Bắc Giang nỗ lực bảo tồn, phát huy giá trị di sản Then

Bắc Giang là một trong số 11 tỉnh của cả nước sở hữu di sản Then, theo đó địa phương đang nỗ lực bảo tồn, phát huy giá trị di sản này.
Chung tay bảo vệ và phát huy giá trị di sản Khai thác giá trị di sản gắn với du lịch: Ưu tiên bảo tồn di sản

Di sản Then- ngôn ngữ ẩn chứa chiều sâu văn hóa

Tỉnh Bắc Giang được biết đến là một trong những vùng đất cổ có bề dày lịch sử văn hóa. Ở đây, những bản sắc văn hóa tốt đẹp của đồng bào các dân tộc luôn được lưu giữ, trao truyền, trong đó nhiều loại hình di sản văn hóa đã được vinh danh ở cấp quốc gia và quốc tế. Trong đó đặc biết phải kể đến di sản thực hành Then.

Bắc Giang là một trong 11 tỉnh có di sản Then được đón bằng ghi danh
Bắc Giang là một trong 11 tỉnh có di sản Then được đón bằng ghi danh

Then là một hình thức sinh hoạt văn hóa truyền thống, lâu đời của người Tày, Nùng sinh sống trên địa bàn các huyện: Sơn Động, Lục Ngạn, Lục Nam, Yên Thế, Lạng Giang. Then được chia thành 2 loại: Then trong các nghi lễ và Then trong sinh hoạt văn hóa, văn nghệ thường ngày.

Được biết, Then trong nghi lễ mang đậm màu sắc tín ngưỡng. Thầy Then thường được mời thực hiện các nghi lễ: Cầu an, sinh nhật, giải hạn, nhà mới, gửi con, cúng tổ tiên, cầu mùa… Vào dịp trọng đại như cấp sắc cho người làm Then hay hội Then, thời gian có thể kéo dài 3 ngày, 3 đêm, dân gian gọi là lẩu Then.

Bà Chu Thị Hồng Vân (SN 1968), dân tộc Nùng, thôn Hố Cao, xã Hương Sơn (Lạng Giang) đi theo thầy Then, được truyền dạy về thực hành nghi lễ Then và làm thầy Then từ đó. Đặc biệt bà Vân có chất giọng rất riêng, vang mà khàn đục, lạ. Trên địa bàn xã, nhiều người được bà truyền dạy nghi lễ Then với niềm đam mê.

Rồi còn những nghệ nhân như anh Lục Văn Tích (SN 1978), dân tộc Nùng ở thôn Cầu Sắt, xã Sơn Hải (Lục Ngạn) vẫn miệt mài gìn giữ "lửa Then". Năm 2004, anh Tích tự ứng tác với các nghệ nhân trong những cuộc hát rồi dần đam mê sưu tầm sách hát, học hỏi các nghệ nhân những kỹ năng, lề lối hát Then cổ do thế hệ đi trước để lại. Hiện anh Tích là Chủ nhiệm Câu lạc bộ hát Then Tày - Nùng xã Sơn Hải. Đến nay, anh đã truyền dạy cho hơn 30 người trong và ngoài xã biết chơi đàn tính và hát các làn điệu Then của dân tộc mình. Anh còn tham gia giảng dạy nghệ thuật Then cho nhiều học sinh trên địa bàn huyện Lục Ngạn.

Bên cạnh nghi lễ, Then thường được diễn xướng tại các buổi sinh hoạt văn hóa, văn nghệ của cộng đồng dân cư hay những cuộc thi, liên hoan trong khuôn khổ ngày hội văn hóa dân tộc do các địa phương tổ chức. Đó là những làn điệu ngắn, có âm hưởng vui tươi được tách ra từ nghi lễ Then, sau đó cải biên, đặt lời mới cho phù hợp với việc trình diễn trên sân khấu.

Một trong những điểm đặc sắc của Then là ngôn ngữ ẩn chứa chiều sâu văn hóa. Nội dung các khúc hát Then toát lên tư tưởng nhân văn sâu sắc về tình yêu thiên nhiên, tình yêu đôi lứa, nghĩa vợ chồng, răn dạy đạo lý làm người... Giai điệu Then sâu lắng, có sức truyền cảm, lay động lòng người qua âm thanh của đàn tính - nhạc cụ chính được sử dụng trong hát Then, tạo nên vẻ đặc sắc của dân ca, dân vũ.

Kho tàng quý giá về di sản văn hóa cổ truyền của dân tộc

Sau khi di sản Then Tày, Nùng, Thái được đưa vào danh mục di sản văn hóa phi vật thể cấp quốc gia, công tác bảo tồn, phát huy giá trị di sản được chính quyền, ngành chức năng ở các địa phương của tỉnh Bắc Giang chú trọng. Nhiều câu lạc bộ Then được thành lập, duy trì hoạt động, phát huy vai trò trong đời sống văn hóa cộng đồng.

