Tin Khu Vực
Tư tưởng Hồ Chí Minh định hình phát triển cho báo chí cách mạng
Ở thời điểm cuối thế kỷ XIX, đầu thế kỷ XX, nền kinh tế Việt Nam còn lạc hậu và chưa phát triển theo nhịp điệu chung của thời đại. Tuy nhiên, một điểm đáng chú ý là đã xuất hiện nhiều tờ báo chuyên về kinh tế, tập trung cổ vũ phát triển nông nghiệp, thương nghiệp, công nghiệp, định hình tư duy làm ăn, buôn bán và bảo vệ quyền lợi giới doanh nhân Việt Nam.
Tờ báo kinh tế bằng chữ Quốc ngữ xuất hiện sớm nhất là Nông cổ mín đàm ra đời năm 1901. Tiếp đó là Nam Kỳ kinh tế báo năm 1908. Một số tờ báo có ảnh hưởng lớn thời kỳ này có thể kể đến Thực nghiệp dân báo (1920), được xem là tờ báo kinh tế uy tín ở Bắc Kỳ, hay Tràng An báo xuất bản năm 1937.
Tuy nhiên, sự kiện tờ báo Thanh niên do Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập xuất bản số đầu tiên ngày 21/6/1925 không chỉ đánh dấu sự ra đời của báo chí cách mạng Việt Nam mà còn định hướng rõ rệt cho tư duy báo chí kinh tế.
Trong nhiều bài viết trên báo Thanh niên, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã xác định cách mạng Việt Nam trải qua hai thời kỳ. Thời kỳ thứ nhất là đánh đuổi chủ nghĩa đế quốc, giải phóng dân tộc; thời kỳ thứ hai là khai thác triệt để thắng lợi của cách mạng. Sau khi giành độc lập, đất nước phải phát triển giao thông, thương nghiệp, công nghiệp, giáo dục và chăm lo đời sống nhân dân.
Có thể thấy, ngay từ buổi bình minh của mình, báo chí cách mạng Việt Nam nói chung và báo chí kinh tế nói riêng đã được Chủ tịch Hồ Chí Minh định hình đường lối phát triển rất rõ ràng.
Trong tư tưởng báo chí của Chủ tịch Hồ Chí Minh, phát triển kinh tế luôn là nhiệm vụ trọng tâm của cách mạng. Ngay từ những năm đầu xây dựng chính quyền cách mạng. Người nhiều lần khẳng định muốn đất nước giàu mạnh phải phát triển sản xuất, thực hành tiết kiệm, chống lãng phí và phát huy nội lực dân tộc.
Báo chí vì thế không chỉ là công cụ tuyên truyền chính trị, truyền tải chủ trương, đường lối mà còn là phương tiện có vũ sản xuất, thúc đẩy lưu thông hàng hóa, phát triển công nghiệp, thương mại và nâng cao đời sống nhân dân. Những giá trị đó không chỉ được thực hiện trong thời kỳ kháng chiến, kiến quốc mà còn tiếp tục soi đường cho công cuộc xây dựng và phát triển đất nước sau này.
Có thể nói, Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ là người sáng lập nền báo chí cách mạng mà còn đặt nền móng cho tư duy truyền thông phục vụ phát triển kinh tế. Tư tưởng xuyên suốt của Người là báo chí phải phục vụ nhân dân, phục vụ sản xuất và phục vụ sự phát triển của quốc gia. Đây chính là nền tảng lý luận quan trọng cho sự hình thành và phát triển của báo chí kinh tế Việt Nam.
Báo chí kinh tế - một động lực xây dựng hạ tầng tri thức
Trong bối cảnh chuyển đổi số diễn ra mạnh mẽ, báo chí kinh tế Việt Nam đang mang sứ mệnh mới: từ kênh thông tin trở thành hạ tầng tri thức của nền kinh tế.
Ngày nay, báo chí kinh tế không chỉ phản ánh thị trường mà còn trở thành một cấu phần quan trọng trong hệ sinh thái phát triển, góp phần định hình nhận thức xã hội, thúc đẩy minh bạch thông tin và tạo cầu nối giữa nhà hoạch định chính sách, doanh nghiệp và nhà đầu tư.
Nếu trước đây báo chí kinh tế chủ yếu phản ánh diễn biến thị trường, tình hình sản xuất kinh doanh hay các chỉ số vĩ mô thì hiện nay yêu cầu đặt ra là phải phân tích sâu hơn, dự báo sớm hơn và cung cấp nhiều giá trị tri thức hơn.
Trong một thế giới mà dữ liệu tăng trưởng theo cấp số nhân, giá trị của báo chí không còn nằm ở việc đưa tin tin nhanh nhất mà là khả năng giải thích chính xác, định hướng kịp thời và tạo sự đồng thuận xã hội đối với các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.
