Các thỏa thuận bảo hộ đầu tư quan trọng giữa Việt Nam và các nước ký kết FTA

Từ cuối thế kỷ XX, các quốc gia trên thế giới đã cùng nhau xây dựng một cơ chế toàn cầu để thực hiện hoạt động đầu tư bằng các điều ước quốc tế.
Phê duyệt hiệp định khuyến khích, bảo hộ đầu tư Việt Nam-Palestine Đón đầu cơ hội tại thị trường Việt Nam: Doanh nghiệp EU mong muốn điều gì?

Các hiệp định đầu tư quốc tế có thể được chia thành 3 loại như sau: (i) hiệp định đầu tư song phương (BIT). Việt Nam đã ký kết hơn 60 hiệp định khuyến khích và bảo hộ đầu tư song phương với các quốc gia và vùng lãnh thổ trên toàn cầu; (ii) các hiệp định thương mại song phương như Hiệp định Đối tác Kinh tế Việt Nam – Nhật Bản (VJEPA), Hiệp định Thương mại Tự do Việt Nam - Hàn Quốc (VKFTA)…(iii) các hiệp định đa phương có điều khoản liên quan đến vấn đề đầu tư quốc tế như Hiệp định Đầu tư toàn diện ASEAN (ACIA), Hiệp định đối tác kinh tế ASEAN - Nhật Bản (AJCEP)...

Các thỏa thuận bảo hộ đầu tư quan trọng giữa Việt Nam và các nước FTA

Các vấn đề đầu tư được điều chỉnh bởi các hiệp định đầu tư quốc tế thường bao gồm: (i) Nguyên tắc bảo hộ đầu tư là nội dung cơ bản, luôn tồn tại trong mọi hiệp định đầu tư từ truyền thống đến hiện đại, từ song phương đến đa phương. Đây là những nguyên tắc cơ bản của luật đầu tư quốc tế; (ii) cam kết khuyến khích đầu tư cũng như mở cửa thị trường đầu tư. Những cam kết này thường chỉ có trong các hiệp định đầu tư được ký kết vài năm trở lại đây, cụ thể là trong các hiệp định thương mại tự do như Hiệp định Thương mại tự do Việt Nam - Liên minh Kinh tế Á Âu (VN-EAEU FTA), Hiệp định Thương mại Việt Nam - EU (EVFTA), Hiệp định TPP; (iii) Các quy định liên quan đến cơ chế giải quyết tranh chấp đầu tư giữa nhà đầu tư nước ngoài và nhà đầu tư trong nước. Các quy định trên trong hiệp định đầu tư là khác nhau.

Khi áp dụng và thực hiện các hiệp định đầu tư, hoạt động chủ yếu mà các chính phủ, nhà đầu tư và trọng tài viên thường phải trả lời đầu tiên là các mối quan tâm mà hiệp định áp dụng cho những giao dịch nào và loại tài sản nào. Phạm vi áp dụng của hiệp định đầu tư về cơ bản dựa trên hai yếu tố, thứ nhất là “nhà đầu tư” được bảo vệ và thứ hai là “khoản đầu tư” được bảo hộ.

Vì lý do trên, trong hầu hết các vụ tranh chấp đầu tư quốc tế cho đến thời điểm hiện tại, một trong những vấn đề khiến các bên tranh cãi ngay từ đầu là Hội đồng trọng tài có thẩm quyền giải quyết tranh chấp hay liệu việc đầu tư và nhà đầu tư trong tranh chấp thuộc phạm vi điều chỉnh của hiệp định đầu tư.

Hầu hết các hiệp định đầu tư quốc tế đã định nghĩa “đầu tư” là một tài sản chứ không phải là một giao dịch để sở hữu một tài sản. Với các thỏa thuận đầu tư hiện đại, phạm vi tài sản được coi là “đầu tư” thường rộng hơn nhiều.

Trên thực tế, các thỏa thuận này đưa ra khái niệm “đầu tư” là “tất cả các loại tài sản” và tiếp tục cung cấp một danh mục đầu tư (nhưng là danh mục đầu tư mở) gồm các loại tài sản có thể được coi là một khoản đầu tư. Ngay cả trong trường hợp một loại tài sản có thể đáp ứng các điều kiện để được coi là đầu tư theo thỏa thuận đầu tư, một cá nhân hoặc tổ chức không thể được bảo vệ theo thỏa thuận đầu tư. Một nhà đầu tư chỉ có thể được bảo vệ nếu cá nhân hoặc tổ chức đó được coi là “nhà đầu tư” theo quy định của thỏa thuận đầu tư.

