầu tiên theo quy định của Luật Quy hoạch năm 2017. Để giúp bạn đọc có thêm thông tin tổng quan về vấn đề này, Báo Công Thương Điện tử xin trân trọng giới thiệu loạt bài “Quy hoạch điện VIII – bài toán chiến lược cấp bách”
Kết nối và chia sẻ thông tin về xuất nhập khẩu: Lợi nhiều đường

Kết nối và chia sẻ thông tin về xuất nhập khẩu: Lợi nhiều đường

Lĩnh vực xuất nhập khẩu sẽ có thêm một “mặt trận” mới khi việc thông tin trên lĩnh vực này sẽ sớm được kết nối và chia sẻ trên Cổng thông tin một cửa quốc gia. Văn bản pháp lý của việc kết nối này dưới dạng nghị định của Chính phủ đang được khẩn trương xây dựng để có thể có hiệu lực ngay từ đầu năm 2023.
Thu phí dịch vụ sử dụng đường bộ không dừng: Sao cứ mãi nhùng nhằng?

Thu phí dịch vụ sử dụng đường bộ không dừng: Sao cứ mãi nhùng nhằng?

Sau gần 2 năm triển khai dịch vụ thu phí không dừng (ETC) theo Quyết định số 19/2020/QĐ-TTg ngày 17/6/2020 của Thủ tướng Chính phủ, đến nay số phương tiện dán thẻ định danh để sử dụng dịch vụ ETC còn thấp, mới đạt khoảng 50% số phương tiện trên toàn quốc. Một dịch vụ văn minh là vậy sao cứ mãi nhùng nhằng?
6 trọng tâm để hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường

6 trọng tâm để hoàn thiện thể chế kinh tế thị trường

Để đạt được mục tiêu đến năm 2045, trở thành nước phát triển, thu nhập cao như mục tiêu đưa ra tại Đại hội XIII của Đảng, tới đây, Việt Nam cần có những cải cách mạnh mẽ, sâu rộng để chuyển đổi thực chất sang nền kinh tế thị trường đầy đủ hơn.
Thực hiện Chương trình phục hồi kinh tế: Cần sự quyết liệt và đồng bộ

Thực hiện Chương trình phục hồi kinh tế: Cần sự quyết liệt và đồng bộ

Bối cảnh kinh tế trong nước và thế giới thời gian gần đây đã có nhiều thay đổi, gây ra những tác động lớn hơn đến khả năng phục hồi của nền kinh tế và khu vực doanh nghiệp. Để khắc phục điều đó, Chương trình phục hồi kinh tế và các chính sách hỗ trợ doanh nghiệp cần phải triển khai nhanh hơn, quyết liệt, hiệu quả và đồng bộ hơn.
8 giải pháp nâng cao hiệu quả khu vực doanh nghiệp nhà nước

8 giải pháp nâng cao hiệu quả khu vực doanh nghiệp nhà nước

Dù đạt được những kết quả quan trọng, nhưng hoạt động và đóng góp của khối doanh nghiệp nhà nước (DNNN) vào nền kinh tế vẫn chưa tương xứng với tiềm năng. Tại Hội nghị Đổi mới, nâng cao hiệu quả hoạt động của DNNN diễn ra vào sáng ngày 24/3, Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng đã đề xuất 8 giải pháp nhằm nâng cao hiệu quả hoạt động của khu vực doanh nghiệp này.
Cần chung tay giảm áp lực sản xuất, kinh doanh cho doanh nghiệp

Cần chung tay giảm áp lực sản xuất, kinh doanh cho doanh nghiệp

Trong giai đoạn đẩy nhanh phục hồi sản xuất, kinh doanh, việc triển khai quyết liệt các giải pháp tháo gỡ những bất lợi, khó khăn cho cộng đồng doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp nhỏ và vừa trước biến động về giá nguyên vật liệu, vận chuyển là hết sức quan trọng.
Thị trường xăng dầu và sự công tâm nhìn nhận