Báo chí kinh tế Việt Nam đang từng bước chuyển mình thành lực lượng kiến tạo tri thức, hỗ trợ hoạch định chính sách và thúc đấy đổi mới sáng tạo. Vai trò của báo chí không chỉ dừng ở việc phản ánh mà còn góp phần tạo dựng niềm tin, cung cấp góc nhìn đa chiều để xã hội đưa ra những quyết định kinh tế đúng đắn hơn.
Đây cũng là sự kế thừa tư tưởng Hồ Chí Minh trong điều kiện mới: báo chí đồng hành cùng phát triển, phục vụ lợi ích quốc gia, doanh nghiệp và người dân.
Vững bước trên hành trình kết nối phát triển
Báo chí ngành Công Thương mang vinh dự lớn khi ra đời ngay sau khi nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa được thành lập, Ngày 2/10/1945, Bộ trưởng Bộ Quốc dân Kinh tế Nguyễn Mạnh Hà ký Nghị định số 08-BKT/VP về tổ chức bộ máy và hoạt động của Bộ Quốc dân Kinh tế, trong đó Phòng Kinh tế tập san có nhiệm vụ xuất bản Việt Nam Kinh tế tập san - tiền thân của Báo Công Thương ngày nay.
Hơn tám thập kỷ đồng hành cùng đất nước và ngành Công Thương, dù mang nhiều tên gọi khác nhau theo từng giai đoạn lịch sử, Báo Công Thương luôn phát triển bằng tâm huyết và trí tuệ của nhiều thế hệ cán bộ, phóng viên, biên tập viên và người lao động.
Báo luôn kiên định thực hiện chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước, nghiêm túc chấp hành tôn chỉ, mục đích, phát huy vai trò tiên phong của một cơ quan báo chí kinh tế lớn, đóng góp cho sự phát triển của báo chí cách mạng Việt Nam nói chung và báo chí kinh tế nói riêng.
Từ những ấn phẩm chuyên ngành còn giản đơn thời kỳ đầu đến mô hình báo chí hiện đại ngày nay, báo chí ngành Công Thương luôn là cầu nối giữa chính sách và thực tiễn sản xuất kinh doanh; truyền tải chủ trương về phát triển công nghiệp, thương mại, xuất nhập khẩu, hội nhập quốc tế, chuyển đổi năng lượng... tạo nên diễn đàn hữu ích cho cộng đồng doanh nghiệp và xã hội.
Trong tiến trình đổi mới và hội nhập, Báo Công Thương cũng như báo chí ngành Công Thương đã phản ánh sinh động những bước chuyển lớn của nền kinh tế Việt Nam: từ quá trình chuyển đổi sang kinh tế thị trường định hướng xã hội chủ nghĩa đến sự bứt phá của công nghiệp, xuất nhập khẩu và hội nhập quốc tế.
Không chỉ đưa tin, báo chí ngành Công Thương còn tham gia phân tích chính sách, phản biện xã hội và đề xuất giải pháp phát triển. Những diễn đàn về cải cách thủ tục hành chính, nâng cao năng lực cạnh tranh doanh nghiệp, phát triển công nghiệp hỗ trợ, thương mại điện tử hay văn hóa công vụ đã góp phần tạo dựng môi trường đối thoại cởi mở giữa cơ quan quản lý và cộng đồng doanh nghiệp.
Hơn một thế kỷ đã trôi qua kể từ khi Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng lập nền báo chí cách mạng Việt Nam, nhưng những giá trị Người để lại vẫn tiếp tục soi sáng con đường phát triển của báo chí nước nhà.
Đối với báo chí kinh tế và báo chí ngành Công Thương, di sản ấy không chỉ là những lời dạy về đạo đức nghề nghiệp mà còn là tầm nhìn chiến lược về mối quan hệ giữa báo chí và phát triển kinh tế. Báo chí phải đồng hành cùng doanh nghiệp, có vũ sản xuất, thúc đấy đối mới sáng tạo và góp phần xây dựng nền kinh tế độc lập, tự chủ, hiện đại, hội nhập.
Trong hành trình phát triển mới của đất nước, báo chí ngành Công Thương tiếp tục mang trên mình sứ mệnh kết nối chính sách với cuộc sống, kết nối doanh nghiệp với thị trường và kết nối khát vọng phát triển với hành động thực tiễn. Đó cũng chính là sự tiếp nối sinh động tư tưởng Hồ Chí Minh về một nền báo chí cách mạng luôn gắn bó với nhân dân, với sản xuất và với sự phát triển thịnh vượng của quốc gia.
Từ ánh sáng tư tưởng của Chủ tịch Hồ Chí Minh, báo chí ngành Công Thương sẽ tiếp tục đồng hành cùng đất nước trên con đường công nghiệp hóa, hiện đại hóa và hiện thực hóa khát vọng Việt Nam hùng cương trong thế kỷ XXI.