Vấn đề quan trọng tiếp theo là làm thế nào để xác định mối quan hệ giữa các cá nhân hoặc tổ chức với Bên tham gia thỏa thuận để được bảo vệ. Các hiệp định đầu tư thường có quy định riêng về “thể nhân” và “pháp nhân” liên quan đến nhà đầu tư.

Sau đây là các hiệp định điều chỉnh các vấn đề quan trọng về bảo hộ đầu tư giữa các nước trên thế giới và Việt Nam:

Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN-Ấn Độ (AITIG): Sở hữu vị trí quan trọng ở trung tâm khu vực ASEAN và khu vực Mekong, Việt Nam luôn được coi là đối tác quan trọng trong quan hệ giữa Ấn Độ và ASEAN.

Với AITIG, hai nước sẽ có thể gia tăng động lực hợp tác, từ thương mại đến các lĩnh vực tiềm năng như công nghiệp, khai thác dầu khí, khoáng sản, khoa học và công nghệ, phát triển nguồn nhân lực, phát triển cơ sở hạ tầng, chế biến nông sản, công nghệ thông tin, du lịch hàng không, y tế, giáo dục và đặc biệt là đầu tư.

Hiệp định thương mại tự do Việt Nam – Hàn Quốc (VKFTA): được ký kết ngày 5/5/2015 và chính thức có hiệu lực vào ngày 20/12/2015. Trong nhiều năm qua, Hàn Quốc luôn là nhà đầu tư nước ngoài quan trọng tại Việt Nam. Các cam kết mở cửa thị trường rộng rãi hơn để tiếp cận dịch vụ và đầu tư từ Hàn Quốc, cũng như các cam kết bảo hộ đầu tư, đảm bảo quyền lợi cho các nhà đầu tư đến từ Hàn Quốc theo Hiệp định VKFTA chắc chắn sẽ trở thành động lực thúc đẩy thu hút đầu tư từ Hàn Quốc vào Việt Nam.

Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh kinh tế Á-Âu (EEUV-FTA): Hiệp định Thương mại tự do giữa Việt Nam và Liên minh Kinh tế Á-Âu (gồm Liên bang Nga, Cộng hòa Belarus, Cộng hòa Kazakhstan, Cộng hòa Armenia và Cộng hòa Kyrgyzstan với Việt Nam) được ký kết vào ngày 29/5/2015. Hiệp định có hiệu lực từ ngày 5/10/2016, hiệp định này là Hiệp định Thương mại tự do đầu tiên của liên minh kinh tế EAEU với Việt Nam, chính vì vậy, doanh nghiệp Việt Nam sẽ có nhiều lợi ích khi xuất khẩu hay thu hút đầu tư, đào tạo nguồn nhân lực, đổi mới công nghệ để tái cấu trúc doanh nghiệp và nền kinh tế.

Hiệp định Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP): Hiệp định CPTPP được ký kết tại Chile đã tạo ra nhiều cơ hội nhưng cũng mang đến không ít thách thức cho các doanh nghiệp Việt Nam. Với sự tham gia của 11 quốc gia ở hai bờ Thái Bình Dương, sở hữu mức độ và phạm vi cam kết sâu rộng đã khiến môi trường và điều kiện kinh doanh trên thế giới nói chung và các nước thành viên CPTPP nói riêng có những thay đổi đáng kể.

Các nước ký kết hiệp định đã xóa bỏ cho nhau gần như toàn bộ thuế nhập khẩu theo lộ trình, tự do hóa các hoạt động dịch vụ, đầu tư với yêu cầu tuân thủ pháp luật cũng như đảm bảo sự quản lý của nước sở tại.

Với những ưu điểm trên, CPTPP đã tạo ra nhiều cơ hội kinh doanh mới cho doanh nghiệp cũng như nâng cao lợi ích của người tiêu dùng tại các quốc gia tham gia hiệp định. CPTPP cũng giúp Việt Nam tăng GDP nhờ thu hút đầu tư và thực hiện hiệu quả các hoạt động thương mại với các nước tham gia hiệp định CPTPP.