Thị trường xăng dầu và sự công tâm nhìn nhận

Khác với nhiều thị trường khác, thị trường mặt hàng xăng dầu vừa mang tính đa diện, vừa mang tính nhạy cảm bởi đây là mặt hàng không thể tái tạo được, lại rất dễ “nổi sóng” khi luôn liên thông gần như tức khắc với dư chấn của các biến động địa chính trị.
Chuyên gia kinh tế Trần Đình Thiên: Cần đánh giá, nhìn nhận khách quan về vai trò, trách nhiệm của Bộ Công Thương trong điều hành thị trường xăng dầu

Chuyên gia kinh tế Trần Đình Thiên: Cần đánh giá, nhìn nhận khách quan về vai trò, trách nhiệm của Bộ Công Thương trong điều hành thị trường xăng dầu

Giá xăng dầu liên tục tăng mạnh và bất thường trên thị trường thế giới và nội địa thời gian qua đã tác động mạnh tiêu cực lên đời sống kinh tế – xã hội, hiện là vấn đề trung tâm được dư luận đặc biệt quan tâm. Nguyên nhân của tình hình, tác động và hệ lụy, xu thế và triển vọng, thái độ và cách ứng phó của Chính phủ, doanh nghiệp và xã hội đối với vấn đề này đang là những chủ đề nóng trên tất các các diễn đàn và phương tiện thông tin đại chúng.
Điều hành giá xăng, dầu: Cần phải quan tâm giảm thuế, phí

Điều hành giá xăng, dầu: Cần phải quan tâm giảm thuế, phí

Theo ông Nguyễn Bích Lâm, nguyên Tổng Cục trưởng Tổng cục Thống kê, thời gian qua, hai Bộ Công Thương và Tài chính đã sử dụng rất tốt Quỹ bình ổn giá để điều hành giá xăng, dầu. Tuy nhiên, cần có các giải pháp, công cụ khác, nhất là vấn đề giảm thuế phí đối với xăng dầu.
"Doanh nghiệp đang rất cần một môi trường kinh doanh thông thoáng"

"Doanh nghiệp đang rất cần một môi trường kinh doanh thông thoáng"

“Hơn bao giờ hết, doanh nghiệp đang rất cần một môi trường kinh doanh thông thoáng, an toàn, tự do, xóa bỏ hết các rào cản để phục hồi” - Đó là khẳng định của chuyên gia kinh tế Nguyễn Đình Cung - nguyên Viện trưởng Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (Bộ Kế hoạch và Đầu tư) với phóng viên trong bài phỏng vấn dưới đây.
Giá xăng và câu chuyện quản lý: Điều cần nói, chuyện cần khẳng định!

Giá xăng và câu chuyện quản lý: Điều cần nói, chuyện cần khẳng định!

Những ngày này câu chuyện giá xăng nóng cùng với diễn biến chiến sự tại Ucraina tựa hồ như một cặp “trời sinh” của thị trường, của dư luận. Cũng có không ít dư luận vội “hô” lên rằng quản lý thế nào mà giá xăng lại thế, cơ quan nhà nước ở đâu mà phản ứng “chậm” để giá xăng “làm khó” doanh nghiệp, người dân.
Cải thiện môi trường kinh doanh: “Một cánh én chẳng làm nên mùa xuân”

Cải thiện môi trường kinh doanh: “Một cánh én chẳng làm nên mùa xuân”

Môi trường đầu tư, kinh doanh của Việt Nam những năm gần đây đã có sự cải thiện tích cực, được cộng đồng doanh nghiệp trong nước và quốc tế ghi nhận, đánh giá cao. Tuy nhiên, tiến trình cải thiện môi trường đầu tư, kinh doanh đang có dấu hiệu chững lại, đòi hỏi cần sự vào cuộc mạnh mẽ của nhiều cấp, ngành, doanh nghiệp và địa phương.
Luật Phát triển công nghiệp và câu chuyện phát huy nguồn lực chính sách

Luật Phát triển công nghiệp và câu chuyện phát huy nguồn lực chính sách

Luật Phát triển công nghiệp hiện đang được Bộ Công Thương phối hợp với bộ, ngành hữu quan khẩn trương xây dựng được kỳ vọng sẽ chắp cánh cho mục tiêu Việt Nam trở thành nền công nghiệp hiện đại.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động