Từ năm 2015-2019, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Giang phối hợp với các đơn vị liên quan tiến hành các bước lập hồ sơ di sản thực hành Then dân tộc Tày, Nùng đề nghị UNESCO công nhận là di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Qua kiểm kê di sản, hiện toàn tỉnh có hơn 30 người làm nghi lễ then truyền thống. Cùng đó, các câu lạc bộ Then văn nghệ ở các địa phương được thành lập ngày một nhiều.

Trước đó, ngày 3/9/2022, tại tỉnh Tuyên Quang diễn ra lễ đón Bằng ghi danh “Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam” vào danh sách Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại. Bắc Giang cũng vinh dự là một trong 11 tỉnh có di sản Then được đón bằng ghi danh.

Việc ghi danh “Thực hành Then của người Tày, Nùng, Thái ở Việt Nam” chính là thương hiệu quốc gia mà thế giới dành cho Việt Nam, qua đó góp phần giới thiệu với bạn bè quốc tế về những di sản văn hóa đặc sắc miền núi phía bắc Việt Nam, làm cho khu vực này tăng thêm sức hấp dẫn, cuốn hút đối với du khách. Đồng thời, giúp đồng bào dân tộc của 11 địa phương có di sản Then nhận thức đầy đủ hơn về giá trị của Then trong kho tàng di sản văn hóa phi vật thể của dân tộc, để từ đó có những biện pháp thiết thực, hiệu quả trong việc bảo tồn, phát huy giá trị của di sản gắn với phát triển du lịch.

Lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Bắc Giang cho biết, thời gian tới, đơn vị sẽ tích cực phối hợp đẩy mạnh công tác tuyên truyền, quảng bá, giới thiệu giá trị di sản Then. Tiếp tục duy trì, phát triển các câu lạc bộ hát Then; mở rộng hình thức, phương pháp truyền dạy; đào tạo nghệ nhân trẻ; truyền dạy và thực hành tại cộng đồng, có cơ chế đãi ngộ với các nghệ nhân hát Then.

Việt Anh
Bạn thấy bài viết này thế nào?
Kém Bình thường ★ ★ Hứa hẹn ★★★ Tốt ★★★★ Rất tốt ★★★★★
Bài viết cùng chủ đề: Bắc Giang

Có thể bạn quan tâm

Tin mới nhất

Hải Dương: Phố ẩm thực Tuệ Tĩnh thu hút hàng nghìn du khách vào đêm khai trương

Hải Dương: Phố ẩm thực Tuệ Tĩnh thu hút hàng nghìn du khách vào đêm khai trương

Tối 26/4, TP. Hải Dương tổ chức khai trương Phố ẩm thực Tuệ Tĩnh, thu hút hàng nghìn người dân và du khách. Đây là phố ẩm thực đầu tiên của tỉnh Hải Dương.
An Giang: Cháy rừng ngùn ngụt tại núi Cô Tô kèm tiếng nổ như bom

An Giang: Cháy rừng ngùn ngụt tại núi Cô Tô kèm tiếng nổ như bom

Tối 26/4, một đám cháy rừng tại khu vực Kẹt Càng Đước ấp Tô Thuận, xã Núi Tô, Tri Tôn, An Giang. Ngọn lửa lan rộng kèm nhiều tiếng nổ lớn gây hoang mang.
Hiến kế để du lịch Khánh Hoà phát triển xanh và bền vững

Hiến kế để du lịch Khánh Hoà phát triển xanh và bền vững

Tại diễn đàn phát triển du lịch do Khánh Hoà tổ chức, nhiều giải pháp được các nhà khoa học, chuyên gia đưa ra để du lịch địa phương phát triển xanh, bền vững.
Hà Nội: Hưởng ứng Ngày Sở hữu trí tuệ thế giới 26/4

Hà Nội: Hưởng ứng Ngày Sở hữu trí tuệ thế giới 26/4

Sự kiện là chuỗi các hoạt động được Bộ KH&CN tổ chức hưởng ứng Ngày Sở hữu trí tuệ thế giới 26/4 nhằm đưa sở hữu trí tuệ đến gần với công chúng Thủ đô.
Bà Rịa – Vũng Tàu: Phát động Tháng Công nhân, Tháng hành động về an toàn vệ sinh lao động

Bà Rịa – Vũng Tàu: Phát động Tháng Công nhân, Tháng hành động về an toàn vệ sinh lao động

Sáng ngày 26/4, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu đã tổ chức lễ phát động Tháng Công nhân và Tháng hành động về an toàn vệ sinh lao động năm 2024.