Duy Hưng (tổng hợp)
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Hiệp định CPTPP

Tin mới nhất

Thực thi RCEP trong năm 2023 được khởi động với nhiều hy vọng

Thực thi RCEP trong năm 2023 được khởi động với nhiều hy vọng

Hiệp định RCEP thỏa thuận thương mại lớn gồm quốc gia Đông Nam Á và Australia, Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc và New Zealand vừa tròn 10 năm.
Năm 2023: Động lực mới cho thực thi Hiệp định RCEP

Năm 2023: Động lực mới cho thực thi Hiệp định RCEP

Ngày 1/1/2023, tròn một năm Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) có hiệu lực.
Ban hành biểu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt thực hiện Hiệp định RCEP

Ban hành biểu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt thực hiện Hiệp định RCEP

Chính phủ đã ký ban hành Nghị định số 129/2022/NĐ-CP về Biểu thuế nhập khẩu ưu đãi đặc biệt của Việt Nam để thực hiện Hiệp định RCEP giai đoạn 2022-2027.
Bước tiến quan trọng và cân bằng về đầu tư: Nhìn từ RCEP

Bước tiến quan trọng và cân bằng về đầu tư: Nhìn từ RCEP

Sau gần 8 năm đàm phán, Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) đã trở thành hiện thực.
Việt Nam đã từng bước nâng cao năng lực thực thi Hiệp định VPA/FLEGT

Việt Nam đã từng bước nâng cao năng lực thực thi Hiệp định VPA/FLEGT

Việt Nam đã từng bước hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao năng lực cho các bên trong việc thực thi Hiệp định VPA/FLEGT.

Tin cùng chuyên mục

Ngành Công Thương Quảng Ninh: Khai thác hiệu quả các Hiệp định thương mại tự do

Ngành Công Thương Quảng Ninh: Khai thác hiệu quả các Hiệp định thương mại tự do

Để triển khai hiệu quả Hiệp định thương mại tự do (FTA), Ngành Công Thương Quảng Ninh đã thực hiện tốt vai trò tham mưu và lên kế hoạch cho UBND tỉnh Quảng Ninh
Hồng Kông xúc tiến bắt đầu đàm phán gia nhập Hiệp định RCEP vào năm 2023

Hồng Kông xúc tiến bắt đầu đàm phán gia nhập Hiệp định RCEP vào năm 2023

Hồng Kông đang xúc tiến và sẽ bắt đầu thảo luận vào năm 2023 để tham gia Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP).
Đà Nẵng: Doanh nghiệp tìm hiểu các cam kết và cơ hội từ Hiệp định RCEP

Đà Nẵng: Doanh nghiệp tìm hiểu các cam kết và cơ hội từ Hiệp định RCEP

Hội thảo giới thiệu các cam kết giúp các doanh nghiệp nắm rõ hơn các vấn đề thuế, dịch vụ - đầu tư, quy tắc xuất xứ và cơ hội mà Hiệp định RCEP mang lại.
Đắk Lắk tăng cường công tác tuyên truyền về Hiệp định RCEP

Đắk Lắk tăng cường công tác tuyên truyền về Hiệp định RCEP

Ngành Công Thương tỉnh Đắk Lắk đã tăng cường phổ biến, tuyên truyền về Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) tới các đối tượng có liên quan.
7 năm thực thi VKFTA làm thay đổi diện mạo thương mại Việt Nam-Hàn Quốc

7 năm thực thi VKFTA làm thay đổi diện mạo thương mại Việt Nam-Hàn Quốc

Hiệp định VKFTA có hiệu lực vào năm 2015 và cho đến nay đã thực thi được 7 năm, làm thay đổi diện mạo thương mại giữa Hàn Quốc và Việt Nam.
Tầm quan trọng của RCEP trong thương mại toàn cầu đang tăng lên

Tầm quan trọng của RCEP trong thương mại toàn cầu đang tăng lên

RCEP bắt đầu có hiệu lực từ đầu năm 2022, là một hiệp định thương mại tự do (FTA) giữa 10 quốc gia thành viên của ASEAN và năm đối tác thương mại.
Nâng cao vai trò của các địa phương trong hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA

Nâng cao vai trò của các địa phương trong hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA

Việc các địa phương vào cuộc trong việc hỗ trợ doanh nghiệp tận dụng các FTA sẽ giúp nâng cao hiệu quả của các hiệp định.
Sắp diễn ra Diễn đàn thương mại với các đối tác khu vực Á - Âu 2022

Sắp diễn ra Diễn đàn thương mại với các đối tác khu vực Á - Âu 2022

Diễn đàn thương mại với các đối tác khu vực Á - Âu 2022 sẽ diễn ra vào 08h30 ngày 2/12, tại khách sạn Quân đội số 1A Nguyễn Tri Phương, Hà Nội.
Doanh nghiệp xuất khẩu Nghệ An hưởng lợi từ các hiệp định thương mại tự do

