Tin Khu Vực 
Cuộc đua của những “gã khổng lồ”
Năm 2026 chứng kiến một làn sóng đầu tư chưa từng có của các tập đoàn công nghệ lớn nhất nước Mỹ vào trí tuệ nhân tạo (AI) với quy mô vốn lên tới hàng trăm tỷ USD. Bốn “gã khổng lồ” gồm: Amazon, Alphabet, Microsoft và Meta dự kiến chi từ 635 - 665 tỷ USD cho AI trong năm nay, tăng mạnh so với khoảng 410 tỷ USD của năm 2025.
Biểu tượng 4 tập đoàn công nghệ hàng đầu của Mỹ gồm Amazon, Alphabet (Google), Microsoft và Meta. Ảnh minh họa
Theo phân tích của Bridgewater Associates, mức chi tiêu mới cao hơn từ 67% đến 74% so với dự báo 381 tỷ USD của năm 2025, phản ánh quyết tâm giành lợi thế thống trị trong lĩnh vực được coi là nền tảng tăng trưởng công nghệ của thập kỷ tới.
Trong nhóm các nhà cung cấp dịch vụ điện toán đám mây quy mô lớn, Amazon tiếp tục là nhà đầu tư mạnh tay nhất. Từ mức 40 tỷ USD năm 2020, tập đoàn này đã nâng chi tiêu lên 128 tỷ USD vào năm 2025 và đặt mục tiêu đạt 200 tỷ USD trong năm 2026. Giám đốc điều hành Andy Jassy lý giải, quy mô đầu tư “khổng lồ” xuất phát từ nhu cầu mạnh mẽ đối với các sản phẩm hiện tại cũng như cơ hội bùng nổ trong lĩnh vực AI, chip và robot.
Alphabet - công ty mẹ của Google cũng công bố kế hoạch chi từ 175 - 185 tỷ USD trong năm 2026, gần gấp đôi mức kỷ lục của năm trước. Trong khi đó, Microsoft đẩy nhanh chi tiêu vốn với mức tăng khoảng 66% trong quý gần nhất, thể hiện quyết tâm củng cố vị thế trong cuộc đua hạ tầng AI toàn cầu.
Tương tự, Meta dự kiến đầu tư từ 115 - 135 tỷ USD, tập trung cho đơn vị mới mang tên Intelligent Labs, nơi hợp nhất toàn bộ các hoạt động nghiên cứu và phát triển AI của tập đoàn.
Theo các doanh nghiệp, phần lớn nguồn vốn sẽ được dồn vào chip AI, hệ thống máy chủ và hạ tầng trung tâm dữ liệu. Đây là những yếu tố cốt lõi để vận hành các mô hình trí tuệ nhân tạo ngày càng phức tạp, đòi hỏi năng lực tính toán khổng lồ và tiêu thụ lượng điện năng rất lớn. Sự bùng nổ này đang kéo theo một làn sóng xây dựng trung tâm dữ liệu quy mô lớn, đặc biệt tại Mỹ và châu Âu, nhằm đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của thị trường.
Thận trọng về khả năng sinh lời
Bên cạnh động lực tăng trưởng, những khoản chi khổng lồ cũng đặt ra các bài toán rủi ro tài chính. Bridgewater Associates ước tính, đầu tư công nghệ đã đóng góp khoảng 0,5% vào tăng trưởng GDP Mỹ năm 2025 và có thể tăng lên 1% trong năm 2026. Tuy nhiên, chi tiêu quy mô lớn có nguy cơ đẩy lạm phát thiết bị công nghệ và chi phí điện năng tăng cao tại một số khu vực.
Giám đốc đầu tư của Bridgewater Associates, ông Greg Jensen nhận định “cơn sốt AI đang chuyển sang giai đoạn rủi ro hơn khi chi tiêu cho hạ tầng vật lý gia tăng theo cấp số nhân và mức độ phụ thuộc vào nguồn vốn bên ngoài ngày càng lớn”. Theo ông, nhu cầu năng lực tính toán vẫn vượt xa nguồn cung, buộc các nhà cung cấp hạ tầng điện toán phải liên tục mở rộng đầu tư, qua đó làm gia tăng áp lực tài chính.
Dù nhu cầu đối với AI và dịch vụ đám mây vẫn rất mạnh, giới đầu tư ngày càng tỏ ra thận trọng. Sau khi các kế hoạch chi tiêu được công bố, Microsoft chịu ảnh hưởng nặng nề nhất với mức giảm 18%. Dù doanh thu mảng đám mây tăng 26% lên 51,5 tỷ USD, thị trường lại phản ứng tiêu cực trước việc chi phí trung tâm dữ liệu tăng vọt 66%. Đáng chú ý, Microsoft lần đầu tiết lộ 45% trong số 625 tỷ USD hợp đồng đám mây tương lai đến từ OpenAI, dấy lên lo ngại về sự phụ thuộc quá lớn vào một khách hàng startup .
Cổ phiếu Amazon giảm gần 9%, Alphabet giảm 0,6% dù vừa có quý kinh doanh kỷ lục, còn Microsoft trước đó đã mất gần 10% giá trị thị trường. Nguyên nhân chính là lo ngại về khả năng sinh lời của các khoản đầu tư quá lớn trong thời gian ngắn.
Một báo cáo của quỹ Bespoke chỉ ra, trong vòng một năm, kỳ vọng đầu tư của Amazon, Google và Microsoft đã tăng từ 244 lên 494 tỷ USD, mức tăng đủ để khiến thị trường phải dè dặt hơn khi rót vốn.
Theo chuyên gia Kevin Thozet của quỹ Carmignac, việc các tập đoàn công nghệ ngày càng dựa vào nợ vay để tài trợ cho đầu tư có thể làm gia tăng rủi ro cho toàn bộ hệ thống nếu một mắt xích lớn gặp trục trặc.
Giới đầu tư lo ngại khả năng sinh lời của các khoản đầu tư khổng lồ trong bối cảnh chu kỳ công nghệ thay đổi nhanh và áp lực cạnh tranh ngày càng gay gắt. Brent Thill, nhà phân tích tại Jefferies nhận định: "Nỗi sợ bong bóng AI đang quay trở lại. Nhà đầu tư đang trong giai đoạn 'tạm nghỉ chơi' với nhóm công nghệ".
Cuộc đua AI vì thế không chỉ là câu chuyện về công nghệ và đổi mới, mà còn là phép thử lớn đối với mô hình tăng trưởng và khả năng kiểm soát rủi ro tài chính của các tập đoàn công nghệ hàng đầu thế giới.