Tin cùng chuyên mục

Hải Phòng: Xử lý các vấn đề phát sinh tại các cửa hàng bán lẻ xăng dầu

Hải Phòng: Xử lý các vấn đề phát sinh tại các cửa hàng bán lẻ xăng dầu

Thời gian qua, TP. Hải Phòng đã tăng cường xử lý và triển khai thực hiện hóa đơn điện tử theo từng lần bán hàng tại các cửa hàng bán lẻ xăng dầu.
Lâm Đồng đôn đốc rà soát, xử lý dứt điểm dự án sân Golf Đồi Cù Đà Lạt

Lâm Đồng đôn đốc rà soát, xử lý dứt điểm dự án sân Golf Đồi Cù Đà Lạt

Tỉnh Lâm Đồng đôn đốc chỉ đạo các sở, ngành chức năng liên quan khẩn trương rà soát xác định rõ tính pháp lý tại dự án sân Golf Đồi Cù Đà Lạt.
Mùa du lịch Thái Nguyên năm 2024 - "Từ trải nghiệm tới trái tim"

Mùa du lịch Thái Nguyên năm 2024 - "Từ trải nghiệm tới trái tim"

Ngày 25/4, tại Khu du lịch hồ Núi Cốc, tỉnh Thái Nguyên đã tổ chức chương trình khai mạc Mùa du lịch tỉnh Thái Nguyên năm 2024.
Bình Định xem xét thu hồi dự án cụm công nghiệp không đảm bảo tiến độ

Bình Định xem xét thu hồi dự án cụm công nghiệp không đảm bảo tiến độ

Bình Định kiên quyết thu hồi các dự án không đảm bảo tiến độ, chỉ tiêu nhằm hoàn thành kế hoạch cũng như thúc đẩy phát triển cụm công nghiệp trên địa bàn tỉnh.
Hà Nội sẵn sàng thành lập cụm công nghiệp mới sau khi Nghị định số 32 có hiệu lực

Hà Nội sẵn sàng thành lập cụm công nghiệp mới sau khi Nghị định số 32 có hiệu lực

Ông Nguyễn Thế Hiệp- Phó Giám đốc Sở Công Thương Hà Nội khẳng định, Hà Nội sẵn sàng thành lập cụm công nghiệp mới sau khi Nghị định số 32 có hiệu lực.
Lâm Đồng: Cấm xe tải trọng trên 20 tấn qua đèo Bảo Lộc theo khung giờ dịp lễ 30/4 – 1/5/2024

Lâm Đồng: Cấm xe tải trọng trên 20 tấn qua đèo Bảo Lộc theo khung giờ dịp lễ 30/4 – 1/5/2024

Nhằm đảm bảo trật tự, an toàn giao thông dịp nghỉ Lễ 30/4-1/5. Tỉnh Lâm Đồng thông báo phương án tổ chức giao thông trên địa bàn toàn tỉnh.
Năm du lịch Tuyên Quang 2024: Khơi thông tiềm năng, lợi thế phát triển du lịch

Năm du lịch Tuyên Quang 2024: Khơi thông tiềm năng, lợi thế phát triển du lịch

Đến nay, mọi công tác chuẩn bị cho lễ khai mạc Năm du lịch Tuyên Quang 2024 cơ bản đã hoàn tất.
Thái Bình: Tạo niềm tin giúp các doanh nghiệp Hungary quan tâm nghiên cứu, hợp tác đầu tư

Thái Bình: Tạo niềm tin giúp các doanh nghiệp Hungary quan tâm nghiên cứu, hợp tác đầu tư

Đoàn công tác của tỉnh Thái Bình đang có chuyến thăm, tổ chức xúc tiến đầu tư tại một số nước châu Âu, trong đó có Hungary.
Thừa Thiên Huế: Cần sớm đầu tư cao tốc Cam Lộ - La Sơn lên 4 làn xe

Thừa Thiên Huế: Cần sớm đầu tư cao tốc Cam Lộ - La Sơn lên 4 làn xe

Chiều 22/4, Đoàn công tác Cục Đường bộ Việt Nam đã làm việc với tỉnh Thừa Thiên Huế về công tác đảm bảo an toàn giao thông tuyến cao tốc Cam Lộ - La Sơn.
Hải Dương: 90% doanh nghiệp tiêu thụ điện lớn cam kết điều chỉnh phụ tải điện

Hải Dương: 90% doanh nghiệp tiêu thụ điện lớn cam kết điều chỉnh phụ tải điện

Đến nay đã có 350 trên tổng số 386 khách hàng là doanh nghiệp có sản lượng điện tiêu thụ hàng năm đạt 1 triệu kWh tham gia ký cam kết điều chỉnh phụ tải điện.
Giới thiệu trực tuyến hơn 300 tài liệu, hình ảnh Điện Biên theo dòng lịch sử