Doanh nghiệp xuất khẩu Nghệ An hưởng lợi từ các hiệp định thương mại tự do

Việc tham gia các hiệp định thương mại tự do thế hệ mới đang mang lại lợi ích kinh tế rất lớn cho các doanh nghiệp xuất khẩu ở Nghệ An.
Bàn giải pháp thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa sang thị trường khu vực EVFTA và CPTPP trong bối cảnh mới

Bàn giải pháp thúc đẩy xuất khẩu hàng hóa sang thị trường khu vực EVFTA và CPTPP trong bối cảnh mới

Tận dụng tốt các lợi thế từ EVFTA, CPTPP và các cơ hội từ bối cảnh mới, góp phần thúc đẩy xuất khẩu hàng hoá Việt Nam bền vững vào thị trường này thời gian tới.
Hà Nội: Nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp chủ động ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại

Hà Nội: Nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp chủ động ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại

Hà Nội đã và đang triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ doanh nghiệp chủ động ứng phó với các biện pháp phòng vệ thương mại.
ASEAN-Australia-New Zealand hoàn tất cơ bản đàm phán nâng cấp Hiệp định AANZFTA

ASEAN-Australia-New Zealand hoàn tất cơ bản đàm phán nâng cấp Hiệp định AANZFTA

Ngày 13/11, tại Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 40 và 41, ASEAN-Australia-New Zealand tuyên bố hoàn tất cơ bản đàm phán nâng cấp Hiệp định AANZFTA.
Vai trò quan trọng của các Ban Thư ký trong thực thi hiệu quả các FTA

Vai trò quan trọng của các Ban Thư ký trong thực thi hiệu quả các FTA

Ban thư ký, hoặc cơ cấu quản lý thường trực, đóng vai trò quan trọng trong việc chuyển giao và thực hiện các thỏa thuận thương mại tự do
Hiệp định RCEP giúp định hình các chuỗi cung ứng ở Việt Nam

Hiệp định RCEP giúp định hình các chuỗi cung ứng ở Việt Nam

Hiệp định Đối tác kinh tế toàn diện khu vực (RCEP) tác động lớn đến chuỗi cung ứng ngành điện tử, sản xuất ô tô, dệt, may mặc của Việt Nam.
VKFTA thúc đẩy thương mại, đầu tư Hàn Quốc vào Việt Nam

VKFTA thúc đẩy thương mại, đầu tư Hàn Quốc vào Việt Nam

Việt Nam và Hàn Quốc đã, đang tận dụng tốt các cam kết từ VKFTA, qua đó đóng góp tích cực vào mối quan hệ song phương giữa hai nước về thương mại và đầu tư.
Thực thi RCEP: 3 lợi ích chiến lược tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế khu vực

Thực thi RCEP: 3 lợi ích chiến lược tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế khu vực

Các chuyên gia quốc tế nhận định việc thực thi Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) đang và sẽ tạo động lực mới cho tăng trưởng kinh tế khu vực.
Hội thảo tập huấn chuỗi giá trị lâm sản và thực thi hiệp định VPA/FLEGT tại Việt Nam

Hội thảo tập huấn chuỗi giá trị lâm sản và thực thi hiệp định VPA/FLEGT tại Việt Nam

Ngày 12-14/10 tại Đồng Nai, Tổng Cục Lâm nghiệp phối hợp với GIZ tổ chức Hội thảo tập huấn cho báo chí về Chuỗi giá trị lâm sản và thực thi Hiệp định VPA/FLEGT.
Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Quốc Khánh dẫn đầu đoàn Việt Nam dự phiên họp lần thứ 6 Hội đồng CPTPP

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Quốc Khánh dẫn đầu đoàn Việt Nam dự phiên họp lần thứ 6 Hội đồng CPTPP

Bộ trưởng Công Thương Singapore Gan Kim Yong đánh giá CPTPP đã đạt được nhiều tiến triển trên nhiều lĩnh vực sau 3 năm thực hiện.
Malaysia chính thức phê chuẩn Hiệp định CPTPP

Malaysia chính thức phê chuẩn Hiệp định CPTPP

Malaysia trở thành nước thứ 9 phê chuẩn Hiệp định Đối tác Toàn diện và Tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP).
Phiên họp thứ 6 Hội đồng CPTPP sẽ diễn ra tại Singapore ngày 7 - 8/10

Phiên họp thứ 6 Hội đồng CPTPP sẽ diễn ra tại Singapore ngày 7 - 8/10

Phiên họp lần thứ 6 của Hội đồng Đối tác toàn diện và tiến bộ xuyên Thái Bình Dương (CPTPP) sẽ diễn ra tại Singapore ngày 7 - 8/10.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động