Giới thiệu trực tuyến hơn 300 tài liệu, hình ảnh Điện Biên theo dòng lịch sử

Ngày 26/4/2024 sẽ diễn ra Triển lãm trực tuyến Điện Biên theo dòng lịch sử qua tài liệu lưu trữ với hơn 300 tài liệu, hình ảnh.
Thừa Thiên Huế: Thí điểm cấp Phiếu lý lịch tư pháp trên ứng dụng VneID

Thừa Thiên Huế: Thí điểm cấp Phiếu lý lịch tư pháp trên ứng dụng VneID

Ngày 22/4, tỉnh Thừa Thiên Huế sẽ thí điểm cấp Phiếu Lý lịch tư pháp trên ứng dụng định danh và xác thực điện tử (VNeID) trên địa bàn tỉnh.
Sắp diễn ra Hội nghị công bố Quy hoạch tỉnh Ninh Thuận thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050

Sắp diễn ra Hội nghị công bố Quy hoạch tỉnh Ninh Thuận thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050

Hội nghị công bố Quy hoạch tỉnh Ninh Thuận thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050 sẽ diễn ra vào ngày 28/4/2024 tại TP Phan Rang-Tháp Chàm, tỉnh Ninh Thuận.
Hải Phòng: Sông Lạch Tray cấm phương tiện thủy lưu thông từ 5h00 ngày 20/4

Hải Phòng: Sông Lạch Tray cấm phương tiện thủy lưu thông từ 5h00 ngày 20/4

Chi cục Đường thủy nội địa khu vực I cho biết, từ 5h00 ngày 20/4, một đoạn luồng đường thủy trên sông Lạch Tray, Hải Phòng sẽ cấm phương tiện thủy lưu thông.
Hơn 1.000 nghệ sỹ, diễn viên sẽ tham gia chương trình nghệ thuật “Hải Phòng - Bừng sáng miền di sản”

Hơn 1.000 nghệ sỹ, diễn viên sẽ tham gia chương trình nghệ thuật “Hải Phòng - Bừng sáng miền di sản”

Theo Ban tổ chức Lễ hội Hoa Phượng Đỏ - Hải Phòng 2024, chương trình nghệ thuật “Hải Phòng – Bừng sáng miền di sản” sẽ có hơn 1.000 nghệ sỹ, diễn viên tham gia.
Lâm Đồng: Bãi nhiệm chức vụ Chủ tịch HĐND và Chủ tịch UBND tỉnh

Lâm Đồng: Bãi nhiệm chức vụ Chủ tịch HĐND và Chủ tịch UBND tỉnh

HĐND tỉnh Lâm Đồng Khóa X (nhiệm kỳ 2021 - 2026) tổ chức cuộc họp và biểu quyết bãi nhiệm chức vụ Chủ tịch HĐND và Chủ tịch UBND tỉnh.
Lâm Đồng: Tiểu thương tại Khu du lịch Hồ Than Thở Đà Lạt kinh doanh ế ẩm vì sửa chữa kéo dài

Lâm Đồng: Tiểu thương tại Khu du lịch Hồ Than Thở Đà Lạt kinh doanh ế ẩm vì sửa chữa kéo dài

Nhiều hộ kinh doanh trước Khu du lịch hồ Than Thở, TP. Đà Lạt, Lâm Đồng buồn rầu vì ế ẩm do 2 năm nay Khu du lịch đóng cửa, nâng cấp dẫn đến không có khách.
TP. Vũng Tàu: Hàng nghìn người tham dự lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

TP. Vũng Tàu: Hàng nghìn người tham dự lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Sáng 18/4 (tức ngày 10/3 Âm lịch), TP. Vũng Tàu đã trang trọng tổ chức lễ Giỗ Tổ Hùng Vương tại Đền thờ Hùng Vương - Mẫu Cửu Thiên với hàng nghìn người tham dự.
Thành phố Vũng Tàu khai mạc lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Thành phố Vũng Tàu khai mạc lễ Giỗ Tổ Hùng Vương

Tối ngày 17/4, UBND TP. Vũng Tàu, tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu tổ chức khai mạc lễ Giỗ Tổ Hùng Vương với nhiều hoạt động văn nghệ, biểu diễn đặc sắc.
Hà Giang: Hiệu quả từ quy chế phối hợp giữa Bộ đội Biên phòng và các huyện biên giới năm 2023

Hà Giang: Hiệu quả từ quy chế phối hợp giữa Bộ đội Biên phòng và các huyện biên giới năm 2023

Ngày 17/4 tại huyện Xín Mần, Đảng ủy BĐBP Hà Giang và Huyện ủy 7 huyện biên giới tỉnh Hà giang tổ chức Hội nghị sơ kết thực hiện Quy chế phối hợp năm 2023.
Xem thêm
Mobile VerionPhiên bản di động